II SA/Gl 1626/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-06-02

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania, co uzasadniałoby przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla swojego utrzymania. Nie udokumentował dochodów z najmu ani wysokości bieżących wydatków, a przedstawione dokumenty dotyczące dochodów i zadłużenia były nieaktualne lub niepełne. W związku z tym wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony.
Stan faktyczny
Skarżący H.B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją materialną spowodowaną chorobą, brakiem emerytury i zadłużeniem. Wnioskodawca zadeklarował dochody z najmu oraz posiadanie nieruchomości. Sąd zobowiązał go do udokumentowania wydatków i dochodów, a także do przedstawienia zeznania podatkowego za 2014 r. Skarżący przedłożył jedynie część dokumentów, które okazały się niepełne lub nieaktualne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H.B. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie grzywny w celu przymuszenia wykonania rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy H.B. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. W treści formularza podał, że samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymując się z dochodów z tytułu najmu pomieszczeń w wysokości około 4.000 zł miesięcznie. Wnioskodawca zadeklarował, że w skład jego majątku wchodzi nieruchomość budynkowa o pow. 51 m2 oraz nieruchomość gruntowa o pow. 1000 m2. Nie dysponuje natomiast żadnymi oszczędnościami, papierami wartościowymi ani też przedmiotami, których wartość przekracza 3.000 euro. Skarżący podniósł, że ze względu na stan zdrowia i schorzenia o charakterze przewlekłym nierzadko nie jest w stanie pokryć kosztów zakupu niezbędnych lekarstw, od 2009 nie otrzymuje świadczenia emerytalnego, zaś u znajomych jest zadłużony na łączną kwotę około 28.500, 00 zł. Wedle złożonych oświadczeń, bieżące koszty utrzymania kształtują się na poziomie około 1500 zł i zaliczają się do nich koszty zakupu energii elektrycznej, opału (węgiel), dostaw wody, wywozu śmieci, usług telekomunikacyjnych, zakupu paliwa. Pismem z dnia 7 maja 2015 r. referendarz sądowy zobowiązał skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych w formularzu poprzez: - udokumentowanie wydatków przeznaczonych na utrzymanie się, - udokumentowanie wysokość dochodów osiąganych z tytułu umowy najmu orz nadesłanie kopii zeznania podatkowego za 2014 r. W odpowiedzi wnioskodawca nadesłał kopie faktur za energię elektryczną i wodę, kopię decyzji w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości oraz informację z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z której wynika, że od maja 2015 r. na rachunek skarżącego przekazywane będzie świadczenie. Oprócz tego wyjaśnił, że w Niemczech otrzymuje świadczenie emerytalne w wysokości 296 euro. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U.z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Na wstępie przypomnieć trzeba, że H.B. występował już wcześniej w niniejszej sprawie o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu, a postanowieniem referendarza sądowego z dnia 26 lutego 2015 r. wniosek ten nie został uwzględniony. W kolejnym, aktualnie rozpoznawanym wniosku, skarżący zmienił zakres swojego żądania jednakże nadal nie uprawdopodobnił okoliczności, które przemawiały by za uznaniem, iż jego sytuacja materialna jest ciężka. Przede wszystkim wnioskodawca po raz kolejny uchylił się od udokumentowania wysokości dochodu otrzymywanego z tytułu wynajmowania pomieszczeń. Jest to zaś kwestia o istotnym znaczeniu, gdyż wspomniany dochód wraz ze świadczeniem emerytalnym uzyskiwanym w Niemczech w sposób istotny rzutuje na możliwości finansowe strony. Co więcej, skarżący pomimo wyraźnego wezwania nie przedłożył kopii zeznania podatkowego za 2014 r. i to pomimo tego, że obowiązek jego sporządzenia i złożenia we właściwym urzędzie skarbowym mają zarówno osoby rozliczające się na zasadach ogólnych jak i ci, którzy osiągają dochody z najmu i rozliczają się w postaci podatku zryczałtowanego. Dalej wskazać przyjdzie, że H.B. przedstawił dokumenty obrazujące jedynie część ponoszonych wydatków. Jedynym w miarę aktualnym dokumentem jest bowiem kopia faktury wystawionej przez [...] Sprzedaż Sp. z o.o., z której wynika, że w ujęciu dwumiesięcznym (od 17 lutego do 8 kwietnia br.) wysokość opłaty z tego tytułu wynosiła 293 zł. W zestawieniu z deklarowanym dochodem skarżącego nie jest to kwota, której uiszczenie w znaczący sposób uszczuplałoby pozostające w jego dyspozycji środki pieniężne. Trudno natomiast uznać za wiarygodne jego twierdzenia o stałych, comiesięcznych wydatkach na zakup węgla (około 400 zł), skoro sezon grzewczy się skończył, zaś skarżący nie przedstawił żadnego dokumentu, który potwierdzałby jaką ilość opału zakupuje na zabezpieczenie swoich potrzeb w sezonie grzewczym. Skarżący przedstawił nieaktualny (pochodzący z października 2013 r.) wyciąg w języku niemieckim, na którym zaznaczył, że otrzymuje (lub otrzymywał) świadczenie rentowe w wysokości 680 euro. Abstrahując od rzeczywistej treści tego dokumentu (w sądzie językiem urzędowym jest język polski), to nawet gdyby uznać, że rzeczywiście dotyczy on wysokości wspomnianego świadczenia, jego wartość dowodowa jest nikła, albowiem został wystawiony ponad 2,5 roku temu i nie wiadomo jaką wysokość wspomniane świadczenie ma w chwili obecnej. Natomiast złożenie kopii harmonogramów spłat rat nie wpływa na ocenę sytuacji materialnej strony, albowiem dokumenty te pochodzą z 2012 r. co oznacza, że brak jest danych na temat aktualnej wysokości zadłużenia jak również aktualnej wysokości rat spłacanych z tego tytułu (na marginesie jedynie zauważyć trzeba, że harmonogram spłaty umowy kredytu na kwotę 3.722,88 zł przewidywał zakończenie umowy z dniem 10 lipca 2014 r. , a więc ponad 10 miesięcy temu, co oznacza, że nie sposób brać tego rodzaju wydatek pod uwagę). Trudno więc w oparciu o wspomniany materiał orzec, że skarżącego nie stać na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. Bieżące wydatki, powiększone nawet o koszt zakupu niezbędnych lekarstw (czego nie uprawdopodobniono) zamykają się w kwocie, która nie przewyższa nawet połowy miesięcznych dochodów wnioskodawcy. Nie sposób uznać, że w tej sytuacji zasadnym byłoby odstąpienie od pobrania wpisu od skargi. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło