II SA/Gl 1513/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-01-07
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżących, obejmująca niskie dochody, wysokie koszty utrzymania, przewlekłe choroby i konieczność ponoszenia dodatkowych wydatków medycznych, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został uwzględniony, ponieważ sytuacja materialna skarżących, mimo dochodu przekraczającego 2000 zł netto miesięcznie, uzasadniała zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Niskie dochody, wysokie koszty utrzymania, przewlekłe choroby skarżących oraz konieczność ponoszenia dodatkowych wydatków medycznych wskazują na trudne położenie materialne rodziny.Stan faktyczny
Skarżący M. M. i Z. M. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu w związku ze skargą na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Skarżący przedstawili swoją trudną sytuację materialną, wskazując na niskie dochody z renty inwalidzkiej i emerytury, wysokie koszty utrzymania, posiadanie jedynie niewielkiego mieszkania oraz przewlekłe choroby własne i małżonki.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżących z kosztów sądowych oraz ustanowić dla nich radcę prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. i Z. M. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie legalności robót budowlanych w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżących z kosztów sądowych; 2) ustanowić dla skarżących radcę prawnego z urzędu
Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy Z. M. (występujący w imieniu własnym oraz żony) zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie pełnomocnika w osobie radcy prawnego z urzędu. W treści formularza skarżący podał, że mieszka z żoną i poza lokalem mieszkalnym o pow. 48,15 m2 nie posiadają żadnego majątku, w tym papierów wartościowych, środków pieniężnych, innych nieruchomości bądź też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Zaznaczył, że ich jedynym źródłem utrzymania się jest renta inwalidzka Z. M. w wysokości 1340 zł netto miesięcznie oraz świadczenie emerytalne M. M. w wysokości 786 zł netto miesięcznie. Bieżące koszty utrzymania, obejmujące czynsz za lokal mieszkalny oraz opłaty za media, kształtują się na poziomie około 658 zł miesięcznie. Skarżący wraz z małżonką uzyskują wsparcie ze strony MOPS w C. w postaci dodatku mieszkaniowego w wysokości 54,88 zł miesięcznie. Do druku formularza Z. M. dołączył szereg dokumentów obrazujących jego sytuację materialną, w tym wysokość dochodów oraz poziom miesięcznych wydatków, jak również dokumentację medyczną wskazującą na to, że zarówno sam skarżący jak i jego małżonka cierpią na schorzenia o charakterze przewlekłym.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Ocena możliwości finansowych strony ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Aby jednak oceny tej można było dokonać w sposób wszechstronny i rzetelny, koniecznym jest uzyskanie jak najpełniejszego obrazu sytuacji materialnej skarżącej.
W realiach rozpoznawanej sprawy okoliczności dotyczące stanu majątkowego strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy przemawiają za uwzględnieniem wniosku. Wskazać bowiem trzeba, że co prawda dochód w rodzinie skarżących wynosi nieco ponad 2000 zł netto miesięcznie, nie mniej jednak bieżące wydatki związane z utrzymaniem się pochłaniają około ¼ wspomnianej kwoty. Do tego doliczyć należy koszty spłaty dwóch zaciągniętych pożyczek, co do których brak jest podstaw do zakwestionowania ich zasadności (zaspokojenie bieżących potrzeb). W konsekwencji do dyspozycji strony pozostaje kwota około 1200 zł. Oceniając możliwości finansowe wnioskodawców pod uwagę należy brać stan zdrowia skarżącego (jest on osobą niepełnosprawną, zaliczoną do drugiej grupy inwalidzkiej) oraz stan zdrowia jego małżonki – potwierdzony dokumentacją lekarską. Okoliczności te uzasadniają twierdzenie o wyższych aniżeli przeciętne potrzebach wnioskodawcy i jego małżonki (lekarstwa i wizyty u specjalistów), co, zdaniem oceniającego wniosek, dostatecznie uzasadnia tezę o trudnym położeniu materialnym rodziny skarżącego. W opisywanej sytuacji, powołane przez stronę okoliczności, które znalazły potwierdzenie w dołączonym materiale dowodowym, pozwalają uznać, że zachodzą przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Wobec powyższego, na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło