II SA/Gl 156/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-04-05

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym, która posiada znaczące zobowiązania kredytowe, może zostać całkowicie zwolniona z wpisu od skargi, jeśli jej miesięczny dochód netto pozwala na pokrycie podstawowych kosztów utrzymania i części wpisu?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny, rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, uznał, że wpis od skargi, jako danina publicznoprawna, ma pierwszeństwo przed zobowiązaniami o innym charakterze, w tym ratami kredytów. W związku z tym, skarżący, mimo trudnej sytuacji materialnej i znaczących zobowiązań, został zwolniony jedynie z części wpisu, a nie w całości, ponieważ spłacanie kredytów nie może stanowić wystarczającego uzasadnienia dla całkowitego zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych.
Stan faktyczny
Skarżący K.C. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. i jednocześnie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na stan zdrowia i zobowiązania finansowe. Po wezwaniu, skarżący złożył wniosek na urzędowym formularzu, deklarując brak oszczędności, posiadanie zobowiązań kredytowych na kwotę 119.000 zł, a dochody z renty i emerytury małżonki w łącznej kwocie 2900 zł netto miesięcznie. Sąd rozpoznał wniosek, analizując sytuację materialną skarżącego i jego rodziny.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego z części wpisu od skargi przekraczającej kwotę 200 zł i oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 5 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zmiany sposobu użytkowania części obiektu budowlanego. w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżącego z części wpisu od skargi przekraczającej kwotę 200 (dwieście) zł 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 5 lutego 2013 r. K.C. został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł. W dopowiedzi, w terminie wyznaczonym dla dokonania tej czynności skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy podnosząc, że ze względu na stan zdrowia oraz zaciągnięte zobowiązania nie jest w stanie uiścić wymaganego wpisu. Następnie, na wezwanie Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy został przez skarżącego złożony na druku urzędowego formularza. Z jego treści wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoją małżonką, zamieszkując w budynku o pow. 168 m2. Skarżący zadeklarował, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Jest natomiast dłużnikiem dwóch banków z tytułu zaciągnięcia zobowiązań kredytowych na łączną sumę 119.000,00 zł. Źródłem utrzymania się K. C. i jego żony jest renta wnioskodawcy w kwocie 1689 zł oraz świadczenie emerytalne jego małżonki – 1211 zł. Na wezwanie referendarza sądowego wnioskodawca nadesłał szereg dokumentów obrazujących sytuację materialną jego rodziny oraz poziom i strukturę stałych wydatków. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Przede wszystkim, przy ocenie wniosku o przyznanie prawa pomocy zasadnicze znaczenie mają informacje uzyskane od strony na temat jej statusu materialnego. Z uzyskanych od skarżącego dokumentów wynika, że łączny dochód K. C. i jego małżonki to kwota 2900 zł netto miesięcznie. Wydatki, udokumentowane przez stronę, obejmujące koszty dostaw gazy, energii elektrycznej, wody oraz spłatę zaciągniętych zobowiązań kredytowych to kwota około 2400 zł. Uznano tym samym, że w istocie wnioskodawca może mieć znaczące problemy ze zdobyciem środków na opłacenie wpisu od skargi w całości. Stąd też skarżący zobowiązany będzie do uiszczenia jedynie części wpisu od skargi tj. kwoty 200 zł. Jednakże analizując informacje uzyskane od strony pod uwagę wzięto strukturę wydatków, wśród których poczesne miejsce zajmują raty zaciągniętych zobowiązań kredytowych. Pamiętać trzeba, że wpis od skargi jest daniną o charakterze publicznoprawnym, a co za tym idzie ma on pierwszeństwo przed zobowiązaniami o innym charakterze. Z tej perspektywy fakt, że wnioskodawca spłaca raty kredytów (nawiasem mówiąc nie wiadomo na jaki cel zaciągnięta została pożyczka w [...]) nie może stanowić dostatecznego uzasadnienia dla zwolnienia go w całości z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Z tych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło