II SA/Gl 1559/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga – Gajewska, Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.), po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 kwietnia 2022 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o. o. w G. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia pozwolenia na rozbiórkę komina murowanego oddala skargę. Prezydent Miasta G. decyzją z [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 39 ust. 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2020 r. poz. 1333) odmówił A Sp. z o.o. w G. (dalej jako strona lub skarżąca) udzielenia pozwolenia na rozbiórkę komina murowanego usytuowanego na działce nr ewid. 1 obręb [...] przy ul.[...] w G. W uzasadnieniu decyzji organ ten przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przywołane zostały postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W dalszej kolejności przywołano pismo [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z [...] z którego wynika, że cały zespół zabudowy znajduje się w wojewódzkiej ewidencji zabytków, a przedmiotowy komin pod pozycją nr 3. Ponadto wskazany organ postanowieniem z [...] nie uzgodnił zamierzenia inwestycyjnego polegającego na rozbiórce komina murowanego usytuowanego na wskazanej powyżej nieruchomości. W konsekwencji organ pierwszej instancji uznał, że w sprawie tej nie może wydać decyzji pozytywnej dla strony tego postępowania. Z powyższą decyzją nie zgodziła się strona postępowania, która wniosła odwołanie do Wojewody Śląskiego. W odwołaniu tym wyrażono niezadowolenie z wydanej decyzji i zarzucono jej wydanie z naruszeniem art. 7 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, a także wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy co do rzeczywistego stanu technicznego przedmiotowego komina, albowiem jest on w złym stanie technicznym i nie nadaje się do remontu i powinien zostać rozebrany ze względów bezpieczeństwa. Ponadto podniesiono naruszenie postanowień art. 7 i art. 8 tego Kodeksu poprzez naruszenie słusznego i istotnego interesu strony, ponieważ z uwagi na zły stan techniczny przedmiotowego komina osoby trzecie nie mogą korzystać z obiektu, na którym się on znajduje, a postępowanie prowadzone było z naruszenie zasady zaufania uczestników postępowania do organów władzy publicznej. W motywach odwołania przedstawiono argumentację przemawiającą za jego uwzględnieniem. Wojewoda Śląski decyzją z [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ ten przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania z uwzględnieniem zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. W dalszej kolejności organ ten odniósł się do stanowiska organu konserwatorskiego, który wypowiedział się w sprawie w trybie art. 106 przywoływanego Kodeksu. Stanowisko tego organu musi być brane pod uwagę przy podejmowaniu finalnego rozstrzygnięcia. Zostało ono wyrażone w oparciu o postanowienia art. 39 ust. 3 ustawy Prawo budowlane i jest wiążące dla organu wydającego decyzję o rozbiórce. Podkreślono przy tym, że w ramach prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji był związany stanowiskiem organu konserwatorskiego i nie jest uprawniony do jego weryfikacji, albowiem od wydanego przez niego postanowienia przysługiwało zażalenie do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w Warszawie. Z powyższą decyzją nie zgodziła się strona, która wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej podtrzymano zarzuty sformułowane w odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji, a zatem naruszenie art. 7 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, a także wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy co do rzeczywistego stanu technicznego przedmiotowego komina, albowiem jest on w złym stanie technicznym i nie nadaje się do remontu i powinien zostać rozebrany ze względów bezpieczeństwa. Ponadto podniesiono naruszenie postanowień art. 7 i art. 8 tego Kodeksu poprzez naruszenie słusznego i istotnego interesu strony, ponieważ z uwagi na zły stan techniczny przedmiotowego komina osoby trzecie nie mogą korzystać z obiektu, na którym się on znajduje, a postępowanie prowadzone było z naruszenie zasady zaufania uczestników postępowania do organów władzy publicznej. W motywach skargi podkreślono, że zaskarżona decyzja opiera się w całości na rozstrzygnięciu [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. i wydana została przedwcześnie, bez wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy. W ocenie skarżącej stan techniczny komina jest bardzo zły i wymaga rozebrania, a jeżeli organy mają wątpliwości co do jego stanu to winny przeprowadzić stosowne postępowanie wyjaśniające, a nie kierować się wyłącznie postanowieniem organu konserwatorskiego. Podkreślono, że organy administracji publicznej nie dokonały oględzin przedmiotowego komina przed wydaniem stosownych rozstrzygnięć. W ocenie skarżącej przedmiotowy komin nie przedstawia żadnej wartości historycznej i stanowisko organów administracji publicznej w tym względzie nie jest trafne. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Śląski wniósł o jej oddalenie i przywołał analogiczną argumentację do tej, którą zamieścił w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje; Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. z 2021 r., poz. 137) wykazała, że zaskarżona decyzja odpowiada wymogom prawa. Zgodnie z brzmieniem art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. Nr 329 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego. Oznacza to, że nie każde naruszenie przepisów prawa będzie uzasadniało uwzględnienie wniesionej skargi do sądu administracyjnego, a jedynie takie, które będzie miało znaczenie dla kontrolowanego rozstrzygnięcia. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy wynika z treści art. 134 § 1 tej ustawy. Zgodnie z tą regulacją sądy rozpoznając skargi nie są związane ich zarzutami, podstawą prawną ani formułowanymi przez strony wnioskami. W świetle przywołanych regulacji sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracji kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego rozstrzygnięć organów administracji publicznej. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego. Na wstępie niniejszych rozważań przyjdzie zauważyć, że skarżącą Spółka wystąpiła o wydanie pozwolenia na rozebranie komina zlokalizowanego w Gliwicach przy ul.[...]. Równocześnie z rozstrzygnięć wypowiadających się w sprawie organów administracji publicznej wynika, że komin ten jest częścią zespołu zabytkowego wpisanego do gminnej ewidencji zabytków. W tej sytuacji przywołać należy treść art. 39 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z tym przepisem prowadzenie robót budowlanych przy obiekcie budowlanym wpisanym do rejestru zabytków lub na obszarze wpisanym do rejestru zabytków wymaga, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, uzyskania pozwolenia na prowadzenie tych robót, wydanego przez właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków. Decyzja o pozwoleniu na rozbiórkę obiektu budowlanego wpisanego do rejestru zabytków może być wydana po uzyskaniu decyzji Generalnego Konserwatora Zabytków działającego w imieniu ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego o skreśleniu tego obiektu z rejestru zabytków. Po myśli ust. 3 tego przepisu w stosunku do obiektów budowlanych oraz obszarów niewpisanych do rejestru zabytków, a ujętych w gminnej ewidencji zabytków, pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego wydaje organ administracji architektoniczno-budowlanej w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Wojewódzki konserwator zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w sprawie wniosku o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektów budowlanych, o których mowa w ust. 3, w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się jako brak zastrzeżeń do przedstawionych we wniosku rozwiązań projektowych. Jak wynika to z akt administracyjnych i treści uzasadnienia kwestionowanych decyzji [...] Wojewódzki Konserwator Zabytków w K. postanowieniem z [...] nie uzgodnił zamierzenia inwestycyjnego polegającego na rozbiórce przedmiotowego komina. Podkreślenia wymaga to, że stanowisko tego organu w tym zakresie jest wiążące dla organów podejmujących rozstrzygnięcie w zakresie wydania stosownego pozwolenia. Pogląd taki znajduje umocowanie w orzecznictwie sądów administracyjnych zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 lutego 2011 r. sygn. akt II OSK 239/10 "brak zgody wojewódzkiego konserwatora zabytków na wydanie decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę, był wiążący dla organów architektoniczno – budowlanych rozpoznających wniosek inwestora w tym przedmiocie, co wynika wprost z norm ustawy Prawo budowlane, co z kolei implikowało konieczność wydania decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na rozbiórkę" (Lex nr 992517). Ponadto w orzecznictwie tym wskazuje się, że uzgodnienie ma charakter stanowczy, a nie opiniodawczy, zarówno w kwestii orzeczenia "pozytywnego czy też negatywnego, jak i w zakresie przedstawionych rozwiązań projektowych. Jego istota polega zatem przede wszystkim na zajęciu stanowiska, czy np. projektowana rozbiórka budynku jest dopuszczalna z punktu widzenia organów ochrony zabytków" (zob. wyrok WSA w Warszawie z 22 czerwca 2021 r. sygn. akt VII SA/Wa 43/21, Lex nr 3243685). W świetle powyższych rozważań uznać należy, że wypowiadające się w sprawie organy administracji publicznej związane były stanowiskiem wyrażonym przez organ ochrony zabytków i z uwagi na to, że w sprawie tej stanowisko to było negatywne, tym samym w tym zakresie nie dopuściły się naruszenia obowiązujących regulacji prawnych. W skardze do tutejszego Sądu skarżąca Spółka podniosła naruszenie art. 7 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego w sprawie, a także wyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy co do rzeczywistego stanu technicznego przedmiotowego komina, albowiem jest on w złym stanie technicznym i nie nadaje się do remontu i powinien zostać rozebrany ze względów bezpieczeństwa. Tak sformułowany zarzut w realiach rozpoznawanej sprawy nie jest zasadny. Podnieść należy, że dla wypowiadających się organów architektoniczno-budowlanych wiążące w sprawie stanowisko wynikało z postanowień postanowienia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w K. z [...] Podkreślenia wymaga to, że w ramach postępowania zakończonego wydaniem tego postanowienia skarżącej Spółce przysługiwały stosowne instrumenty ochrony, z których skarżąca nie skorzystała i postanowienie stało się ostateczne, a zatem wiążące dla wypowiadających się w tej sprawie organów. Zauważyć należy, że w ramach tego postępowania organy architektoniczno-budowlane dysponujące wskazanym postanowieniem zwolnione były od oceny stanu technicznego przedmiotowego komina, a tym samym nie mogły dopuścić się podnoszonych naruszeń prawa. W przedmiotowej skardze podniesiono zarzut naruszenia postanowień art. 7 i art. 8 tego Kodeksu poprzez naruszenie słusznego i istotnego interesu strony, ponieważ z uwagi na zły stan techniczny przedmiotowego komina osoby trzecie nie mogą korzystać z obiektu, na którym się on znajduje, a postępowanie prowadzone było z naruszenie zasady zaufania uczestników postępowania do organów władzy publicznej. Tak sformułowany zarzut nie może być uwzględniony, ponieważ przy podejmowaniu zaskarżonych decyzji wypowiadające się w sprawie organy administracji publicznej związane były treścią stosownego postanowienia oraz brzmieniem regulacji prawnych, które w tym zakresie są jednoznaczne. Przywoływane organy obowiązane były do działania w zgodzie z obowiązującymi unormowaniami prawnymi, a w szczególności zobowiązane były do respektowania postanowień art. 39 ust. 3 ustawy Prawo budowlane. We wskazanym zakresie organy reprezentowały interes społeczny, który w realiach rozpoznawanej sprawy był silniejszy niż interes wnioskodawcy ubiegającego się o rozbiórkę przedmiotowego komina. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarga jest niezasadna, skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę i na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę