II SA/Gl 151/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Rafał Wolnik po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w kwestii wniosku skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...] r., nr [...] p o s t a n a w i a oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia oraz decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...] r., nr [...]. Zaskarżonym postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia [...] r., nr [...], którym odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...] r., nr [...] w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości spowodowanego uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz w związku ze zbyciem udziału w nieruchomości położonej w M., oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków nr [...], [...], [...], [...], [...], [...] (obecnie nr [...]). Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na powyższe postanowienie wniósł A. W. Z kolei w piśmie z dnia 22 lutego 2017 r. zwrócił się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia, a tym samym wstrzymanie możliwości wykonania decyzji Wójta Gminy P. nr [...]z powodu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że jest bezrobotny i spoczywa na nim obowiązek wychowania trójki dzieci. Konsekwencje egzekucji tak wysokiej kwoty jaką jest 28 354,35 zł mogą być trudne do odwrócenia, a późniejszy jej zwrot może nie przywrócić stanu sprzed egzekucji. Egzekucja tej opłaty pozbawi skarżącego płynności finansowej i uniemożliwi pokrywanie bieżących, niezbędnych wydatków na życie. W piśmie z dnia 4 kwietnia 2017 r. organ odwoławczy poinformował, iż nie znajduje podstawy do przychylenia się do złożonego wniosku skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. -zwanej dalej p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd, na wniosek skarżącego, może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba, że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. W rozpatrywanej sprawie zdaniem Sądu wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżanego postanowienia nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący, poza ogólnikowymi twierdzeniami, nie wskazał okoliczności, których wystąpienie przemawiałoby za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego postanowienia, nie wykazał, że wykonanie zaskarżonego postanowienia spowodowałoby skutek w postaci groźby wyrządzenia mu znacznej szkody lub, że skutki wykonania postanowienia byłyby trudne do odwrócenia. Wskazać przede wszystkim jednak należy, że zaskarżone postanowienie, z uwagi na jego charakter nie może wywołać skutków o jakich mowa w art. 61 § 1 p.p.s.a. W doktrynie i literaturze jednolicie przyjmuje się, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Nie kwalifikują się do wykonania te spośród aktów prawnych, które dla sprowadzenia stanu prawnego lub faktycznego w nim określonego nie wymagają czynności podmiotów uprawnionych. W rzeczywistości więc problem wykonania aktu administracji dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki (por. np. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz. LexisNexis. W-wa 2005, str. 295). W ocenie Sądu zaskarżone postanowienie nie posiada tak rozumianego przymiotu wykonalności, nie nakłada bowiem na adresata żadnych obowiązków bądź uprawnień, których wykonanie mogłoby nastąpić dobrowolnie bądź w sposób przymusowy. Bezzasadny jest zatem wniosek o wstrzymanie jego wykonania. Podkreślić również należy, że możliwe jest udzielenie ochrony tymczasowej jedynie w stosunku do takich aktów lub czynności, które objęte są zakresem kontroli działalności administracji publicznej sprawowanej przez sądy administracyjne, przy czym wstrzymanie wykonania dotyczy aktu zaskarżonego lub aktu wydanego w granicach sprawy. Zgodnie bowiem z art. 61 § 3 p.p.s.a. wstrzymanie wykonania dotyczy aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Oznacza to, że treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. objęte będą akty wydane w pierwszej instancji, a także akty w stosunku do których toczy się postępowanie w trybie nadzwyczajnym lub w trybie autokontroli (zob. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 169). Nadto w orzecznictwie stwierdzono, że w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. wstrzymane może być wykonanie tylko takich aktów administracyjnych, które zostały wydane w granicach danej sprawy, rozumianej w kontekście art. 134 § 1 p.p.s.a. jako sprawa w znaczeniu materialnym. O postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy będzie można mówić wówczas, gdy przedmiotem tych postępowań będzie sprawa wykazująca tożsamość podmiotową i przedmiotową, a także identyczność podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie siedmiu sędziów z dnia 27 czerwca 2000 r., sygn. akt FPS 12/99). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest postanowienie organu odwoławczego o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Tym samym przedmiotem wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej nie może być decyzja Wójta Gminy P. z dnia [...] r., nr [...] w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. W ocenie Sądu, sprawy te nie są tożsame przedmiotowo. Należy podkreślić, że ocena prawidłowości zaskarżonego postanowienia ogranicza się wyłącznie do badania poprawności zastosowania przepisów dotyczących podstaw odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji, której wstrzymania domaga się skarżący. Postanowienie tego typu nie rozstrzyga o prawidłowości decyzji objętej odwołaniem, zamykając jednocześnie drogę do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Brak jest zatem tożsamości spraw w znaczeniu materialnym, co uzasadnia stwierdzenie, że decyzja organu I instancji nie mogła być przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania w przedmiotowym postępowaniu. W konsekwencji brak jest podstaw do wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia organu I instancji w sytuacji, gdy przedmiotem decyzji wydanej przez organ odwoławczy jest odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 sierpnia 2011 r., sygn. II OZ 685/11, LexPolonica nr 2806020, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 2010 r., sygn. akt II OSK 988/10, LexPolonica nr 2363913). W związku z powyższym wniosek skarżącego podlegał oddaleniu przy uwzględnieniu treści art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a.