II SA/Gl 15/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski (spr.), Sędzia WSA Andrzej Matan, Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Zemlińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2018 r. sprawy ze skargi M. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę. Decyzją z dnia [...] roku, działając na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 10 i art. 11 ustawy o kierujących pojazdami oraz § 10 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24.02.2016r w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami oraz art. 7 ust. 5 lit. b, c, art. 11 ust. 4 oraz art. 12 Dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006r. w sprawie praw jazdy, Starosta [...] po rozpatrzeniu sprawy odmówił wydania polskiego prawa jazdy kategorii B M W. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ administracji wskazał, że w dniu [...] r. M. W. złożył wniosek o wydanie prawa jazdy kategorii B wraz ze zdjęciem, orzeczeniem lekarskim oraz kserokopią zaświadczenia z dnia [...]r. o zameldowaniu na pobyt czasowy od dnia [...]r. do dnia [...]r. Starosta zgodnie z § 10 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24 lutego 2016r w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2016r. poz. 231 ze zm.) przeprowadził weryfikację dokumentów m. in. pod względem poprawności ich wypełnienia, zgodności z dokumentem tożsamości i kompletności oraz przesłanek do wydania prawa jazdy określonych w ustawie. Organ ustalił, że M. W. w dniu [...] r. został skazany z powodu prowadzenia pod wpływem alkoholu i w wyniku tego nie jest w posiadaniu ważnego prawa jazdy w Niemczech oraz jest notowany w Centralnym Rejestrze Sprawności Kierowców. Dokument prawa jazdy [...] kategorii BE,C1E,L,M znajduje się w depozycie niemieckiego organu. Skutkiem cofnięcia zakazu prowadzenia pojazdów jest to, że stracił on prawo jazdy, a sąd wprowadził sankcję na lokalny organ, by nie wydawać nowego prawa jazdy aż upłynie termin zakazu, tj. 12 miesięcy. Ponadto organ niemiecki powiadomił, że M. W. otrzyma nowe niemieckie prawo jazdy, jeżeli zda testy medyczne i psychologiczne wynikające z decyzji. Organ niemiecki ustalił również, że miejscem zamieszkania M. W. są Niemcy [...], [...] od [...]r. i brak jest informacji o wymeldowaniu. Wnioskodawca nie wykazał, że spełnia warunek miejsca zamieszkania na terenie Rzeczypospolitej Polskiej, nie wskazał więzi rodzinnych, zawodowych i innych co do zamieszkania przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym. Odwołanie od tej decyzji wniósł M. W., jednakże Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach zaskarżoną decyzją utrzymało decyzję organu I instancji w mocy. Dokonując oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach stwierdziło, że art. 4 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, który wskazuje, że kierowca może posiadać tylko jedno ważne prawo jazdy, ma ogólny charakter i należy go stosować zarówno w przypadku żądania zwrotu zatrzymanego prawa jazdy, jak i do wydania nowego prawa jazdy. Sformułowania "ważne prawo jazdy" należy interpretować w zgodzie z treścią art. 7 ust. 5 dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy (zobacz w tym względzie wyrok WSA w Gliwicach z dnia 28 lutego 2008 r. sygn. akt 11 SA/G1 16/08). Należy zatem przyjąć, że przez posiadanie ważnego prawa jazdy należy rozumieć i takie sytuacje, gdy prawo jazdy nie jest w danym momencie ważne, ale po spełnieniu przewidzianych prawem okoliczności jego ważność może zostać ponownie przywrócona. Według organu II instancji również zatem z tego względu wniosek skarżącego o zwrot prawa jazdy nie mógł zostać uwzględniony (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 czerwca 2014 roku, sygn. akt II SA/G1 220/14, opubl. LEX nr 1522555). Skargę na decyzję organu II instancji złożył M. W. reprezentowany przez profesjonalną pełnomocnik. Domagając się uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie: - art. 7, 76, 77 § 1 i art. 80 KPA polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie, poprzez uznanie, że prawo jazdy skarżącego zostało zatrzymane, oraz że po spełnieniu określonych przesłanek uznać je należy za ważne, w sytuacji, gdy skarżący utracił prawo jazdy bezpowrotnie i zgodnie z informacją jaką uzyskał z Urzędu Powiatowego w O. w Niemczech wymieniony może się ubiegać o wydanie nowego prawa jazdy po upływie okresu zakazu, a nie przy spełnieniu określonych przesłanek; - art. 8 i art. 107 § 3 KPA poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji polegające na zawarciu zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie i kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnienie na jakiej podstawie organ uznał prawo jazdy skarżącego za ważne (zwłaszcza, że skarżący uzyskał informację, że ma utracone prawo jazdy i musi się o nie ubiegać na nowo) i powoływanie się na orzecznictwo, które nie odzwierciedla stanu faktycznego w przedmiotowej sprawie; - art. 9 i 11 KPA poprzez niedostateczne wyjaśnienie podstaw i przesłanek utrzymania w mocy decyzji o odmowie wydania polskiego prawa jazdy kategorii B M. W. - art. 4 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, tj. kierowca może posiadać tylko jedno ważne prawo jazdy poprzez jego zastosowanie, w sytuacji kiedy skarżący w ogóle nie posiada prawa jazdy i nie może uzyskać jego ważności. Odpowiadając na skargę, organ administracji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych z dnia 25 lipca 2002 roku (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wynika z powyższego, iż sądy administracyjne nie orzekają merytorycznie, tj. nie wydają orzeczeń co do istoty sprawy, lecz badają zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami procedury administracyjnej, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z dnia 30 sierpnia 2002 roku (Dz.U. z 2017r. poz.1369), zwanej dalej "p.p.s.a." wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia – uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Nie ulega więc wątpliwości, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności sąd dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami, oraz powołaną podstawą prawną. Zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 roku o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r. poz. 978 ze zm. prawo jazdy jest wydawane przez starostę na wniosek osoby zainteresowanej za opłatą oraz po uiszczeniu opłaty ewidencyjnej. Wniosek o wydanie prawa jazdy wszczyna zatem postępowanie administracyjne, które może zakończyć się wydaniem prawa jazdy lub odmową jego wydania. Jest zatem oczywiste, że wymogi, jakie powinna spełniać osoba ubiegająca się o wydanie prawa jazdy (zawarte między innymi w art. 11 ust. 1 ustawy o kierujących pojazdami) co do zasady powinny być spełnione w chwili składania wniosku. Wedle art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami prawo jazdy jest wydawane osobie, która uprzedzona o odpowiedzialności karnej za zeznanie nieprawdy lub zatajenie prawdy oświadcza, że jej miejsce zamieszkania znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym że: a) przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste i zawodowe albo z zamiarem stałego pobytu wyłącznie ze względu na swoje więzi osobiste, albo b) przebywa regularnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ze względu na swoje więzi osobiste, a jednocześnie, że ze względu na swoje więzi zawodowe kolejno przebywa w co najmniej dwóch państwach członkowskich Unii Europejskiej, albo c) przebywa nieregularnie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ze względu na swoje więzi osobiste, ponieważ przebywa w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej w celu wypełniania zadania o określonym czasie trwania, albo d) przebywa na terytorium innego państwa ze względu na podjęte w tym państwie studia lub naukę w szkole. Negatywna weryfikacja przesłanki zawartej w art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami jest podstawą do odmowy wydania prawa jazdy, a więc przesłanka ta powinna być spełniona już w chwili złożenia wniosku. Prawdziwość oświadczenia w tym zakresie może być jednak, jak każdy dowód, weryfikowana przez organ według reguł określonych w art. 80 k.p.a. Podstawą do weryfikacji złożonego oświadczenia będzie również § 10 ust. 1 pkt 2 podpkt b) Rozporządzenia Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 24.02.2016r w sprawie wydawania dokumentów stwierdzających uprawnienia do kierowania pojazdami, który obliguje organ, w celu wydania prawa jazdy, do przeprowadzenia weryfikacji złożonych dokumentów w zakresie spełnienia przesłanek określonych w ustawie odpowiednio do wydania prawa jazdy. Istotne znaczenie w niniejszej sprawie ma regulacja § 6 ust. 3 rozporządzenia, gdyż z jej treści wynika, że na skutek negatywnej weryfikacji dokumentów załączonych do wniosku należy odmówić wydania prawa jazdy. Znajduje to potwierdzenie w § 5 ust. 1 rozporządzenia, wskazującym jakie dokumenty powinny być załączone do wniosku o wydanie prawa jazdy przed przystąpieniem do szkolenia. Wśród tych dokumentów wymienione zostało oświadczenie o spełnieniu wymagań, o jakich mowa w art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami. Według składu orzekającego skarżący nie wykazał, aby do chwili składania wniosku o wydanie prawa jazdy przebywał na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej co najmniej przez 185 dni w każdym roku kalendarzowym ze względu na swoje więzi osobiste lub zawodowe, jak oświadczył we wniosku o wydanie prawa jazdy. Wskazane przez skarżącego dowody na potwierdzenie powyższego tj. zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt czasowy, jak i zawarta przez skarżącego umowa użyczenia odnoszą się do okresu po złożeniu wniosku o wydanie prawa jazdy, dlatego też zdaniem Sądu nie mogły w żaden sposób podeprzeć twierdzeń skarżącego co do spełnienia wymaganej przesłanki. Należy podkreślić, że to na ubiegającym się o wydanie prawa jazdy spoczywa obowiązek wykazania, że spełnia powyższe przesłanki z art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami. W niniejszej sprawie skarżący zarówno składając wniosek o wydanie prawa jazdy, jak i w toku postępowania administracyjnego nie odniósł się w ogóle do okresu poprzedzającego dzień złożenia wniosku, a organ I instancji wykonując czynności sprawdzające, ustalił, że dotychczasowym miejscem zamieszkania skarżącego jest miejscowość A. w Niemczech, a nie jak wskazał skarżący- R. w Polsce. Co więcej, analiza akt sprawy nasuwa Sądowi myśl, iż skarżący zameldował się na pobyt czasowy w Polsce wyłącznie dla celów postępowania o wydanie prawa jazdy. W związku z upływem terminu zakazu do wydania dokumentu prawa jazdy w Niemczech skarżący mógłby ubiegać się o nie w organie właściwym dla swojego miejsca zamieszkania. Skarżący musiałby jednak spełnić pewne warunki, tj. zdać testy medyczne i psychologiczne wymagane zgodnie z wydaną decyzją. Jednakże skarżący postanowił spróbować obejść powyższe obwarowania poprzez złożenie wniosku o wydanie prawa jazdy w Polsce. W dniu [...] roku zameldował się na pobyt czasowy w R., aby już dnia kolejnego, tj. [...] roku, wystąpić o wydanie tegoż dokumentu. Zdaniem Sądu niespełnienie przesłanki z art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami było wystarczające do wydania przez organ właściwy decyzji odmawiającej wydania prawa jazdy skarżącemu i sporządzone przez organ I instancji uzasadnienie w tym zakresie jest w pełni poprawne. Było to niezależne od faktu, czy skarżący posiada ważne prawo jazdy wydane w Niemczech, które zostało zatrzymane. Natomiast organ I instancji, jak i organ II instancji powołały jako dodatkową podstawę prawną art. 7 ust. 5 dyrektywy 2006/126/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 2006 r. w sprawie praw jazdy oraz art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, które stanowią, iż kierowca może posiadać tylko jedno prawo jazdy. W związku z tym, iż skarżący w swej skardze podniósł tylko zarzuty naruszenia przepisów wyżej powołanych, które nie stanowiły zasadniczej podstawy prawnej decyzji, należy uznać je, mając również na uwadze ustalony w sprawie stan faktyczny, za nie mające istotnego wpływu na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego ani też organy administracji nie naruszyły reguł procedury w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem postępowania administracyjnego. Tymczasem w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny na rozprawie oddalił wniosek skarżącego o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu, ponieważ dokument ten zdaniem Sądu nie stanowił dowodu niezbędnego do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, a tylko taki dowód wedle art. 106 § 3 p.p.s.a. mógłby być przeprowadzony przez Sąd. Wobec niespełnienia przesłanki z art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami organ I instancji zasadnie wydał decyzję o odmowie wydania skarżącemu prawa jazdy, a organ odwoławczy prawidłowo utrzymał to rozstrzygnięcie w mocy. Ze wskazanych względów, nie stwierdzając naruszenia prawa wymienionego w art. 145 § 1 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił jako nieuzasadnioną, na podstawie art. 151 p.p.s.a.