II SA/Gl 1452/12
PostanowienieWSA w Gliwicach2013-02-01
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, emeryt o niskich dochodach i znaczących wydatkach na podstawowe potrzeby, spełnia przesłanki do zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Skarżący został zwolniony od kosztów sądowych, ponieważ jego sytuacja materialna, charakteryzująca się niskim dochodem emerytalnym i wysokimi wydatkami na podstawowe potrzeby egzystencjalne, uniemożliwia mu poniesienie tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Sąd uznał, że oczekiwanie od skarżącego pokrycia kosztów sądowych doprowadziłoby do rezygnacji z zaspokojenia elementarnych potrzeb lub uniemożliwiło ochronę jego praw przed sądem.Stan faktyczny
Skarżący E. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym dotyczącym kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia. Wnioskodawca prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z emerytury w wysokości 1040 zł netto miesięcznie i ponosi stałe wydatki na gaz, energię elektryczną i lekarstwa. Dołączył dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi E. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych
W skardze z dnia 29 października 2012 r. E. W. zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Następnie, na wezwanie Sądu wniosek ów złożył na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych. W druku formularza wskazał, że sam prowadzi gospodarstwo domowe zajmując ½ budynku mieszkalnego utrzymując się ze świadczenia emerytalnego w wysokości 1040 zł netto miesięcznie. Wnioskodawca zadeklarował, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. E. W. sporządził zestawienie swoich stałych, miesięcznych wydatków, z którego wynika, że na gaz przeznacza 120 zł, na energię elektryczną 149 zł natomiast na lekarstwa 150 zł. Do druku formularza dołączony został "odcinek" emerytury skarżącego potwierdzający wysokość tego świadczenia wskazaną we wniosku. Na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawca nadesłał dokumenty obrazujące wydatki jakie ponosi na media.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wówczas, gdy osoba ubiegająca się o nie wykaże, że nie jest w stanie ponieść tego rodzaju wydatków bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu swoim lub rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Oceniając sytuację materialną skarżącego z uwzględnieniem treści przywołanych wyżej przepisów uznano, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie w całości. W konsekwencji skarżący został zwolniony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.
Na powyższej ocenie zaważyły przede wszystkim okoliczności dotyczące uzyskiwanego przez stronę dochodu oraz poziomu i struktury stałych wydatków przeznaczanych na utrzymanie się. Świadczenie emerytalne E,W, w wysokości 1047 zł netto miesięcznie służy w zasadzie wyłącznie do zaspokajania potrzeb egzystencjalnych strony, w skład których zaliczyć można ponoszenie niezbędnych opłat na media. Wysokość tego rodzaju świadczeń kształtuje się na poziomie około 300 zł (zakup energii elektrycznej, dostawy gazu, korzystanie z telefonu komórkowego, zakup niezbędnych lekarstw). Pozostała do dyspozycji strony kwota, tj. około 700 zł służy mu do zakupu żywności, środków czystości, odzieży itp. W tej sytuacji oczekiwanie, że wnioskodawca będzie w stanie zdobyć środki na pokrycie kosztów postępowania sądowego mogłoby doprowadzić do sytuacji, w której skarżący albo byłby zmuszony do rezygnacji z zaspokojenia elementarnych potrzeb bytowych albo zamknięta zostałaby mu droga do ochrony swoich praw przed sądem. Tym samym uznano, że złożony wniosek zasługiwał na uwzględnienie, a w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło