II SA/Gl 1524/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-11-28

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którego jedynym dochodem jest świadczenie rentowe w kwocie 1874 zł netto miesięcznie i który udokumentował miesięczne wydatki na energię elektryczną i wodę na poziomie około 50 zł, wykazał, że jego sytuacja materialna jest na tyle ciężka, aby przyznać mu prawo pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że jego sytuacja materialna jest na tyle ciężka, aby przyznać mu prawo pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Pomimo niskich dochodów i udokumentowania jedynie niewielkich wydatków na media, nie uprawdopodobnił on istnienia innych stałych kosztów utrzymania, takich jak raty pożyczek czy wydatki na leczenie, a także nie wykazał, że te zobowiązania mają pierwszeństwo przed kosztami sądowymi. W związku z tym, jego wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony.
Stan faktyczny
Skarżący J. W. złożył skargę na decyzję Wojewody w przedmiocie wymeldowania i wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Wskazał, że jego jedynym dochodem jest renta w kwocie 1874 zł miesięcznie, a jego sytuacja materialna jest trudna. Sąd wezwał go do udokumentowania wydatków i dochodów, na co skarżący przedstawił częściowe dowody dotyczące wydatków na media, raty pożyczek i inne zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Skarżący J. W. został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. W piśmie procesowym z dnia 8 października 2013 r. zawarł wniosek o całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Na wezwanie sądu nadesłał druk urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu. W druku formularza wnioskodawca podkreślił, że znajduje się w złym stanie zdrowia, a szczupłość uzyskiwanych dochodów nie pozwala mu na godne życie. Skarżący zadeklarował, że mieszka sam, nie posiada żadnego majątku, a jedynym źródłem dochodu jest świadczenie rentowe uzyskiwane w kwocie 1874 zł miesięcznie. Pismem z dnia 28 października 2013 r. referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do: - udokumentowania wydatków przeznaczanych na utrzymanie się, w tym opłat za energię elektryczną, dostawy wody, wywóz śmieci, usługi telekomunikacyjne zakup lekarstw itp., - nadesłania kopii dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanego przez skarżącego świadczenia, - nadesłania kopii dokumentów potwierdzających fakt zaciągnięcia pożyczki bankowej oraz wykazujących wysokość miesięcznych rat spłaty tej pożyczki. W odpowiedzi, przy piśmie procesowym z dnia 13 listopada 2013 r. J. W. nadesłał kopie dwóch bankowych dowodów wypłaty z dnia 8 października 2012 r. oraz 28 września 2012 r.; dwie kopie dowodów wpłaty z dnia 4 października 2013 r. opiewające na kwoty 357,80 zł oraz 443,24 zł; kopię decyzji z dnia 28 lutego 2013 r. o waloryzacji świadczenia rentowego ; kopię faktury VAT za dostawy wody, kopie faktury VAT za energię elektryczną; dokumenty obrazujące ponoszenie wydatków z tytułu podatku od nieruchomości a także kopie zakupu opału w 1999 r. oraz w 2012 r. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U.z 2012 r. poz. 270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Oznacza to więc, że co do zasady na przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym mogą liczyć te osoby, których sytuacja materialna jest bardzo ciężka i nie maja żądnej możliwości zdobycia jakichkolwiek środków pozwalających na samodzielne poniesienie kosztów sądowych. Pamiętać zarazem należy, że przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Z informacji zawartych w druku formularza oraz tych, które wynikają z treści nadesłanych na wezwanie referendarza dokumentów wynika, że jedynym dochodem J. W. jest świadczenie rentowe uzyskiwane w kwocie 1874 zł netto miesięcznie. Udokumentowane wydatki związane z utrzymaniem się, a więc zakup energii elektrycznej oraz dostawy wody kształtują się na poziome około 50 zł ( w ujęciu miesięcznym rachunek za energię elektryczną wynosi około 40 zł, zas za wodę 11 zł). Mając to na względzie, a także fakt, że wnioskodawca w żaden sposób nie uprawdopodobnił, że ponosi inne, stałe koszty związane z utrzymaniem się uznano, że jego sytuacja materialna nie jest na tyle ciężka, aby można było z całym przekonaniem stwierdzić, ze jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. Skarżący w żaden sposób nie uprawdopodobnił faktu spłaty zaciągniętych pożyczek, stąd też nie wiadomo na ile raty z tego tytułu obciążają jego budżet domowy. Tego rodzaju dokumentami nie mogą być zaś w szczególności nadesłane kopie potwierdzeń wpłat na rachunki bankowe z dnia 4 października 2013 r., gdyż w żaden sposób nie da się z nich wywnioskować, że stanowią one spłatę zobowiązań, o których wspomina skarżący. Nadto, nie można przyjąć, ze spłata tego rodzaju zobowiązań powinna mieć pierwszeństwo przed uregulowaniem należności publicznoprawnych, do których niewątpliwie zaliczają się koszty sądowe. Do stałych, miesięcznych kosztów nie można również zaliczyć kwot uiszczonych z tytułu podatku od nieruchomości, jako że jest to zobowiązanie płatne kwartalnie, zaś jego wysokość (52 zł co trzy miesiące) nie wpływa w zasadniczy sposób na sytuację majątkową strony. Wnioskodawca nie uprawdopodobnił również że co miesiąc ponosi wydatki rzędu 400 zł na leczenie, o czym wspomniał w piśmie procesowym z dnia 13 listopada 2013 r., zaś zadeklarowana przezeń wysokość wydatków na energię elektryczną nie znajduje potwierdzenia w dostarczonych dokumentach. W żaden sposób nie wykazał również prawdziwości swoich twierdzeń odnośnie comiesięcznej spłaty zadłużenia względem osób "życzliwych" w kwocie 300 zł. W realiach rozpoznawanej sprawy, mając powyższe na względzie uznano, że strona nie wykazała że jej sytuacja materialna jest wyjątkowo ciężka, co dawałoby podstawę do przychylenia się do jej prośby. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło