II SA/Gl 16/05

W IMIENIU RZECZPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 2 lutego 2006r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędziowie WSA Włodzimierz Kubik WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Protokolant st. sekretarz Małgorzata Orman po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lutego 2006r . sprawy ze skargi Z. D. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zajęcia stanowiska w sprawie zarzutów 1. uchyla zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G. z dnia [...] r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. na rzecz Z. D. kwotę [...]złotych ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Gl 16/05 U Z A S A D N I E N I E Postanowieniem z dnia [...] r., Nr [...] (znak: [...]) wydanym na podstawie art. 34 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2002r., Nr 110, poz. 968) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta G. zajął stanowisko w sprawie zarzutu Z. D. o niewykonalności obowiązku określonego tytułem wykonawczym z dnia [...] r. polegającego na rozbiórce samowolnie wybudowanego garażu blaszanego usytuowanego na działce nr A przy ul. [...] w G., stanowiącej własność A. i S. B.. W uzasadnieniu postanowienia Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta G. podniósł, iż na wniosek Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w G. o zajęcie stanowiska w sprawie wykonalności powyżej wskazanego obowiązku, przeprowadzone zostały oględziny w dniu [...] 2004 r na terenie nieruchomości przy ul. [...]. W wyniku oględzin ustalono, iż przedmiotowy garaż jest nietrwale związany z gruntem. Usytuowany jest w granicy działki nr A, w części działki, która nie jest ogrodzona i dostępna na całej długości garażu, to jest około 5 m. Ponadto organ nadzoru budowlanego wskazał, iż właściciel działki nr A – S. B. złożył pisemne oświadczenie, w którym wyraził zgodę na wejście Z. D. na teren swojej nieruchomości w celu rozbiórki garażu, po uprzednim zawiadomieniu o terminie rozbiórki. Mając na uwadze powyższe stwierdzono, że obowiązek określony w tytule wykonawczym jest wykonalny. Na powyższe postanowienie Z. D. wniósł zażalenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił błędy formalne polegające na nie sprecyzowaniu w sentencji stanowiska organu, wydającego postanowienie. Ponadto skarżący podniósł, iż nie został powiadomiony o terminie oględzin przeprowadzonych na terenie nieruchomości przy ul. [...]. Również twierdzenia co do treści oświadczenia S. B., zdaniem skarżącego pozostają w sprzeczności z jego faktycznym oświadczeniem z dnia [...] 2004 r. Skarżący w uzasadnieniu zażalenia wskazuje na fakt, iż organ sprawdzając czy istnieje możliwość wykonania obowiązku nałożonego tytułem wykonawczym z dnia [...] r. powinien użyć sformułowania "stwierdzam wykonalność" bądź "stwierdzam niewykonalność". Użyte w zaskarżonym postanowieniu sformułowania, zdaniem skarżącego nie stwierdzają jednoznacznie o możliwości bądź niemożliwości wykonania nałożonego na niego obowiązku. Z uwagi na postawienie słupka ogrodzeniowego blokującego możliwość otworzenia drzwi garażu-szopy i opróżnienia tego obiektu przed jego demontażem nie ma możliwości wykonania nałożonego obowiązku. Skarżący zarzuca również, iż nie zostało mu doręczone oświadczenie S. B. z dnia [...] 2004 r. o wyrażeniu zgody na wejście na teren nieruchomości celem demontażu obiektu. Tym bardziej że z pisma z dnia [...] 2004 r., które otrzymał od S. B., wynika, iż nie usunie on blokującego drzwi garażu słupka. Dlatego też, zdaniem skarżącego zaskarżone postanowienie winno zostać uchylone a Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta G. w pierwszej kolejności powinien rozpatrzeć wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego. Postanowieniem z dnia [...] r., znak: [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000r, Nr 98, poz.1071 z późn. zm.) [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie z dnia [...] r. W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż mając na uwadze ustalenia dokonane przez organ I instancji, twierdzenie skarżącego o nie sprecyzowaniu stanowiska organu wydającego postanowienie jest nieuprawnione. Przeprowadzone w dniu [...] 2004 r. oględziny nieruchomości przy ul. [...] nie stanowiły elementu postępowania, a stanowiły jedynie ustalenie czy nie nastąpiły istotne zmiany od czasu wydania decyzji, celem sprecyzowania stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów przez zobowiązanego. Ponadto organ II instancji wskazał, iż art. 34 § 1 ustawy postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi, że wypowiedź wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Powyższe postanowienie Z. D. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zarzucaj naruszenie przepisów od art. 6 do art. 14 oraz art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. poprzez nie zajęcie przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. stanowiska w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego oraz przyjęcie , iż nie istnieje niewykonalność obowiązku określonego tytułem wykonawczym z dnia [...] r. W uzasadnieniu skargi, skarżący nie kwestionuje istnienia powyższego tytułu wykonawczego. Podniósł, iż chciał dokonać demontażu przedmiotowego obiektu, ale z uwagi na postawienie słupka ogrodzeniowego uniemożliwiającego otworzenie drzwi nie może opróżnić garażu. Wcześniejszy demontaż garażu jest niemożliwy, tym bardziej, że do śrub mocujących ściany i dach garażu można się dostać jedynie od wewnątrz. Dostęp do ściany garażu o długości 5 m. nie jest dostępem do wnętrza garażu. Zdaniem skarżącego organ nadzoru budowlanego I instancji postanowieniem z dnia [...] r., postanowił zająć stanowisko nie wznawiając postępowania administracyjnego w ten sposób, że uznał, że nie ma przeszkód w dokonaniu rozbiórki garażu pomijając jego udział w postępowaniu a dopuszczając do udziału w postępowaniu S. B. przyjmując od niego w dniu [...] 2004 r. oświadczenie o wyrażeniu zgody na wejście na teren jego nieruchomości w celu dokonania rozbiórki garażu. Skarżący podniósł, iż wielokrotnie zwracał się w formie pisemnej do A. i S. B. o umożliwienie przeprowadzenia rozbiórki garażu poprzez usunięci słupka ogrodzeniowego części siatki ale zawsze otrzymywał odpowiedź odmową. Z treści zaskarżonego postanowienia , zdaniem skarżącego, jednoznacznie wynika iż organy nadzoru budowlanego współdziałają z S. B. przyjmując jego twierdzenia za swoje czym w sposób ewidentny naruszają przepisy art. 6 – 14 k.p.a. W świetle tych naruszeń nie chcą dopuścić do wznowienia postępowania, ponieważ musiałyby uchylić grzywnę nałożoną w celu przymuszenia do rozbiórki garażu. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G. zostały wydane na podstawie art. 34 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, przy uznaniu przez te organy, że wniosek Z. D. z dnia [...] 2004 roku zatytułowany ,,wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego,, jest w istocie zarzutem do toczącego się postępowania egzekucyjnego z art. 33 pkt. 5 ustawy wyżej powołanej. Wyrokiem z dnia 2 lutego 2006 roku ( nieprawomocnym ) Wojewódzki Sąd Administracyjne w Gliwicach, w tym samym składzie, w sprawie II SA / GL 15 / 05 uchylił postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., znak: [...] utrzymujące w mocy postanowienie. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G. z dnia [...] r., Nr [...], znak: [...], którym to postanowieniem organ I instancji przekazał pismo Z. D. z dnia [...] 2004 r. zatytułowane ,,wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego,, do Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w G., jako organu właściwego w sprawie uznając, iż wniosek ten jest zarzutami w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym. W uzasadnieniu powyższego wyroku sąd zajął stanowisko, iż ustalenia organów administracji pierwszego jak i drugiego stopnia co do rzeczywistej woli wnioskodawcy – Z. D. wnoszącego o wznowienie postępowania administracyjnego były wadliwe. W ocenie Sądu organy obu instancji dokonały nadinterpretacji woli Z. D. , nie czyniąc przy tym żadnych ustaleń, mimo tego, iż wnosił on od początku jak również w zażaleniu o wznowienie postępowania administracyjnego. W sprawie o sygnaturze II SA / GL 15 / 05 tak naprawdę nie miała znaczenia dla podjęcia prawidłowej decyzji przez organy okoliczność, że wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, został złożony po złożeniu skargi na decyzję nakazującą rozbiórkę. Należy zgodzić się z poglądami Naczelnego Sądu Administracyjnego o niedopuszczalności wszczęcia przez organ administracji publicznej postępowania w celu zmiany, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji po wniesieniu w tej sprawie skargi do sądu administracyjnego. Stanowisko powyższe znajduje również pełną aprobatę w nauce postępowania administracyjnego. Powyższe stanowisko nie uzasadniało jednak automatycznie wdrożenia takiej drogi postępowania administracyjnego, która w danym momencie jest w ocenie organu administracji jedyną dopuszczalną. Przepis art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego przewiduje możliwość odmowy wznowienia postępowania w przypadku niedopuszczalności, co organ winien uczynić w formie decyzji. Przyczyny odmowy postępowania można podzielić na przedmiotowe i podmiotowe. Z całą pewnością w sprawie II SA / GL 15 / 05 Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach niedopuszczalność wznowienia postępowania ma charakter przedmiotowy i przy jednoznacznych żądaniach wnioskodawcy wniosek jego powinien być załatwiony w stosownej formie, przy uwzględnieniu wyżej zaprezentowanego stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego. Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Rozpatrując skargę w tak zakreślonej kognicji oraz analizując dokumenty zawarte w aktach administracyjnych, Sąd dopatrzył się uchybień, które skutkować musiały uchyleniem zaskarżonego i poprzedzającego go postanowienia. Ustalenia organów administracji pierwszego jak i drugiego stopnia co do rzeczywistej woli wnioskodawcy – Z. D. wnoszącego o wznowienie postępowania administracyjnego były wadliwe, co wynika z przyjętej koncepcji rozstrzygnięcia w sprawie II SA / GL 15 / 05 przywołanego wyżej wraz z głównymi motywami, którymi kierował się Sąd w tej sprawie. Sąd rozpoznający sprawę niniejszą z oczywistych względów przyjmuje wszelkie motywy rozstrzygnięcia zaprezentowane w sprawie II SA / GL 15 / 05 jako w pełni uzasadnione i zgodne z obowiązującym stanem prawnym. Postanowienia, o przekazaniu wniosku skarżącego o wznowienie postępowania administracyjnego i w przedmiocie zajęcia stanowiska w przedmiocie zarzutów zostały wydane przez te same organy pierwszego jak i drugiego stopnia w tej samej dacie. Skutkiem uchylenia w sprawie II SA / GL 15 / 05 postanowienia o przekazaniu wniosku skarżącego o wznowienie postępowania administracyjnego jako zarzutów w toczącym się postępowaniu egzekucyjnym jest odpadnięcie podstawy prawnej do wydania postanowienia w przedmiocie zajęcia stanowiska co do zgłoszonych zarzutów na podstawie art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2002r., Nr 110, poz. 968). Tak więc orzekanie w przedmiocie zajęcia stanowiska, było w zaistniałym stanie faktycznym bezprzedmiotowe z uwagi na brak zarzutów. Analizując, rozpatrując naruszenia prawa, które miały miejsce przy wydaniu zaskarżonego postanowienia należy dojść do wniosku, iż są one tożsame z opisanymi w sprawie, w której Sąd rozpoznawał skargę na postanowienie o przekazaniu wniosku skarżącego o wznowienia postępowania jako pisma z zarzutami do organu egzekucyjnego Zostały naruszone, w ocenie Sądu zasady postępowania wyrażone art. art. 7 , 8 i 9 Kodeksu postępowania administracyjnego przez nie wyjaśnienie stanu faktycznego i żądania strony, a więc istotnych okoliczności sprawy, co doprowadziło w konsekwencji do niewłaściwego zastosowania art. 34 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Stanowi to takie naruszenie prawa materialnego i przepisów o postępowaniu, które miało istotny wpływ ma wynik sprawy. Nadto ten sam organ błędnie zastosował art. 65 § 1 k.p.a. przekazując wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego do organu egzekucyjnego, gdzie w dacie jego złożenia ([...]2004 r. ) można był mieć jeszcze pewne wątpliwości, to zażalenie skarżącego potwierdzało, że chodzi o wznowienie postępowania administracyjnego. Nie powinny w takiej sytuacji zapaś postanowienia w przedmiocie zajęcia stanowiska w przedmiocie rzekomych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. Na marginesie jedynie powyższych rozważań, należy zauważyć, że mimo uzyskania korzystnego rozstrzygnięcia w sprawie niniejszej skarżący nie uchylił się od nałożonych na niego obowiązków wynikających z decyzji nakazującej rozbiórkę garażu. Mając powyższe na uwadze jak i fakt, iż zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta G. zostały wydane z naruszeniem przytoczonych wcześniej przepisów prawa materialnego i postępowania administracyjnego, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a. i lit. c. i art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, oraz wstrzymał wykonanie zaskarżonego postanowienia do czasu uprawomocnienia się wyroku na podstawie przepisu art. 152 p.p.s.a. (Dz. U.Nr 153, poz. 1271 z póż. zm.) O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.