II SA/Gl 143/04

Dnia 19 października 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędziowie: WSA Włodzimierz Kubik WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: st. referent Magdalena Jankowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2005 roku, sprawy ze skargi F. B. na decyzję Ś. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę Decyzją z dnia [...] Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. nakazał F. B., E. G., T. G., A. G. oraz A. N. wykonanie remontu dachu istniejącego budynku zlokalizowanego na posesji przy ulicy [...] w S. Jako materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia wskazano art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (obecnie tekst jedn. Dz.U. z 2003 roku, Nr 207, poz. 2016 z późn. zm.). W uzasadnieniu organ wskazał, że w toku prowadzonego postępowania administracyjnego ustalone zostało, iż przedmiotowy budynek usytuowany w granicy z posesją nr [...] jest w nieodpowiednim stanie technicznym, a zarwany częściowo dach powoduje zamakanie i zawilgocenie sąsiedniego budynku. Stwierdzono dalsze pogarszanie się stanu technicznego, co wedle ustaleń organu było spowodowane brakiem przeprowadzania remontów i bieżącej konserwacji. Odwołanie od tej decyzji wniosła skarżąca F. B. Zarzuciła wydanie decyzji z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego i oparcie decyzji na ustaleniach niepopartych żadnymi dowodami. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. W uzasadnieniu wskazała, że w uzgodnieniu z pozostałymi współwłaścicielami nieruchomości przeprowadziła remont dachu, czego dowodem jest dołączona do odwołania faktura. Wskazała ponadto, że w przedmiotowym budynku nie zamieszkuje, a organ pierwszej instancji ignoruje jej wystąpienia. Zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją wydaną po rozpoznaniu odwołania skarżącej, organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wskazał w uzasadnieniu, że to właśnie na skutek interwencji skarżącej toczyło się postępowanie przed organem nadzoru budowlanego. W toku postępowania przeprowadzono szereg wizji i oględzin, a także przesłuchań z udziałem skarżącej i pozostałych stron postępowania. Informowano strony, w tym skarżącą o obowiązkach wynikających z tytułu współwłasności budynku. Decyzję wydano dopiero po ujawnieniu faktu, że w związku ze złym stanem technicznym dachu, stanowi on zagrożenie dla nieruchomości sąsiedniej. Odnosząc się do dalszych zarzutów skarżącej organ stwierdził, iż bez znaczenia pozostaje fakt nie zamieszkiwania przez nią w przedmiotowym budynku. Nie uznał także dołączonej do odwołania faktury, albowiem dotyczyła ona robót wykonanych w [...] , a więc jeszcze przed wszczęciem postępowania w niniejszej sprawie. W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego pełnomocnik skarżącej wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji wskazał, iż błędnie została ona skierowana do skarżącej, albowiem skarżąca nie jest współwłaścicielką przedmiotowej nieruchomości. W tym stanie rzeczy nie może ona być adresatem decyzji wydanej w oparciu o art. 66 Prawa budowlanego i nie spoczywają na niej obowiązki wynikające z art. 61 tego prawa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, a ponadto wskazał, iż krąg współwłaścicieli nieruchomości został ustalony m.in. w oparciu o ustne i pisemne oświadczenia samej skarżącej, w których wskazywała również swoją osobę, jako współwłaścicielkę. W piśmie procesowym z dnia [...] uczestniczka postępowania O. N. wskazała, że dla przedmiotowej nieruchomości nie jest prowadzona księga wieczysta, jednakże posiada ona założony zbiór dokumentów oznaczony nr [...] w Sądzie Rejonowym w S. Powołując się na dane zamieszczone w tym zbiorze, a także na okoliczności związane z dziedziczeniem po zmarłych S. i M. G. oświadczyła, iż organy prawidłowo ustaliły krąg współwłaścicieli nieruchomości, do których zalicza się również skarżąca. Z kolei w piśmie procesowym z dnia [...] pełnomocnik skarżącej wnosząc o uwzględnienie skargi zarzucił dodatkowo naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 77 i 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazał, że jakkolwiek art. 61 Prawa budowlanego stanowi, że obowiązek dbania o należyty stan techniczny obiektu budowlanego na właściciela lub zarządcę tego obiektu, to faktycznie odpowiedzialność za stan obiektu nie jest powiązana z prawem własności lecz ze stanem władania i zarządzania danym obiektem. Powołał także pogląd S. Szustera, w myśl którego w sytuacji, gdy pomiędzy współwłaścicielami nastąpił podział obiektu budowlanego do użytkowania (ad usum), nakaz realizacji obowiązku utrzymania w odpowiednim stanie technicznym określonej części obiektu budowlanego może odnosić się tylko do tego ze współwłaścicieli, który użytkuje ją z wyłączeniem innych współwłaścicieli. Wywiódł, że w takiej sytuacji skarżąca nie jest zobowiązana do utrzymania przedmiotowego obiektu w należytym stanie technicznym, zaś organy nie wyjaśniły dostatecznie tej okoliczności. Ponadto wskazał, że zaskarżona decyzja nie wskazuje dowodów i faktów, które przekonały organ odwoławczy o słuszności rozstrzygnięcia pierwszoinstancyjnego, czym narusza przepis art. 107 § 3 kpa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Kontrolowana w niniejszej sprawie decyzja jest w ocenie składu orzekającego zgodna z prawem. Zgodnie z treścią art. 61 Prawa budowlanego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2 tej ustawy. Ten ostatni przepis stanowi, że obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej. Z kolei po myśli art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania obowiązku. W niniejszej sprawie jest bezsporne, że obiekt budowlany położony w S. przy ul. [...] był w nieodpowiednim stanie technicznym. Takiemu stanowi rzeczy nie przeczy również sama skarżąca. Sporne natomiast w toku postępowania było, czy skarżąca należy do kręgu podmiotów, w stosunku do których winna być zaadresowana decyzja wydana na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. W skardze do Sądu znalazło się nawet twierdzenie, że skarżąca w ogóle nie jest współwłaścicielem nieruchomości. To twierdzenie jednak, jak się wydaje zostało zmienione w późniejszym piśmie procesowym, z którego wynika, iż skarżąca jest jednak współwłaścicielką, jednakże brak obowiązku utrzymania obiektu w należytym stanie technicznym wywodzi z tytułu nie władania i nie użytkowania przez nią tym obiektem. Odnosząc się zatem do tego zarzutu stwierdzić przyjdzie, że w ocenie Sądu art. 61 Prawa budowlanego nie pozostawia wątpliwości co do podmiotów zobowiązanych do utrzymywania obiektu budowlanego. Są nimi właściciel lub zarządca. Przepis ten nie odnosi się w żaden sposób do zakresu wykonywania prawa własności i nie uzależnia wykonania określonych obowiązków od sposobu, czy też zakresu użytkowania obiektu. Skoro zatem ustalone zostało, że skarżąca należy do grona współwłaścicieli, to musiała ona być także adresatem decyzji wydanej na zasadzie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Powołane przez pełnomocnika skarżącej stanowisko S. Szustera odnosi się do sytuacji, kiedy pomiędzy współwłaścicielami dokonano podziału ad usum. Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem doktryny podział taki następuje pomiędzy stronami bądź to na podstawie umowy, bądź też na podstawie orzeczenia sądowego. W niniejszej sprawie skarżąca nie przedstawiła żadnego dowodu na stwierdzenie tej okoliczności, a kwestia ta podniesiona została dopiero w piśmie procesowym z [...] , z którego i tak nie wynika w jaki sposób i czy w ogóle dokonano podziału ad usum. Dodatkowo zauważyć przyjdzie, iż w tym samym komentarzu do ustawy Prawo budowlane, jego autor S. Szuster omawiając problem kręgu osób zobowiązanych do utrzymania obiektu w należytym stanie technicznym w sytuacji, kiedy nastąpił pomiędzy nimi podział ad usum stwierdza, że adresatem decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości będą jednak także pozostali współwłaściciele obiektu budowlanego, gdyż przysługuje im przymiot strony na mocy art. 28 kpa (zob. S. Szuster: Komentarz do art. 61 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane, LEX/el. 2003; pkt 2). Skoro zatem skarżąca jest współwłaścicielką spornego obiektu, to na niej, jak i na pozostałych współwłaścicielach, ciążą obowiązki określone w art. 61 Prawa budowlanego. Kwestie natomiast, który ze współwłaścicieli ma fizycznie wykonać nałożone nakazy, względnie na czyj koszt mają one zostać wykonane leżą poza zakresem kompetencji organów nadzoru budowlanego i mogą być przez strony realizowane wyłącznie na drodze cywilno-prawnej. Odnośnie natomiast naruszenia przez organ odwoławczy art. 107 § 3 kpa, to Sąd nie podziela tego zarzutu. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja czyni zadość wymaganiom określonym w powołanym przepisie. Nie wymienienie natomiast wszystkich przeprowadzonych w toku postępowania dowodów nie stanowi uchybienia, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie uchybienie mogłoby przesądzić o zasadności tego zarzutu. Z przytoczonych wyżej rozważań i przyczyn skarga nie mogła zostać uwzględniona przez Sąd i jako taka podlega oddaleniu na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.).