II SA/Gl 163/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Piotr Broda po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. H. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie legalności wykonania robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu. Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy K. H. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. W treści formularza podał, że samotnie zamieszkuje w lokalu o pow. 24,4 m2. Wnioskodawca nie posiada żadnego innego majątku, w tym oszczędności, papierów wartościowych jak również przedmiotów, których wartość przekraczałaby 3.000 euro. Źródłem utrzymania się skarżącego jest emerytura w wysokości 1605 zł netto miesięcznie. W druku sporządził również zestawienie ponoszonych wydatków. Na wezwanie referendarza sądowego skarżący przedstawił dokumenty obrazujące poziom uzyskiwanych przezeń dochodów (zeznanie podatkowe za 2014 r.), a także ponoszone wydatki. Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 kwietnia 2015 r. odmówiono przyznania prawa pomocy. Od powyższego postanowienia w ustawowym terminie skarżący wniósł sprzeciw. W jego uzasadnieniu podniesiono przede wszystkim, że w treści uzasadnienia referendarza sądowego błędnie wskazano, że dochód netto skarżącego wynosi 1925 zł, podczas gdy rzeczywiście wynosi on 1634,26 zł, co potwierdza załączone zaświadczenie z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Strona skarżąca podniosła również, że bardzo dokładanie zapisała główne wydatki na druku formularza oraz dodatkowo wskazała koszty związane z zakupem lekarstw. Do nadesłanego sprzeciwu skarżący załączył szereg dokumentów obrazujących jego sytuację życiową m.in. rachunki za czynsz oraz kopie dokumentacji medycznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., strona może się ubiegać o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżący składając wniosek o prawo pomocy, zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata. Odnosząc te uwagi do sytuacji materialnej skarżącego, stwierdzić trzeba, że w przypadku K. H. zachodzą okoliczności, które pozwalają na uwzględnienie jego żądania w całości. Należy zauważyć, że uiszczenie choćby niewielkiej części kosztów sądowych pozbawiłoby skarżącego środków niezbędnych na pokrycie pozostałych wydatków, w tym tych, które zaliczyć trzeba do utrzymania koniecznego. Należy podkreślić, że skarżący w sposób należyty udokumentował wszelkie wątpliwości dotyczące jego sytuacji materialnej. Dodatkowo trzeba nadmienić, iż dużym obciążeniem dla domowego budżetu są opłaty związane z zakupem koniecznych lekarstw, z uwagi na liczne schorzenia skarżącego, co zostało poparte nadesłaną dokumentacją medyczną. Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącego odnośnie błędnego określenia kwoty netto dochodu w postanowieniu referendarza sądowego z dnia 16 kwietnia 2015r. należy stwierdzić, że została ona określona na podstawie załączonej kopii zeznania podatkowego na rok 2014r. Pominięcie tych wszystkich okoliczności, zwłaszcza zaś skali obciążeń finansowych strony, pozostawałoby w sprzeczności z dyrektywami wynikającymi z prawa do sądu, realizacji którego służy przecież instytucja prawa pomocy. W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. i art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy.