II SA/Gl 165/15

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. K. (K.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek przyznanie prawa pomocy Na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy W. K. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Z treści formularza wynika, że skarżący nie posiada jakiegokolwiek majątku, zaś jego jedynym dochodem jest zasiłek z pomocy społecznej w wysokości 407 zł. Ponieważ wskazane wyżej informacje były nader skąpe, pismem z dnia 19 października 2015 r. referendarz sądowy zobowiązał wnioskodawcę do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez: - udokumentowanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem się, tj. opłat za energię elektryczną, dostawy wody, odbiór śmieci, usługi telekomunikacyjne, itp., - nadesłanie dokumentów potwierdzających wysokość dochodów oraz stopień niepełnosprawności, - podanie do kogo należy lokalu lub budynek w którym Pan zamieszkuje. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Ocena sytuacji materialnej skarżącego prowadzi do wniosku, że brak jest podstaw do przyjęcia, iż jego wniosek zasługuje na uwzględnienie, gdyż istnieje zbyt wiele wątpliwości odnośnie jego sytuacji materialnej. Nie ulega wątpliwości, że tylko w sytuacji, gdy sąd lub referendarz sądowy jest w pełni przekonany co do trudnej sytuacji materialnej strony, możliwe jest przyznanie prawa pomocy. Kluczowe jest więc przedstawienie informacji, które pozwolą stwierdzić, że rzeczywiście obiektywne okoliczności wykluczają lub też w sposób istotny ograniczają możliwość poniesienia przez stronę kosztów sądowych. O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy użyte przez ustawodawcę słowo "wykazać", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" [w:] praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Polski model sądownictwa administracyjnego, Oficyna Wydawnicza VERBA s. c., Lublin 2003, s. 120). Oznacza to, że inicjatywa dowodowa w stosunku do okoliczności, z których strona wnioskująca zamierza wywieść skutki prawne leży po stronie wnioskodawcy, a nie rozpoznającego wniosek. Nie budzi zatem wątpliwości, że rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 319). W realiach niniejszej sprawy nie można jednoznacznie ocenić sytuacji materialnej strony. Wiadomo bowiem jedynie, że uzyskuje on dochód ze środków pomocy społecznej w wysokości 407 zł. Dochód ten jest bardzo niski, stąd też rodzą się pytania o koszty utrzymania (np. opłaty za media, czynsz itp.) i ich wielkość, a także o to do kogo należy lokal mieszkalny (budynek) w którym skarżący zamieszkuje. Wątpliwości te nie zostały przez stronę rozwiane, stąd tez nie można z całym przekonaniem stwierdzić, ze sytuacja materialna wnioskodawcy daje podstawę do przyznania mu prawa pomocy w całym, wnioskowanym zakresie. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.