II SA/Gl 164/15

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącego z wpisu od skargi w kwocie przekraczającej 100 (sto) zł, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy J.O. wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu, powołując się na szczupłość uzyskiwanych dochodów oraz trudne położenie materialne. Z treści formularza wynika, że skarżący samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. W skład jego majątku wchodzi dom w budowie usytuowany w B. – finansowany z zaciągniętych pożyczek, lokal mieszkalny w [...]o pow. [...]m2, nieruchomości gruntowe położone w B. oraz w B, dom w budowie w B. – finansowany z kredytu oraz nieruchomość po rodzicach w B. Skarżący zadeklarował, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro, natomiast źródłem jego utrzymania się jest świadczenie emerytalne w wysokości 1637 zł netto miesięcznie. W formularzu wnioskodawca podkreślił pogarszający się stan zdrowia i związany z tym wzrost wydatków, a ponadto do druku formularza dołączył faktury na zakup lekarstw oraz dokument zawierający rozliczenie za zajmowany lokal mieszkalny i kopię decyzji o waloryzacji świadczenia emerytalnego. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Ocena sytuacji materialnej skarżących prowadzi do wniosku, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż zachodzą okoliczności wskazane w hipotezie przywołanego przepisu. Stąd też ich wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Badanie możliwości finansowych strony ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. W realiach rozpoznawanej sprawy brak jest dostatecznych podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego albowiem nie wykazano, że jego sytuacja materialna wyklucza samodzielne pokrycie chociażby części wydatków z tytułu kosztów sądowych jak również pokrycie usług fachowego pełnomocnika. Przyznanie prawa pomocy nie opiera się zaś na względach słusznościowych, odwołujących się do przekonania strony o zasadności złożonej skargi. Zasadniczym kosztem, jaki strona ma obowiązek ponieść na obecnym etapie postępowania jest wpis od skargi w wysokości 1.732 zł. W zestawieniu z miesięcznymi dochodami skarżącego jest to niewątpliwie kwota na tyle znacząca, że mogłaby zachwiać jego sytuacją materialną zwłaszcza, że przekracza ona jego miesięczne dochody. Z tego też powodu zdecydowano, ze skarżący zostanie zwolniony z obowiązku jej uiszczania poza kwotę 100 zł, którą jest w stanie ponieść. Oddalając wniosek w pozostałym zakresie pod uwagę wzięto majątek strony, a oceniając z tego punktu widzenia sytuację skarżącego nie można było uwzględnić jego wniosku. Trudno bowiem uznać, że osoba dysponująca co najmniej kilkoma nieruchomościami budynkowymi (dwa domy w budowie, dom po rodzicach) oraz nieruchomością gruntową winna być uznana za ubogą na tyle, aby uzasadnionym było całkowite zwolnienie od kosztów sądowych jak i wyłożenie ze środków publicznych pieniędzy na opłacenie kosztów fachowego pełnomocnika. Skarżący nie może bowiem oczekiwać, że utrzymywanie tylu nieruchomości i związane z tym koszty będą miały pierwszeństwo przed obowiązkiem poniesienia należności o charakterze publicznoprawnym. Wobec tego , działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy orzeczono jak w sentencji postanowienia.