II SA/Gl 165/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant referent Aleksandra Gumuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2012 r. sprawy ze skargi K. Cz. i M.Cz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wyrejestrowania pojazdu oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] r. K. C. zwrócił się do Powiatu [...] o wyrejestrowanie samochodu ciężarowego marki [...] o nr rejestracyjnym [...] w związku ze sprzedażą tego samochodu. Poinformował, że sprzedaż dokonana została w [...] r., a na potwierdzenie tej okoliczności wskazał świadków oraz zawiadomienie złożone do Komendy Miejskiej Policji w M. W dniu [...] r. do siedziby organu pierwszej instancji zgłosili się obecnie skarżący K. C. i M. C. jako współwłaściciele przedmiotowego pojazdu. Podtrzymali wniosek o wyrejestrowanie tego pojazdu, a jako podstawę prawną wskazali art. 79 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 z późn. zm.), zwanej dalej p.r.d. Decyzją z dnia [...] r. Starosta [...] umorzył w całości postępowanie w sprawie wyrejestrowania przedmiotowego pojazdu. W uzasadnieniu organ wskazał, iż wnioskodawcy oprócz złożonych zeznań, nie przedstawili żadnych dokumentów potwierdzających fakt, o którym mowa w art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d. W ocenie organu pojazd może być wyrejestrowany na wniosek właściciela wyłącznie w przypadku spełnienia jednej z przesłanek określonej w ustawie. Oznacza to, że z innych przyczyn wyrejestrowanie pojazdu nie jest możliwe. W toku przeprowadzonego postępowania nie zostało wykazane, aby spełniona została którakolwiek z ustawowych przesłanek warunkujących wyrejestrowanie pojazdu. Rozpoznając wniesione przez skarżących odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją uchyliło decyzję organu pierwszej instancji i umorzyło postępowanie w sprawie. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że przedmiotowa sprawa była już wcześniej rozpatrywana przez organy administracyjne i została rozstrzygnięta decyzją ostateczną. Tą decyzją była decyzja organu odwoławczego z dnia [...]r. utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia [...]r. w przedmiocie odmowy wyrejestrowania samochodu ciężarowego marki [...], nr rej. [...]. Decyzja ta korzysta z ochrony wynikającej z art. 16 k.p.a., a ponowne rozstrzygnięcie tej samej sprawy stanowiłoby w ocenie organu przesłankę stwierdzenia nieważności decyzji określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Wobec faktu, że brak było podstaw do wszczęcia i prowadzenia postępowania, organ pierwszej instancji winien był wydać postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w trybie art. 61a § 1 k.p.a. W skardze na powyższą decyzję podniesiono, że Starostwo i Starosta nie mają zdolności sądowej. Posiada tę zdolność Powiat, stąd ich kolejny wniosek o wyrejestrowanie. Powołując się na przeprowadzone postępowanie dowodowe skarżący zarzucili, że żaden z organów nie wziął pod uwagę oświadczeń świadków, które w tej sprawie potwierdzają fakt udokumentowania trwałej i zupełnej utraty pojazdu już w [...] r. Dalsze utrzymywanie stanu zarejestrowania przedmiotowego pojazdu stanowi fikcję. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powtarzając swoje argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2012 r. pełnomocnik skarżącego K.C. podtrzymał wnioski i wywody zawarte w skardze oraz wniósł o zasądzenie kosztów postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 16 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Taką decyzją w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r., Nr [...], utrzymująca decyzje w przedmiocie odmowy wyrejestrowania tego samego pojazdu, o wyrejestrowanie którego skarżący po raz kolejny wnoszą w niniejszej sprawie. Mamy zatem w sprawie do czynienia z tzw. res iudicata w postępowaniu administracyjnym. Przywołana decyzja uzyskała walor prawomocności, albowiem żadna ze stron nie wniosła na nią skargi do sądu administracyjnego. Decyzja ta nie została też wzruszona w żadnym z prawem przewidzianych postępowaniu nadzwyczajnym. Dopóki zatem pozostaje ona w obrocie prawnym niedopuszczalne jest prowadzenie kolejnego postępowania administracyjnego w tej samej sprawie, a w szczególności merytoryczne rozpatrzenie kolejnego wniosku o wyrejestrowanie przedmiotowego pojazdu. Ewentualna ponowna merytoryczna decyzja w tej sprawie stosownie do przepisu art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. byłaby dotknięta wadą nieważności. Co prawda w sytuacji, kiedy zmieniłaby się tożsamość sprawy, tj. zmianie uległaby bądź to jej podmiotowa strona, bądź też jej przedmiot, na który składają się również okoliczności faktyczne i prawne, możliwym byłoby rozpatrzenie ponownie złożonego wniosku o wyrejestrowanie pojazdu, jednak w niniejszej sprawie taka sytuacja nie zachodzi. Skarżący wskazali w toku postępowania, że tym razem domagają się wyrejestrowania pojazdu na podstawie art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d. Zgodnie z tym przepisem pojazd podlega wyrejestrowaniu w przypadku udokumentowania trwałej i zupełnej utraty posiadania pojazdu bez zmiany w zakresie prawa własności. Wskazać w tym miejscu przyjdzie, że w toku postępowania nie tylko nie udokumentowano trwałej i zupełnej utraty posiadania w sposób, o którym mowa w § 15 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.U. Nr 133, poz. 1123 z późn. zm.), ale nie wykazano też, że pojazd nie zmienił właściciela. Wręcz przeciwnie, skarżący zarówno w poprzednio prowadzonym postępowaniu, jak i obecnie twierdzą, że sprzedali przedmiotowy pojazd. W takiej sytuacji nie znajduje zastosowania art. 79 ust. 1 pkt 5 p.r.d. Mając na uwadze powyższe zgodzić się przyjdzie ze stanowiskiem organu odwoławczego, że ponowne postępowanie w sprawie wyrejestrowania tego samego pojazdu w tych samych okolicznościach faktycznych i prawnych, które już raz były przedmiotem rozpoznania, w ogóle nie powinno być wszczęte, a prawidłowym rozstrzygnięciem organu pierwszej instancji winno być postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Z kolei rozpoznając w tych okolicznościach odwołanie od wadliwej decyzji o umorzeniu postępowania, prawidłowo organ odwoławczy uchylił tę decyzję i umorzył postępowanie w sprawie na zasadzie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Nie znajdują też uzasadnienia te zarzuty skargi, które dotyczą braku "zdolności sądowej" po stronie orzekającego w pierwszej instancji organu. Organ ten nie jest stroną niniejszego postępowania i nie bierze udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ponadto wbrew twierdzeniom skarżących starosta jest organem właściwym w sprawie rejestracji i wyrejestrowania pojazdów, co wynika wprost z art. 73 ust. 1 i art. 79 ust. 1 p.r.d. Mając powyższe na uwadze skarga podlegała oddaleniu na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270). Na marginesie wskazać jeszcze przyjdzie skarżącym, że dla skutecznego wykazania zaistnienia jednej z przesłanek stanowiących podstawę do wyrejestrowania pojazdu, winni legitymować się wskazanymi w powołanym rozporządzeniu dokumentami. W razie ich braku pozostaje jedynie droga postępowania przed sądem powszechnym w celu ich zastąpienia, jednakże o jej przedmiocie i rezultacie nie sposób przesądzać w niniejszym postępowaniu.