II SA/Gl 1525/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-12-12

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, aby uzasadnione było przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał w sposób dostateczny, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, aby uzasadnione było przyznanie mu prawa pomocy. Nie udokumentował swoich dochodów, w tym dochodów z pracy "na czarno", co uniemożliwia weryfikację jego oświadczeń. Ponadto, nie przedstawił wysokości dochodów teściów, z którymi pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym, co uniemożliwia ocenę możliwości uzyskania od nich wsparcia finansowego. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony.
Stan faktyczny
Skarżący S.W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, wskazując na swoją bezrobotność, brak prawa do zasiłku, wspólne gospodarstwo domowe z żoną i dwójką dzieci, posiadanie jedynie samochodu o niskiej wartości oraz dochody z renty małżonki i prac dorywczych. Organ zobowiązał skarżącego do udokumentowania wydatków, dochodów żony oraz ewentualnych zobowiązań kredytowych. Skarżący przedstawił jedynie część dokumentów dotyczących wydatków i oświadczył, że mieszka z teściami, dzieląc opłaty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy S. W. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. W treści formularza wskazał, że jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku i prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną oraz dwojgiem małoletnich dzieci. Skarżący zadeklarował, że poza samochodem marki [...] z [...] r. o wartości około 1500 zł nie posiada żadnego majątku. Źródłem utrzymania się rodziny wnioskodawcy jest renta z tytułu niezdolności do pracy jego małżonki w wysokości 620 zł brutto miesięcznie oraz dochody z prac dorywczych wnioskodawcy w wysokości 2000 – 2500 zł netto. Pismem z dnia 28 października 2013 r. S. W. został zobowiązany do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: - udokumentowanie wydatków przeznaczanych na utrzymanie się, w tym opłat za energię elektryczną, czynsz, dostawy wody, wywóz śmieci, usługi telekomunikacyjne zakup lekarstw itp., - nadesłanie kopii dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanego przez małżonkę wnioskodawcy świadczenia rentowego w szczególności mogą być nimi kopie wyciągów z rachunku bankowego bądź też kopie aktualnych decyzji orzekających o aktualnej wysokości tych świadczeń, - nadesłanie kopii dokumentów potwierdzających fakt zaciągnięcia pożyczki (kredytu) oraz wykazujących wysokość miesięcznych rat spłaty tej pożyczki. Skarżący, w odpowiedzi nadesłał kopie rachunków za energię elektryczną, dostawy gazu, zakup lekarstw, a w nadesłanym piśmie procesowym oświadczył, że gospodarstwo domowe stanowią dwie rodziny (jego oraz teściowie), a wraz ze swoją rodziną zamieszkuje w lokalu należącym do teściów. Opłaty ponoszone z tytułu utrzymania lokalu dzielą się na połowę. Wnioskodawca nie przedstawił ani dokumentu potwierdzającego wysokość dochodów żony ani tez potwierdzających fakt zaciągnięcia zobowiązań kredytowych. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U.z 2012 r. poz. 270 – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Oznacza to więc, że co do zasady na przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym mogą liczyć te osoby, których sytuacja materialna jest bardzo ciężka i nie maja żądnej możliwości zdobycia jakichkolwiek środków pozwalających na samodzielne poniesienie kosztów sądowych. Pamiętać zarazem należy, że przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. W tym celu na stronie ciąży obowiązek przedstawienia takich okoliczności, które przekonają Sąd lub referendarza sądowego odnośnie zasadności wniosku. Skarżący nie uprawdopodobnił w sposób dostateczny, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, aby uzasadnionym było przychylenie się do złożonego przezeń wniosku. Przede wszystkim wnioskodawca nie udokumentował swoich dochodów, co stwarza znaczące problemy z ustaleniem realnej sytuacji materialnej jego rodziny. Zadeklarowany dochód miesięczny S. W. i jego małżonki kształtuje się na poziomie około 2500 zł netto miesięcznie. Pamiętać jednak trzeba, że tylko część tego dochodu pochodzi ze źródeł legalnych (renta małżonki) natomiast wynagrodzenie skarżącego pochodzi z pracy, jak ujął to skarżący, "na czarno". Stąd też praktyce niemożliwym jest zweryfikowanie wiarygodności złożonego oświadczenia w tym zakresie. Z kolei jeśli pod uwagę wziąć stałe, miesięczne wydatki ponoszone w rodzinie wnioskodawcy i pamiętając, że w ich ponoszeniu partycypują również teściowie skarżącego, to wówczas wskazać trzeba, że o ile złożone oświadczenie jest prawdziwe, to do dyspozycji strony pozostają środki wystarczające na pokrycie kosztów postępowania sądowego, które na obecnym etapie sprowadzają się zasadniczo do wpisu od skargi. Nadto, z treści wspomnianego pisma wynika, że S. W. pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz ze swoimi teściami, jednakże wnioskodawca nie podał wysokości dochodów tych osób, stąd też nie wiadomo, czy są oni w stanie wesprzeć skarżącego w razie trudności ze zdobycie środków na opłacenie kosztów postępowania sądowego. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło