II SA/Gl 1600/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-04-21
Skład orzekający: Łucja Franiczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna rodziny skarżącego, przy dochodzie ponad 5500 zł netto miesięcznie na trzy osoby, uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dochód w wysokości ponad 5500 zł netto miesięcznie na trzyosobową rodzinę nie jest na tyle niski, aby można było stwierdzić ciężką sytuację materialną i uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Brak jest również dowodów na istnienie wydatków przekraczających przeciętną miarę. W związku z tym, wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu został oddalony.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności aktu własności ziemi. Wcześniejszy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata został odmówiony przez referendarza sądowego ze względu na niewystarczające wykazanie ciężkiej sytuacji materialnej. Skarżący wniósł sprzeciw, precyzując żądanie do ustanowienia adwokata z urzędu.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Łucja Franiczek po rozpoznaniu w dniu 21 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie o stwierdzenie nieważności aktu własności ziemi w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienie adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Postanowieniem z dnia 26 lutego 2015 r. starszy referendarz sądowy
w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach po rozpoznaniu wniosku S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, odmówił przyznania prawa pomocy.
W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że w nadesłanym druku formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy strona skarżąca podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym razem z żoną i dorosłym synem. W skład jego majątku wchodzi lokal, w którym wszyscy zamieszkują o pow. 51 m². Skarżący zadeklarował, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Łączny dochód w rodzinie skarżącego wynosi 5.552,00 zł i składają się na niego świadczenia emerytalne skarżącego i jego żony oraz świadczenie rentowe ich syna. Z dokonanego przez stronę zestawienia wynika, że niemal całe środki przeznacza na bieżące utrzymanie oraz zakup lekarstw. W ocenie referendarza sytuacja materialna wnioskodawcy nie uzasadnia przychylenia się do złożonego wniosku.
W ustawowym terminie strona skarżąca wniosła sprzeciw od postanowienia
z dnia 26 lutego 2015 r. domagając się jego zmiany. W piśmie z dnia 30 marca 2015 r. skarżący sprecyzował swoje żądanie i zmienił zakres wniosku wskazując, że domaga się przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.
W obszernym uzasadnieniu, szczegółowo wymienił wszystkie ponoszone wydatki, każdorazowo dokładnie uzasadniając konieczność ich ponoszenia.
W związku z powyższym Sąd uznał, że pismo S. K. z dnia 26 lutego 2015 r. stanowi nowy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym przyznanie adwokata z urzędu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej, p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie
i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do sytuacji finansowej ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy
w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku.
Mając zaś względzie ustaloną w toku postępowania sytuację materialną rodziny wnioskodawcy, nie można stwierdzić, że wniosek S. K. zasługuje na uwzględnienie.
Sytuacja materialna skarżącego nie jest na tyle ciężka, aby uzasadnionym było ustanowienie dla niego radcy prawnego z urzędu. Wskazać należy, że dochód
w wysokości ponad 5500 zł netto miesięcznie na trzyosobową rodzinę nie może być uznany za na tyle niski, aby można było stwierdzić ciężką sytuację materialną i uznać, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Strona nie wykazała przy tym, aby dochód ten był obciążony jakimikolwiek wydatkami przekraczającymi przeciętną miarę. Porównanie wysokości uzyskiwanych dochodów z deklarowanymi wydatkami wnioskodawcy nie daje podstaw do stwierdzenia, że wnioskodawca jest osobą ubogą, której sytuacja materialna wyklucza samodzielne opłacenie usług profesjonalisty.
Konkludując poczynione spostrzeżenia należało stwierdzić, że brak jest dostatecznych podstaw do przyjęcia, że uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest zasadne.
Mając powyższe na względzie orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 260 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło