II SA/Gl 153/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie [...] zł – zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), skarżąca w piśmie procesowym z dnia [...] r. wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ze względu na swoją trudną sytuację materialną. Następnie, na skutek wezwania Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony został na urzędowym formularzu. Wynika z niego, że G. W. prowadzi gospodarstwo domowe wraz z synem, zamieszkując w budynku mieszkalnym o pow. [...] m2. W skład ich majątku wchodzi nieruchomość o pow. [...] ha. Wnioskodawczyni i jej syn utrzymują się z renty rodzinnej G. W. w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenia za pracę jej syna – P. W. w kwocie [...] zł miesięcznie. Skarżąca zadeklarowała, że wraz z synem nie posiadają żadnych przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro jak również żadnych środków pieniężnych zgromadzonych na lokatach lub rachunkach bankowych. Wezwaniem z dnia 4 kwietnia 2008 r. referendarz sądowy zobowiązał G. W. do nadesłania dokumentu potwierdzającego wysokość uzyskiwanej przez nią emerytury oraz do nadesłania zaświadczenia o wysokości zarobków uzyskiwanych przez jej syna. Pomimo upływu wyznaczonego terminu skarżąca nie udzieliła odpowiedzi w tym zakresie. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Obowiązujące przepisy ustanawiają zasadę odpłatności postępowania (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.), nie mniej jednak nie ma ona charakteru bezwzględnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Osobie fizycznej, która wystąpiła o zwolnienie od kosztów sądowych prawo pomocy może być przyznane wówczas, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy nie można było jednoznacznie stwierdzić, że G. W. rzeczywiście jest osobą, której stan majątkowy wyklucza możliwość poniesienia wydatków związanych z postępowaniem sądowym. W punkcie wyjścia trzeba wskazać, że wnioskodawczyni mieszka wraz z synem uzyskując łączny dochód w wysokości ponad [...] zł miesięcznie. W przeliczeniu na osobę daje to więc kwotę [...] zł. Weryfikacja prawdziwości twierdzeń dotyczących dochodu miała nastąpić poprzez nadesłanie stosownych dokumentów, czego wszakże skarżąca nie uczyniła. Trzeba w tym miejscu przypomnieć, że brzmienie art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy, który w druku wniosku o przyznanie prawa pomocy w sposób nie budzący zastrzeżeń winien udzielić wyczerpujących wyjaśnień co do stanu rodzinnego i majątkowego. Nieprzypadkowo ustawodawca formułując cytowany wyżej przepis użył terminu "wykazać" w znaczeniu udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający, pokazać, unaocznić (por. Słownik języka polskiego pod red. naukową prof. dr Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX 1994 r., s.805). Równocześnie obowiązujące przepisy dają możliwość wezwania strony do przedstawienia dokumentów potwierdzających prawdziwość wskazanych w formularzu okoliczności. Zatem, o ile wnioskodawca uchyla się od tego wezwania, może to skutkować negatywną dla niego oceną przedstawionych dowodów. Wpis od skargi w niniejszej sprawie ustalony został na kwotę [...] zł. Warto zarazem zauważyć, że na obecnym etapie postępowania jest to zasadniczy wydatek, który strona powinna ponieść. Jego wysokość, w zestawieniu z dochodami uzyskiwanymi przez skarżącą i jej syna nie jest na tyle duża, aby powstały uzasadnione obawy co do możliwości jego uiszczenia. W związku z tym niepodobna było stwierdzić, że zaistniały okoliczności wskazane w hipotezie art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.