II SA/Gl 1490/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia WSA Edyta Kędzierska, Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2025 r. sprawy ze skargi N. sp. z o. o. z siedzibą w G. na decyzję Dyrektora Zarządu Zlewni Wód Polskich w K. z dnia 21 sierpnia 2024 r. nr CK.ZUZ.4200.8.2024.IM w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia wodnoprawnego oddala skargę. Decyzją z dnia 17 lipca 2024 r., nr [...], Kierownik Nadzoru Wodnego Wód Polskich w K., działając na podstawie art. 423 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (j.t. Dz. U. z 2024 poz. 1087 ze zm. – dalej p.w.), art. 104 i in. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2024 r., poz. 572 – dalej k.p.a.), orzekając wobec N. Sp z o.o. z siedzibą w G. (dalej: strona, skarżąca, spółka), wniósł sprzeciw do zgłoszenia wodnoprawnego w sprawie "Wykonania urządzenia wodnego służącego do wprowadzenia do ziemi oczyszczonych ścieków z przydomowej oczyszczalni ścieków na potrzeby zwykłego korzystania z wód - poletko rozsączające na działce nr [...]; obr. [...]; gm. m. [...]". W uzasadnieniu wskazano m. in., że do wniosku dołączono kopię decyzji Prezydenta Miasta K. o warunkach zabudowy z dnia 2 czerwca 2021 r. Zgodnie z zapisami pkt. V.3 ww. decyzji odprowadzanie ścieków powinno odbywać się do istniejącego szamba usytuowanego na działce [...] przy ul. [...]. Przedłożony dokument nie zawiera informacji wskazujących na możliwość wykonania przydomowej oczyszczalni ścieków i odprowadzenia do gruntu oczyszczonych ścieków z niej pochodzących. Nadto, wnioskodawcą zgłoszenia wodnoprawnego nie jest osoba wskazana w art. 394 ust. 13 p.w. Spółka zaskarżyła powyższą decyzję w całości. Wskazano m. in., że w decyzji o warunkach zabudowy była wzmianka o budowie szamba. Decyzja ta, wobec wybudowania budynku biurowego przy ul. [...] w K., ma obecnie znaczenie wyłącznie historyczne. Po wybudowaniu budynku Spółka chcąc zastąpić szambo oczyszczalnią ścieków wystąpiła do Prezydenta Miasta K. ze zgłoszeniem robót budowlanych w zakresie budowy oczyszczalni o wydajności do 7,50 m3 na dobę. W toku postępowania Prezydent Miasta K. zobowiązał Spółkę do uzupełnienia dokumentacji o zaświadczenie Wód Polskich. Zaskarżona decyzja wydana została zatem niejako w toku postępowania wszczętego zgłoszeniem do Prezydenta Miasta K. i ma charakter prejudycjalny. Od wydania zaświadczenia zależy wydanie stosownej, pozytywnej decyzji przez Prezydenta Miasta. Ustawa – Prawo wodne posługuje się wprawdzie pojęciem "przydomowej oczyszczalni", jednak nie zawiera ustawowej definicji tego pojęcia. Nowelizacją ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (obecnie j.t. Dz. U. z 2025 r., poz. 418 – dalej: p.b.) nastąpiła zmiana brzmienia art. 29 ust. 1 pkt 5 i pojęcie "przydomowej oczyszczalni ścieków" o wydajności do 7,50 m3 na dobę zastąpiono pojęciem "oczyszczalni ścieków" o wydajności do 7,50 m3 na dobę. Skreślono zatem słowo "przydomowej". W ocenie Spółki oznacza to, że obecnie oczyszczalnia ścieków o wydajności do 7,50 m3 może być wybudowana nie tylko dla gospodarstwa domowego. Wątpliwości co do wykładni pojęcia "(przydomowej) oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,50 m3 na dobę", wobec braku spójności w tym zakresie przepisów Prawa budowlanego i przepisów ustawy - Prawo wodne, powinny być rozstrzygnięte na korzyść strony. Decyzją z dnia 21 sierpnia 2024 r., nr CK.ZUZ.4200.8.2024.IM, Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich w K., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podano m. in., że zgłoszenie wodnoprawne narusza art. 396 ust. 1 pkt 7 p.w. Ponadto z treści dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, iż zakład dokonujący zgłoszenia wodnoprawnego jest spółką prawa handlowego. Zatem wskazane przez niego działania polegające na odprowadzaniu oczyszczonych ścieków bytowych z budynku biurowego nie wpisują się w działania określone w art. 33 ust. 3 p.w. Kierownik Nadzoru prawidłowo dokonał analizy zamierzonej inwestycji wskazując, iż odprowadzanie ścieków bytowych za pośrednictwem projektowanego urządzenia wodnego wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego w ramach usług wodnych wskazanych w art. 35 ust. 1 oraz ust. 3 pkt 5 p.w. Organ I instancji słusznie zatem wniósł sprzeciw do zgłoszenia wodnoprawnego. Skargę złożyła ww. spółka, zaskarżając powyższą decyzję w całości. Zarzucono naruszenie: 1) art. 394 ust. 1 pkt 13 p.w. w związku z art. 29 ust. 1 pkt 5 p.b. w brzmieniu ustalonym art. 1 pkt 8 ustawy z 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 471), poprzez nieuwzględnienie zmiany definicji "oczyszczalni ścieków"; 2) art. 7a § 1 k.p.a., poprzez jego niezastosowanie i brak rozstrzygnięcia na korzyść skarżącej wobec wątpliwości co do treści normy prawnej zawartej w art. 394 ust. 1 pkt 13 p.w. w zw. z treścią art. 29 ust. 1 pkt 5 p.b. w brzmieniu jw.; 3) art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 3 k.p.a., poprzez brak należytego uzasadnienia podstawy faktycznej i prawnej wydanej decyzji oraz nieustosunkowanie się do zarzutów skarżącej podniesionych w odwołaniu. W związku z powyższym wniesiono o: 1) uchylenie zaskarżonej decyzji; 2) zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania. W uzasadnieniu powtórzono argumentację z odwołania. Wskazano, że ustawodawca nowelizując Prawo budowlane "zapomniał" dokonać zmian w ustawie – Prawo wodne. Z art. 29 ust. 1 pkt 5 p.b. skreślił pojęcie "przydomowa", jednak nie dokonał takiego skreślenia w art. 394 ust. 1 pkt 13 p.w. W efekcie doszło do kolizji obu przepisów. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2024 roku, poz. 935 – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi. Organem właściwym w sprawach zgłoszeń wodnoprawnych jest kierownik nadzoru wodnego Wód Polskich (art. 397 ust. 3 pkt 3 p.w.). Z kolei właściwy Dyrektor Zarządu Zlewni Wód Polskich pełni funkcję organu wyższego stopnia w stosunku do kierowników nadzorów wodnych Wód Polskich w sprawach określonych ustawą (art. 14 ust. 5 p.w.). W myśl art. 423 ust. 5 p.w. organ właściwy w sprawach zgłoszeń wodnoprawnych wnosi sprzeciw, jeżeli wykonywanie czynności, robót lub urządzeń wodnych, a także korzystanie z wód: 1) jest objęte obowiązkiem uzyskania pozwolenia wodnoprawnego; 2) narusza ustalenia dokumentów, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 1-7, nie spełnia wymagań, o których mowa w art. 396 ust. 1 pkt 8, lub narusza interesy osób trzecich, w tym właściciela wód; 3) zagraża osiągnięciu celów środowiskowych, o których mowa w art. 56, art. 57, art. 59 oraz w art. 61. Także samo pozwolenie wodnoprawne, o ile o nie zwrócono się, nie może naruszać ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy i decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (art. 396 ust. 1 pkt 7 p.w.). Ustawa – Prawo wodne wskazuje, że zgłoszenia wodnoprawnego wymaga m. in. "wykonanie urządzeń wodnych służących do wprowadzania do ziemi ścieków oczyszczonych w przydomowej oczyszczalni ścieków na potrzeby zwykłego korzystania z wód" (art. 394 ust. 1 pkt 13). Z treści dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, iż zgłaszający był i jest spółką prawa handlowego, zatem wskazane działania polegające na odprowadzaniu oczyszczonych ścieków bytowych z budynku biurowego nie wpisują się w przesłanki określone w art. 33 ust. 3 p.w. Zwykłe korzystanie z wód służy bowiem zaspokojeniu potrzeb własnego gospodarstwa domowego lub własnego gospodarstwa rolnego. Zwykłe korzystanie z wód obejmuje: 1) pobór wód podziemnych lub wód powierzchniowych w ilości średniorocznie nieprzekraczającej 5 m3 na dobę; 2) wprowadzanie ścieków do wód lub do ziemi w ilości nieprzekraczającej łącznie 5 m3 na dobę (art. 33 ust. 4 p.w.). Wadliwe jest prezentowane w skardze powoływanie się na przepisy ustawy – Prawo budowlane, bowiem organ wodnoprawny nie jest organem właściwym w tego rodzaju sprawach. Ustawodawca ma prawo inaczej uregulować pewne zagadnienia w różnych ustawach dotyczących odmiennych zagadnień. Nie ma możliwości by automatycznie przenosić rozwiązania prawne z ustawy budowlanej na grunt ustawy wodnoprawnej. Zwłaszcza nie można w tym kontekście twierdzić, że pomimo jednoznacznej treści przepisów prawodawca na pewno pomylił się, albo "zapomniał" dokonać zmian w ustawie – Prawo wodne (w art. 29 ust. 1 pkt 5 p.b. wyeliminował słowo "przydomowa", jednak nie dokonał takiego skreślenia w art. 394 ust. 1 pkt 13 p.w.). W toku postępowania nie pojawiały się takie wątpliwości co do stanu faktycznego oraz prawnego, które należałoby rozstrzygać na korzyść spółki. Zasada rozstrzygania wątpliwości prawnych na korzyść strony, określona w art. 7a §1 k.p.a. (a wobec przedsiębiorców w art. 11 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. – Prawo przedsiębiorców; j.t. Dz. U. z 2024 r., poz. 236 z późn. zm.) może być stosowana dopiero na ostatnim etapie procesu wykładni. Jej zastosowanie wchodzi w rachubę dopiero wtedy, gdy inne, standardowe reguły wykładni nie dają jednoznacznego wyniku. Taka sytuacja, z powyższych powodów, nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Brak było przesłanek do uwzględnienia stanowiska przedstawionego w skardze. Postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone w sposób właściwy i organ uwzględnił niezbędną dokumentację. Oparł się na zgromadzonych dowodach i ocenił je w sposób uprawniony, nienaruszający zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.). Fakty relewantne prawnie zostały ustalone na podstawie zgromadzonych dowodów. Skarga stanowi jedynie polemikę strony niezadowolonej z oceną dokonaną w ww. decyzji, należycie, szeroko i merytorycznie uzasadnionej. Motywy wynikają jasno z uzasadnienia rozstrzygnięcia (art. 107 §1 i 3 k.p.a.). Nie można więc twierdzić, że postępowanie przeprowadzono wybiórczo. Organ I instancji słusznie zatem wniósł sprzeciw do zgłoszenia wodnoprawnego. Nie doszło do naruszenia art. 7, 7a, 75 § 1, 77 § 1, 80, 107 § 1 i 3, 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 394 ust. 1 pkt 13, 423 ust. 5 p.w., art. 29 ust. 1 pkt 5 p.b., ani też innych przepisów, w tym wyżej podanych, w stopniu uzasadniającym uwzględnienie skargi. Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona w stopniu oczywistym podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.