II SA/Gl 1525/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-04-10

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Elżbieta Kaznowska, Artur Żurawik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowym jako uczestnik na podstawie art. 33 § 2 Ppsa w sprawie dotyczącej nałożenia kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia?
Ratio decidendi
Organizacja społeczna może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowym tylko wtedy, gdy sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności i istnieje interes prawny w sprawie. W niniejszej sprawie Sąd uznał, że cele statutowe Stowarzyszenia nie obejmują kwestii związanych z nałożeniem kary za usunięcie drzewa, a wniosek o dopuszczenie do udziału nie został należycie uzasadniony interesem społecznym, wobec czego odmówił dopuszczenia Stowarzyszenia jako uczestnika postępowania.
Stan faktyczny
Powiat złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które uchyliło decyzję Burmistrza w części dotyczącej wysokości kary pieniężnej za usunięcie lipy bez zezwolenia. Stowarzyszenie działające w zakresie ekologii i ochrony środowiska wniosło o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym jako uczestnik, powołując się na swój interes prawny i statutową działalność. Sąd rozpatrzył wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Odmówił dopuszczenia Stowarzyszenia do udziału w postępowaniu sądowym jako uczestnika.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.),, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant specjalista Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2015 r. na rozprawie sprawy ze skargi Powiatu [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie: kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia w zakresie wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika postępowania p o s t a n a w i a: odmówić dopuszczenia Stowarzyszenia [...] do udziału w postępowaniu sądowym. Pismem z dnia [...] r. Powiat [...] złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r., którą to decyzją Kolegium uchyliło decyzję Burmistrza P. z dnia [...] r. w części dotyczącej kwoty wymierzonej kary i w tym zakresie orzekło o nałożeniu kary w wysokości 280.181,76 zł za usunięcie bez zezwolenia 1 sztuki drzewa gatunku lipa drobnolistna o obwodzie pnia 145 cm z nieruchomości położonej w P. przy ulicy [...], działka nr 1, a w pozostałym zakresie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o oddalenie skargi argumentując, iż Powiat [...] nie dołożył należytej staranności, nie nadzorował zleconej firmie "A" Usługi [...] wycinki drzew według uzyskanego zezwolenia, wskutek czego doszło do błędnie wykonanego usunięcia (wycięcia) przedmiotowej lipy. Wobec naruszenia przepisów ustawy o ochronie przyrody (art. 83 ust. 1) oraz potwierdzenia związku przyczyno- skutkowego pomiędzy działaniem podmiotu a zniszczeniem przedmiotowego drzewa, orzeczenie kary administracyjnej za ustalony delikt stało się w pełni zasadne. Pismem z dnia 26 marca 2015 r. Stowarzyszenie [...] "A" z siedzibą w P. wniosło o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze jego uczestnika, wskazując oparcie wniosku na istnieniu interesu prawnego oraz rozpoznaniu sprawy z zakresu statutowej działalności Stowarzyszenia jaką jest ekologia, ochrona środowiska oraz krzewienie kultury prawnej. W uzasadnieniu wniosku posiadanie interesu prawnego Stowarzyszenie wywiodło z ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego. Stowarzyszenie podkreśliło, że jego członkowie są jednocześnie mieszkańcami powiatu, a zatem zaskarżona decyzja ma wpływ na możliwości inwestycyjne powiatu, dotyka bezpośrednio ich oczekiwań co do niezbędnych potrzeb w finansowaniu zadań własnych powiatu. Wysokość niesłusznie wyliczonej kwoty kary stanowi znaczący procent wydatków na cele publiczne. Nadto szokujący byłby wzrost wydatków na utrzymanie administracji w gminie, której budżet byłby powiększony nieplanowanym wzrostem przychodów z tytułu kary za wycięcie jednego drzewa. Stowarzyszenie zwróciło uwagę na rażące naruszenie prawa w zaskarżonej decyzji, zarzucając jej niewłaściwą interpretację art. 83 ust. 4 pkt 8 ustawy o ochronie przyrody poprzez formułowanie zarzutu braku inwentaryzacji w sytuacji, gdy de facto została ona sporządzona, opisana i oznaczona w terenie; naruszenie art. 88 ust. 1 pkt 2 tej ustawy poprzez błędną jego wykładnię polegającą na przyjęciu, iż dla wymierzenia kary pieniężnej nie ma znaczenia fakt, iż drzewa zostały wycięte w wyniku zaniedbań zleceniobiorcy, czyli firmy B. H. oraz poprzez błędne ustalenie związku przyczyno- skutkowego z pominięciem ustalenia adekwatności tego związku. Wskazując, iż kary administracyjne stanowią ingerencję w prawa ich adresatów podkreśliło, iż ingerencja ta powinna być adekwatna do sposobu i skutków naruszenia, a sankcje powinny być właściwe dla państwa prawa z uwzględnieniem interesu ogólnego i indywidulanego. Do wymienionego wniosku dołączony został Statutu Stowarzyszenia [...] "A" z siedzibą w P. Na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2015 r. dodatkowo złożony został wypis z Krajowego rejestru sądowego, a Prezes Zarządu Stowarzyszenia stwierdził, że sprawa dotyczy statutowej działalności Stowarzyszenia co wynika z § 6 pkt 2 i pkt 3, podtrzymując wniosek z dnia 26 marca 2015 r. Rozpatrując niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do postanowień art. 33 ( 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) udział w charakterze uczestnika może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Przywołany art. 25 ust. 4 ustawy przyznaje zdolność sądową organizacjom społecznym, choćby nie posiadały one osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób. W ocenie składu orzekającego przytoczona regulacja nie daje podstaw do dopuszczenia Stowarzyszenia [...] "A" jako uczestnika w przedmiotowym postępowaniu sądowym. Dokonując analizy akt sprawy, a następnie odnosząc treść wniosku do przedmiotu niniejszej sprawy Sąd uznał, że przedstawione argumenty nie uzasadniają dopuszczenia tej organizacji społecznej jako uczestnika do toczącego się postępowania sądowego. Należy zauważyć, że ze Statutu Stowarzyszenia jak również z Krajowego Rejestru Sądowego Nr [...] (Dział III rubryka 3) wynika, że celem stowarzyszenia jest działanie na rzecz przejrzystości i uczciwości życia publicznego, ochrony wolności, praw człowieka i swobód obywatelskich oraz prowadzenie działań wspomagających rozwój społeczności lokalnych, demokracji i społeczeństwa obywatelskiego; ekologii, ochrony środowiska i energetyki odnawialnej z możliwością wykorzystywania odnawialnych źródeł w zakresie ochrony klimatu i ochrony środowiska zgodnie z polityką horyzontalną Unii Europejskiej i Rzeczypospolitej Polskiej. Tymczasem przedmiotowa sprawa dotyczy skargi Powiatu [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r., uchylającą decyzję Burmistrza P. z dnia [...] r. w części dotyczącej wysokości kwoty wymierzonej kary i w tym zakresie orzekającą o nałożeniu kary w wysokości 280.181,76 zł za usunięcie bez zezwolenia 1 sztuki drzewa gatunku lipa drobnolistna o obwodzie pnia 145 cm z nieruchomości położonej w P. przy ulicy [...], działka nr 1, a w pozostałym zakresie utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie Sądu nie można zatem mówić o tym, aby w sprawie dotyczącej nałożenia kary za usunięcie drzewa bez zezwolenia dochodziło do naruszenia celów działania Stowarzyszenia. Zdaniem Sądu, żaden z celów wskazanych w Statucie stowarzyszania – i to szeroko go interpretując, nie obejmuje sprawy związanej w nałożeniem przedmiotowej kary. Reasumując zdaniem Sądu nie sposób przyjąć, że Stowarzyszeniu wnioskującemu o dopuszczenie do udziału w postępowaniu chodziło o działanie na rzecz ekologii i ochrony środowiska, gdyż w takim przypadku Stowarzyszenie powinno raczej opowiadać się za ukaraniem podmiotu, który dokonuje wycięcia drzewa bez zezwolenia. Z kolei nie mieści się w przedłożonym Statucie Stowarzyszenia np., "działalność w zakresie ochrony finansów gminy czy dbałości o finanse gminy", bo do tego w uzasadnieniu wniosku sprowadza wyjaśnienie swojego interesu prawnego Stowarzyszenie. Tym samym należało uznać, że wniosek Stowarzyszania o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie został w żaden sposób uzasadniony, że za jego udziałem przemawia interes społeczny. W tym stanie rzeczy Sąd działając na podstawie art. 33 § 2 cytowanej powyżej ustawy odmówił dopuszczenia do udziału w charakterze uczestnika postępowania Stowarzyszenia [...] "A" orzekając jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło