II SA/Gl 1524/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia WSA Włodzimierz Kubik, Protokolant Izabela Maj- Dziubańska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2014 r. ze skargi M.T.- S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] r., nr [...]; 2) orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się wyroku; 3) zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wyrokiem z dnia 11 stycznia 2012 roku wydanym w sprawie sygn. akt II SA/GL 518/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił decyzję Wojewody [...] z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę i orzekł, że nie podlega ona wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Uchyloną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] roku utrzymano w mocy decyzję organu I instancji (Starosty [...]) z dnia [...] roku, którą zatwierdzono projekt budowlany i udzielono inwestorowi (uczestnikowi Z. K.) pozwolenia na budowę budynku usługowo-handlowego – sklep motoryzacyjny (obiekt kategorii XVII) o projektowanej kubaturze 2295 m3, powierzchni zabudowy 371,31 m2, powierzchni użytkowej 556,47 m2, na działkach o numerach ewidencyjnych [...] i [...], bezpośrednio przy granicy z działką o numerze ewidencyjnym [...] w sąsiedztwie działki numer ewidencyjny [...] przy ul. [...] w M., obręb M. W uzasadnieniu wyroku z dnia 11 stycznia 2012 roku Sąd wskazał na potrzebę uzupełnienia postępowania w następujących kwestiach: – usytuowania planowanego budynku ze względu na przepisy regulujące zacienienie budynków sąsiednich. W tym zakresie stwierdził, że dotychczas w sprawie nie rozstrzygnięto, z jakim mieszkaniem mamy do czynienia w przypadku domu skarżącej. Podkreślił, że nie jest wiadome czy warunek dostatecznego nasłonecznienia budynku skarżącej jest spełniony, albowiem inny pokój zapewnia dostateczne nasłonecznienie, czy też jest spełniony dla elewacji wschodniej. Wskazał, że w tym ostatnim przypadku powinno dojść do merytorycznej analizy przedłożonych opinii z wyjaśnieniem z jakich powodów i w oparciu o które dane, stwierdzono zachowanie standardów technicznych, – bezpieczeństwa przeciwpożarowego - § 11 ust. 2 pkt 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. nr 120, poz. 1133 ze zm.) w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 czerwca 2003 roku w sprawie uzgadniania projektu budowlanego pod względem ochrony przeciwpożarowej (Dz. U. nr 121, poz. 1137 ze zm.) oraz przepisami § 271-273 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.), – prawidłowości złożonego projektu budowlanego ze standardami określonymi w § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. nr 120, poz. 1133 ze zm.). Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] roku – po ponownym rozpatrzeniu odwołania M. T.-S. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] roku zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku usługowo-handlowego – sklep motoryzacyjny, na działkach nr ewidencyjny [...] i [...] zlokalizowanych przy ul. [...] w M. uchylił decyzję organu I instancji w całości i przekazał sprawę do rozpatrzenia temu organowi. Starosta [...] decyzją nr [...] z dnia [...] roku ponownie zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla spornej inwestycji na działkach nr [...] (wobec podziału działki nr [...]) i nr [...] bezpośrednio przy granicy z działką nr [...] w sąsiedztwie działki nr [...] przy ul. [...] w M. W uzasadnieniu organ wskazał na spełnienie przez inwestora wszystkich wymogów prawnych, od których uzależnione jest zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia, w tym wykonanie postanowień organu z dnia [...] roku i [...] roku, a także złożenie wyjaśnień przez inwestora w związku z pismem organu z dnia 25 lipca 2012 roku. W podstawie prawnej organ I instancji wskazał na art. 28, 33 ust. 1, 34 ust. 4 i 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane. Odwołanie od tej decyzji złożyła M. T.-S. (właścicielka działki nr [...]) wnosząc o uchylenie tej decyzji i wydanie decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W ocenie odwołującej się projekt budowlany w dalszym ciągu zawiera błędy – głównie w zakresie usytuowania budynku w granicy i rozwiązań przeciwpożarowych. Zdaniem odwołującej się projekt w dalszym ciągu nie spełnia też wymagań rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 roku, bowiem nie wszystkie arkusze rysunków są ponumerowane i tylko dwa egzemplarze są oprawione w segregatory, a nadto załączniki i kopie dokumentów nie są potwierdzone "za zgodność z oryginałem". Z kolei "opis warunków ochrony przeciwpożarowej" nie zawiera warunków których spełnienie umożliwia zbliżenie projektowanego budynku do jej istniejącego budynku mieszkalnego na odległość 3,41 m. Pominięto także w opracowaniu wymagania dla ściany północnej projektowanego budynku, w sytuacji gdy jej narożnik (wspólny ze ścianą zachodnią) znajduje się w odległości 3,41 m od jej budynku. Sam "Opis..." został opracowany znacznie później niż projekt (maj 2010 roku), a mianowicie po czerwcu 2010 roku. Wg "Opisu..." ściana zachodnia jest ścianą oddzielenia przeciwpożarowego, a więc powinna być wykonana z materiałów niepalnych, a projekt przewiduje jej ocieplenie styropianem. Także aktualizacja szerokości drzwi ewakuacyjnych (poprawki na kopii jednego z rzutów budynku stanowiący załącznik do "Opisu...") winna znaleźć się na wszystkich rysunkach, gdzie widoczne są te drzwi. Projekt zagospodarowania działki nie zawiera informacji o zagrożeniach dla zdrowia całego otoczenia ani informacji o rodzajach i zasięgu uciążliwości obiektu. Projekt architektoniczno-budowlany nie zawiera danych wykazujących, że przyjęte w nim rozwiązania ograniczają lub eliminują wpływy tego obiektu na środowisko, zdrowie ludzi lub inne obiekty. Wojewoda [...] zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku utrzymał w mocy decyzję organu I instancji (art. 138 § 1 pkt 1 kpa). W uzasadnieniu tej decyzji organ II instancji opisał przebieg dotychczasowego postępowania. Wskazał, że działki objęte inwestycją nie graniczą z działką skarżącej, która jest oddalona o 3,17 m. Samo usytuowanie obiektu w granicy z działką sąsiednią nr ewid. [...] (droga techniczna) jest zgodne z ostateczną decyzją o warunkach zabudowy z dnia [...] roku. Sporna inwestycja nie jest objęta rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. nr 213, poz. 1397). Nie narusza ona regulacji zawartych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, a w szczególności § 13 ust. 1 pkt 1, § 60 ust. 1 i § 271. Zbliżenie projektowanego budynku do budynku skarżącej jest dopuszczalne ponieważ od strony zachodniej projektowany budynek posiada ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności REI 60. Z kolei ściana północna spełniać będzie wymagania techniczno-pożarowe (§ 271 pkt 10 i 11) z uwagi na fakt, że odległość między oknem projektowanego budynku a oknem w budynku sąsiednim wynosi około 5 m. Zgodność projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej potwierdził rzeczoznawca ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych, został więc spełniony wymóg z art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Takie opracowanie (sporządzone w sierpniu 2011 roku) "Warunki ochrony przeciwpożarowej do projektu budowlanego" podpisane zostało przez rzeczoznawcę ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych. Projekt budowlany odpowiada wymogom rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 3 lipca 2003 roku, jest on oprawiony, a karty są ponumerowane. Podsumowując organ odwoławczy stwierdził, że w sprawie zostały spełnione wymagania art. 32 ust. 4, art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego, a zatem zgodnie z art. 35 ust. 4 tej ustawy organ nie mógł odmówić wydania żądanego pozwolenia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca M. T.-S. domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu II instancji. Twierdziła, że decyzje te zostały wydane z naruszeniem art. 35 ustawy Prawo budowlane przez jego błędną wykładnię i zastosowanie do nieustalonego stanu faktycznego, art. 34 ustawy Prawo budowlane w związku przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 roku, zwłaszcza w zakresie § 8 tego rozporządzenia w związku z rozporządzeniem z dnia 16 czerwca 2003 roku w sprawie uzgadniania projektu budowlanego, zwłaszcza w zakresie § 5 tego rozporządzenia poprzez niewyegzekwowanie od inwestora złożenia kompletnego projektu budowlanego, § 226 i nast. rozporządzenia z 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych... oraz art. 5 Prawa budowlanego poprzez jego niezastosowanie. Zarzuciła także skarżąca obrazę art. 7, 8, 9, 12 i 77 kpa oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji przez nierówne traktowanie stron postępowania i naruszenie słusznego interesu skarżącej. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. W okresie od wpłynięcia skargi do Sądu do daty rozprawy w dniu 22 stycznia 2012 roku skarżąca złożyła dodatkowe pisma w dniu 10 stycznia 2013 roku, 23 sierpnia 2013 roku, 24 września 2013 roku. Uczestniczka M. K. dołączyła pismo z dnia 27 maja 2013 roku, uczestnik Z. K. pismo z 26 lipca 2013 roku oraz 14 stycznia 2014 roku. Do tego ostatniego pisma uczestnik Z. K. dołączył odpis decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku o zezwoleniu na użytkowanie spornego budynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonych do niego aktów (tu decyzji) pod względem zgodności z prawem, a więc między innymi art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.). Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. W niniejszej sprawie takim wiążącym wyrokiem dla organów i aktualnego składu orzekającego jest wyrok z dnia 11 stycznia 2012 roku, sygn. akt II SA/GL 518/11. W sprawie w której zapadł ten wyrok Sąd dokonał kontroli pozwolenia na budowę udzielonego decyzją Wojewody [...] z dnia [...] roku i stwierdził, że zatwierdzony tą decyzją projekt budowlany nie jest zgodny z przepisami prawa, w tym warunkami technicznymi wskazując potrzebę uzupełnienia tego projektu w sposób opisany na wstępie. Należy stwierdzić, że organy orzekając ponownie w sprawie wykazały, że usytuowanie planowanego budynku nie narusza warunków technicznych w zakresie regulującym zacienienie budynków sąsiednich oraz w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Spełnione bowiem są wymagania § 13 ust. 1 pkt 1 i § 60 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm., dalej powoływane jako rozporządzenie). W zaprojektowanym budynku, jak wynika z analizy zacienienia wysokość bezwzględna obiektu przesłaniającego, mierzona od poziomu dolnej krawędzi okna budynku skarżącej do poziomu najwyżej zacieniającej krawędzi obiektu przesłaniającego wynosi 6,95 m, a zatem jest mniejsza od odległości między budynkami, wynoszącej 11,40 m, co wskazuje na zachowanie wymagań § 13 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Zgodnie ze wskazanym wyżej § 60 ust. 1 rozporządzenia pokoje mieszkalne powinny mieć zapewniony czas nasłonecznienia co najmniej 3 godziny w dniach równonocy w godzinach od 700 – 1700. Analiza zasięgu cienia rzucanego na płaszczyznę elewacji wschodniej i południowej budynku na działce nr [...], przy przyjęciu, że parapet okna pomieszczenia w budynku sąsiednim, skierowanego na wschód w kierunku budynku projektowanego, jest na wysokości 1,2 m od poziomu gruntu wynika, że w godzinach od 700 – 1300 cień rzucany przez projektowany budynek na płaszczyźnie linii parapetu będzie długości do 7 m. Graficznie wyznaczona linia cienia wskazuje, że od godziny 900 cień nie będzie przesłaniał budynku sąsiedniego aż do godziny 1300, co daje 4 godziny nasłonecznienia. Zgodnie z § 60 ust. 2 rozporządzenia dopuszcza się ograniczenie wymagań określonych w § 60 ust. 1 co najmniej do jednego pokoju w mieszkaniu wielopokojowym, a budynek skarżącej jest właśnie mieszkaniem wielopokojowym i nasłonecznie jest realizowane dla innych pokoi usytuowanych na parterze z oknem zwróconym na południe oraz dla pokoi zlokalizowanych na poddaszu budynku, gdzie nie występuje zacienienie przez projektowany budynek. Spełnione zostały także wymagania § 271 rozporządzenia oraz § 271 pkt 10 i 11 tego rozporządzenia. Samą zgodność projektu z wymaganiami ochrony przeciwpożarowej stwierdził rzeczoznawca ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych. Natomiast do uzupełnienia dokumentacji projektowej w opracowaniu "Warunki ochrony przeciwpożarowej do projektu budowlanego..." doszło na skutek wyroku Sądu z dnia 11 stycznia 2012 roku, sygn. akt II SA/GL 518/11, a więc jego sporządzenie miało dopiero miejsce w sierpniu 2012 roku. W związku z tym zasadnie powołano w nim rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 roku w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów i terenów (Dz. U. nr 109, poz. 719). Opracowanie "Warunki ochrony przeciwpożarowej do projektu budowlanego..." wyczerpują wymogi § 11 ust. 2 pkt 11 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego obowiązującego w dacie złożenia wniosku o pozwolenie na budowę. Zdaniem składu orzekającego załączony do akt administracyjnych projekt budowlany w dalszym ciągu nie odpowiada standardom określonym w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 3 lipca 2003 roku w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz. U. nr 120, poz. 133). Został ona wprawdzie oprawiony, ale jego strony nie są właściwie ponumerowane (§ 5 rozporządzenia). Oznacza to, że organy orzekające w tym zakresie nie wykonały wskazań zawartych w wyroku II SA/GL 518/11, a więc naruszyły art. 153 p.p.s.a. Nadto Sąd pragnie wskazać, że w stosunku do kontrolowanej wyrokiem wydanym w sprawie II SA/GL 518/11 decyzji stan faktyczny uległ zmianie na skutek podziału działki nr [...] i aktualna decyzja ostateczna dotyczy pozwolenia na budowę budynku usługowo-handlowego – sklep motoryzacyjny zlokalizowanego na działkach nr [...] i [...]. Tej zmiany w żaden sposób nie odzwierciedla znajdujący się w projekcie budowlanym projekt zagospodarowania działki (oprócz dopisania w tytule tego dokumentu "2" przy działce nr [...]) a przecież zgodnie z art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego z 1994 roku projekt ten powinien być sporządzony na aktualnej mapie (a więc wykazującej istnienie działki nr [...]) i obejmować określenie granic działki lub terenu, a także usytuowanie, obrys i układ istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposobu odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich. Znajdujący się w projekcie budowlanym projekt zagospodarowania jest dla Sądu całkowicie niezrozumiały – brak określenia granic działek objętych decyzją, brak odległości w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy i zupełnie niezrozumiałe linie koloru różowego, co przy braku ich opisania w legendzie czyni projekt niezrozumiałym. Stanowi to ewidentne naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego. Pozostałe zarzuty skargi Sąd uznał za nie zasługujące na uwzględnienie bowiem dokonując kontroli poprzedniej decyzji ostatecznej w sprawie pozwolenia na budowę wyrokiem z dnia 11 stycznia 2012 roku, Sąd uznał, że nie jest ona dotknięta żadnymi wadami oprócz tych, które w uzasadnieniu tego wyroku zostały wskazane. Rozpoznając sprawę ponownie organy winny mieć na uwadze fakt, że sporna inwestycja została zrealizowana, o czym świadczy decyzja nr [...] Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia [...] roku. W tej sytuacji niedopuszczalne byłoby wydanie pozwolenia na budowę. Zdaniem Sądu w tym zakresie (pozwolenie na budowę) postępowanie winno być umorzone, a sprawa przekazana inspektorowi nadzoru budowlanego. Ponieważ co do zasady prowadzenie postępowania przewidzianego art. 50 i art. 51 jest niedopuszczalne w sytuacji istnienia w obiegu prawnym ostatecznego pozwolenia na użytkowanie, to zdaniem Sądu organ nadzoru budowlanego z urzędu winien wszcząć postępowanie wznowieniowe w stosunku do ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie (art. 145 § 1 pkt 8 kpa), a po uchyleniu decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przeprowadzić w stosunku do przedmiotowego budynku postępowanie naprawcze. Mając na uwadze powyższe na podstawie art. 145 § 1 ust. 1 litera a i c w związku z art. 135 i 152 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 p.p.s.a. (wpis 500 zł). sw