II SA/Gl 1470/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.W. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego w kwestii wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi (poprzez nadesłanie dwóch odpisów skargi) oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi postanawia: przywrócić termin do uzupełnienia powyższego braku formalnego skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Pismem z dnia 2 listopada 2012 r. H.W. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, za pośrednictwem Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w G., ze skargą na decyzję tego organu z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia wodnoprawnego. Po przekazaniu Sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę Przewodniczący Wydziału II zarządzeniem z dnia 11 grudnia 2012 r. wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 300 zł, a ponadto zobowiązał skarżącą do usunięcia braku formalnego tej skargi poprzez nadesłanie dwóch jej odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem, celem doręczenia uczestnikom postępowania. Dla dokonania powyższych czynności wyznaczony został siedmiodniowy termin liczony od dnia doręczenia wezwań pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierająca odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego oraz wezwanie o uzupełnienie braku formalnego skargi została przesłana na podany w skardze adres i wobec nieobecności H.W. w tym miejscu była dwukrotnie awizowana (w dniach 27 grudnia 2012 r. oraz 4 stycznia 2013 r.), o czym umieszczono zawiadomienie w skrzynce do doręczania korespondencji. Na skutek niepodjęcia przesyłki w terminie 14 dni od daty pierwszego awiza została ona zwrócona do Sądu. Stanowiło to podstawę do uznania, że doręczenie dla H.W. było skuteczne i zostało dokonane z upływem 10 stycznia 2013 r. (art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012 r. poz.270 ze zm., dalej zwanej P.p.s.a.). H. W., mimo prawidłowego wezwania z jednoczesnym pouczeniem o konsekwencjach prawnych niedokonania powyższych czynności, nie nadesłała wymaganych odpisów skargi oraz nie uiściła należnej opłaty sądowej. Stanowiło to podstawę do odrzucenia jej skargi postanowieniem Sądu z dnia 21 stycznia 2013 r. Nim odpis tego orzeczenia został doręczony skarżącej nadała ona w dniu 17 stycznia 2013 r. na adres Sądu wniosek o przywrócenie terminu do dokonania powyższych czynności. W jego uzasadnieniu, uzupełnionym pismem z dnia 19 lutego 2013 r., wskazała, że w okresie od 26 listopada 2012 r. do 15 stycznia 2013 r. przebywała poza miejscem zamieszkania, wobec tego nie mogła odebrać skierowanej do niej korespondencji zawierającej przedmiotowe wezwania. Skarżąca podkreśliła, że nie informowała rodziny o możliwości otrzymania w tracie jej nieobecności korespondencji sądowej, gdyż nie sądziła, że w tak którym czasie, licząc od dnia wniesienia przez nią skargi za pośrednictwem organu, Sąd nada sprawie dalszy bieg, kierując do niej wezwanie. Udając się poza miejsce zamieszkania skarżąca uznała (oparciu o doświadczenia z dotychczas prowadzonych postępowań sądowoadministracyjnych), że jakakolwiek korespondencja w niniejszej sprawie zostanie do niej skierowana najszybciej w marcu 2013 r. Skarżąca wyjaśniła, że o awizacji przesyłki i jej zwrocie do nadawcy powzięła wiadomość w dniu 15 lutego 2013 r. Uzupełniła również brak formalny skargi (składając dwa odpisy skargi) oraz uiściła od niej wpis sądowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 P.p.s.a, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z przedmiotowym wnioskiem wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 P.p.s.a.) oraz dokonać czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). W rozpatrywanej sprawie skarżąca dochowała ustawowego terminu do złożenia rozpatrywanego wniosku, bowiem w dniu 15 stycznia 2013 r. powzięła wiadomość odnośnie zwrotu do nadawcy kierowanej do niej korespondencji sądowej, zaś w dniu 17 stycznia 2013 r. wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu. Nadto, uzupełniła brak formalny skargi nadsyłając własnoręcznie podpisane dwa odpisy skargi, a także uiściła wpis sądowy w kwocie 300 zł . Przechodząc natomiast do oceny okoliczności wskazujących na brak winy skarżącej w uchybieniu terminu należy mieć na względzie regulację art. 73 P.p.s.a., zgodnie z którą dwukrotne awizowanie przesyłki, w sposób określony w tym przepisie uzasadnia przyjęcie domniemania faktycznego, że przesyłka ta doszła do rąk adresata, a więc dokonane w ten sposób doręczenie było skuteczne. Tym niemniej, w okresie awizacji przesyłki zawierającej wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi oraz uiszczenia od niej wpisu sądowego, skarżąca, będąc dłuższy okres czasu poza miejscem zamieszkania, nie posiadała informacji o skierowaniu do niej przedmiotowej korespondencji. Przyjąć należy, że skarżąca należycie dbając o swoje interesy winna upoważnić osobę trzecią do odbioru w jej imieniu przesyłek pocztowych w powyższym okresie. Jednakże nie można wykluczać, że skarżąca, kierując się datą nadania przez nią skargi do organu (9 listopada 2012 r.) pozostawała w błędnym przeświadczeniu, iż Sąd dokona wstępnego badania skargi pod względem jej wymogów formalnych, dopiero w późniejszym czasie, kiedy skarżąca wróci już do domu i będzie mogła osobiście odebrać skierowane do niej wezwanie. Należy zaakcentować, że skarżąca niezwłocznie po powrocie do domu, jeszcze przed doręczeniem jej postanowienia o odrzuceniu skargi, podjęła kroki zmierzające do ustalenia treści skierowanego do niej wezwania i przywrócenia terminu w zakresie uchybionych czynności, wskazując na swoją absencję. Mając na uwadze powyższe, podkreślić wymaga, że instytucja przywrócenia terminu do dokonania czynności, aczkolwiek mająca charakter wyjątkowy w stosunku do wyrażonej w art. 85 P.p.s.a. zasady, zgodnie z którą czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna, ma umożliwić uwolnienie się przez stronę od negatywnych skutków uchybienia i tym samym zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd. Taka też sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, zatem mając na względzie konstytucyjną zasadę prawa do sądu należało przywrócić skarżącej termin do uzupełnienia braku formalnego skargi (poprzez nadesłanie dwóch odpisów skargi) oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w oparciu o regulację art. 86 § 1 P.p.s.a.