II SA/Gl 1656/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Sędziowie Asesor WSA Tomasz Dziuk, Sędzia WSA Renata Siudyka, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 3 marca 2022 r. sprawy ze skargi A. B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za strzeżenie i przechowywanie pojazdu dla podmiotu wykonującego transport odpadów oddala skargę. Prezydent Miasta K. (dalej: organ pierwszej instancji) postanowieniem z dnia [...]r. nr [...], działając na podstawie art. 24a ust. 6- 9 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 779 ze zm.) ustalił dla podmiotu wykonującego transport odpadów, tj. firmy "A" A.B.(dalej: obciążony opłatą, skarżący) opłatę w wysokości 27.010,80zł za strzeżenie i przechowywanie w okresie od 25 września 2020 r. do 27 marca 2021 r. (183 dni) pojazdu, tj. samochodu ciężarowego maki [...] o nr rej. [...] oraz przyczepy "B" o nr rej. [...] zatrzymanych w trybie art. 24a ust. 1 ustawy o odpadach, a przechowywanych w K. przy ulicy [...]. (Parking strzeżony zarządzany przez Przedsiębiorstwo Usługowo- Handlowe "C" Sp. z o.o. z siedzibą przy ulicy [...].). W uzasadnieniu wyjaśnił, że wskazane powyżej miejsce spełniające warunki magazynowania odpadów dla zatrzymanych transportów odpadów wskazała uchwała Sejmiku Wojewódzkiego Śląskiego z dnia [...]r. Nr [...] w sprawie aktualizacji "Planu gospodarki odpadami dla województwa śląskiego na lata 2016- 2022" Do przedmiotowej lokalizacji mają być kierowane pojazdy wraz z odpadami zatrzymane w trybie art. 24a ust. ustawy o odpadach. Zgodnie z art. 24a ust. 6 i ust. 7 za strzeżenie i przechowywanie pojazdu w wymienionym powyżej miejscu pobiera się opłaty, do uiszczenia których obowiązany jest podmiot wykonujący transport odpadów. Zgodnie z ust. 8 tego przepisu wysokość tej opłaty ustala w drodze postanowienia starosta. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego wydana została w sprawie decyzja Nr [...] z dnia [...] r. nakazująca posiadaczowi zgromadzonych na wymienionych pojazdach odpadów tj. Przedsiębiorstwu Remontowo- Budowalnemu ""D"" Sp. z o.o. z siedzibą w M. do ich zagospodarowania na własny koszt. Jednocześnie poinformowano właściciela pojazdów o możliwości ich odbioru, co nastąpiło w dniu 27 marca 2021 r. Wysokość nałożonej opłaty ustalono na podstawie ryczałtu dziennego za jedno miejsce postojowe, co wynika z przywołanych umów zawartych pomiędzy Miastem K., a Spółką zarządzającą parkingiem (umowa nr [...] z dnia [...] r. oraz nr [...] z dnia [...] r.). Zażalenie na powyższe postanowienie, pismem z dnia 4 czerwca 2021 r., wniósł obciążony wymienioną opłatą, reprezentowany przez fachowego pełnomocnika. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie: - art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez naruszenie zasady prawdy obiektywnej, w szczególności poprzez pominięcie ustaleń, że strzeżenie i przechowywanie pojazdu o wskazanych numerach rejestracyjnych koszt ponosić będzie Urząd Miasta K., - art. 8 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewypełnienie obowiązku określonego jako zasada zaufania władzy publicznej, w szczególności przez niezastosowanie zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania, z uwagi na pominięcie ustaleń wskazanych powyżej, kto ponosić będzie przedmiotowe koszty, - art. 9 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewypełnienie obowiązku leżącego na organie w postaci należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych w szczególności poprzez brak informowania, na jakim etapie jest sprawa, - art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez rozpatrzenie materiału dowodowego w sposób niewyczerpujący, co w konsekwencji doprowadziło do wydania nieprawidłowego postanowienia błędnie ustalającego podmiot mający ponosić wskazane powyżej koszty za strzeżenie i przechowywanie wymienionych pojazdów. W związku z powyższym wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia ewentualnie o uchylenie tego postanowienia i umorzenie postępowania względnie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, względnie unieważnienie w całości tego postanowienia. Ponadto wniósł o przeprowadzenie dowodów z dokumentów oraz zobowiązanie organu pierwszej instancji do przeprowadzenia dowodu z zeznań pracownika Spółki "C" na okoliczność tego, jakie były ustalenia w przedmiocie płatności za parking. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż został poinformowany że jest zobowiązany do zapłaty połowy kwoty, tj. opłaty za strzeżenie i przechowywanie dwóch pojazdów, a pozostałe koszty poniesienie Urząd Miasta K.. Po zapłacie faktury i spełnieniu pozostałych warunków, zostały mu wydane zatrzymane pojazdy. Pomimo obowiązku informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy, nie był informowany o istotnych czynnościach. Podkreślił, że powodem zatrzymania pojazdów były odpady, które mogły spowodować obniżenie jakości wody, powietrza lub powierzchni ziemi. Nie zostały one jednak prawidłowo zabezpieczone przez organ, który je zatrzymał, przez ponad pół roku znajdowały się na samochodach, stających bez zadaszenia, nieprzykrytych żadnymi plandekami, przy wielokrotnych opadach deszczu i śniegu. Pomimo to organ nie zezwolił na ich rozładunek, narażając stronę na straty (opłaty, uszkodzenie pojazdu), a wydając decyzję nie uwzględnił wcześniejszych ustaleń. Naruszył tym samym wskazane na wstępie zasady. Pismem z dnia [...] o wstąpieniu do postępowania zawiadomił Rzecznik Małych i Średnich Przedsiębiorców, wskazując, iż w jego ocenie w przedmiotowej sprawie zaistniała konieczność ochrony praw przedsiębiorcy. Zarzucił wydanemu w sprawie postanowieniu naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 w związku z art. 12 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców, poprzez brak rozważenia istotnych okoliczności faktycznych, w tym działania samego organu, m.in. brak uzasadnienia faktycznego i prawnego i niewyjaśnienie okoliczności sprawy oraz naruszenie przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - tj. art. 2 oraz art. 32 ust. 3 w związku z art. 2, art. 10, art. 11 i art. 12 Prawa przedsiębiorców oraz w związku z art. 24a ust. 5, 8, ust. 11 ustawy o odpadach z uwagi na brak proporcjonalności w zakresie wymierzonej opłaty, w tym brak uwzględnienia przyczynienia się do tej wysokości opłaty przez organ pierwszej instancji. Z uwagi na powyższe wniósł o uchylenie kwestionowanego postanowienia oraz umorzenie postępowania względnie przekazanie jej do ponownego rozpoznania organowi pierwszej instancji i doręczenie Rzecznikowi wszelkich pism i rozstrzygnięć. W uzasadnieniu tego pisma opisał przebieg zatrzymania wykonywanego przez skarżącego przewozu podkładów kolejowych, opisał działania organów podejmujących czynności w sprawie z dużym opóźnieniem, wskazał na opieszałość ich działania w sprawie, a następnie wyjaśnił rolę Rzecznika, podkreślając jego działania w zakresie ochrony prawa przedsiębiorców. W końcu przedstawił swoje stanowisko w sprawie wskazując na art. 12 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 27 Prawa przedsiębiorców, zgodnie z którymi organy administracji publicznej powinny działać w sprawie szybko i wnikliwie, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Następnie rozwinął postawione na wstępie zarzuty, odwołując się do treści art. 24a ustawy o odpadach oraz przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Po rozpoznaniu złożonego zażalenia, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach (dalej organ odwoławczy, organ drugiej instancji) postanowieniem z dnia [...] r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu dokładnie organ odwoławczy opisał przebieg dotychczasowego postępowania wskazując, iż samochody ciężarowy o nr rej. [...] oraz przyczepa o nr rej. [...] stanowiące własność skarżącego zostały zatrzymane przez Policjantów Komisariatu w S. w dniu [...]r. w K. podczas rozładunku odpadów - starych podkładów kolejowych. Na miejscu byli także inspektorzy Śląskiego Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. Ostatecznie rozładowane podkłady ponownie załadowano i w dniu 25 września 2020 r. pojazdy skierowane zostały na wymieniony powyżej parking strzeżony. Organ pierwszej instancji po przeprowadzeniu wymaganego postępowania wydał w dniu [...] r. decyzję zobowiązującą posiadacza odpadów do ich zagospodarowania na koszt własny, a pismem z dnia [...] r. poinformowano o możliwości odbioru pojazdów. Z kolei postanowieniem z dnia [...]r. ustalił przedmiotową opłatę Następnie organ odwoławczy omówił treść zastosowanego w sprawie art. 24a ustawy o odpadach i w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, ustalony stan faktyczny i obowiązujący stan prawny stwierdził w pierwszej kolejności, iż zażalenie jest dopuszczalne i złożone w ustawowym terminie. Odnosząc się merytorycznie do sprawy organ drugiej instancji, po ponownie przeprowadzonym postępowaniu, stwierdził, że postanowienie organu pierwszej instancji jest prawidłowe i powinno ostać się w obrocie prawnym. Organ odwoławczy potwierdził ustalenia organu pierwszej instancji w zakresie zatrzymania pojazdów z transportem starych podkładów kolejowych, daty powiadomienia o tym fakcie organów, przeprowadzonego postępowania w celu ustalenia posiadacza odpadów i wydania decyzji zobowiązującej do ich zagospodarowania, powiadomienia o możliwości odebraniu pojazdu i w końcu wydania przedmiotowego postanowienia. Dokonując w tym zakresie własnych ocen i rozważań, podzielił w pełni ustalenia organu pierwszej instancji, stwierdzając, iż brak jest podstaw do uchylenia tego postanowienia. Odnosząc się do zarzutów odwołania organ odwoławczy nie stwierdził; naruszenia przepisów procedury administracyjnej, tj. art. 7, art. 8, art. 9 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Bez wątpienia wymienione pojazdy zatrzymane zostały w związku z naruszeniem przepisów ustawy o odpadach i skierowane do najbliższego dostępnego miejsca wyznaczonego w wojewódzkim planie gospodarki odpadami spełanijącego warunki magazynowania odpadów. Według prawa to na właścicielu pojazdu spoczywa obowiązek uiszczenia opłaty za jego przechowywanie na parkingu (ust. 7 przywołanego art. 24a ustawy o odpadach). Organ odwoławczy podkreślił, iż w pierwszej kolejności organ pierwszej instancji winien był ustalić posiadacza odpadów i wydać decyzję w trybie art. 24b ust. 3 i ust. 4 omawianej ustawy. Decyzja taka wydana została [...] r. Z kolei podnoszona przez skarżącego okoliczność, że pracownik podmiotu prowadzącego parking udzielił stronie informacji, że to Urząd Miasta zapłaci za parking - w świetle przywołanych przepisów nie wpływa na możliwość wydania innego orzeczenia. Może ewentualnie stanowić podstawę, przy ustaleniu, że doszło do zawarcia jakiejś dodatkowej umowy, do domagania się stosowanej sumy w postępowaniu cywilnym. W ocenie organu odwoławczego przeprowadzone postępowanie przez organ pierwszej instancji było prawidłowe, nie stwierdzono w nim uchybień. Nie potwierdzono też naruszenia innych zasad procedury administracyjnej a także zasady równości i swobody działalności gospodarczej, czy zasady państwa prawa i zaufania obywateli do organów państwa. Odnosząc się do stanowiska Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców organ odwoławczy stwierdził, że także argumenty zawarte w jego piśmie z dnia [...] r. nie przemawiają za zamianą zaskarżonego postanowienia organu pierwszej instancji. Pojazdy przebywały na wymienionym parkingu 183 dni, a zatem naliczona w tym postanowieniu opłata jest w pełni zasadna. Okoliczności podniesione w tym piśmie mogą, zdaniem orzekającego organu, uzasadniać wystąpienie przedsiębiorcy na drogę postępowania cywilnego z roszczeniem o naprawienie szkody. Skargę na powyższą decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wniósł, reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, skarżący. Zaskarżając w całości postanowieni organu odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji zarzucił mu naruszenie przepisów procedury administracyjnej, tj. art. 7, art. 8, art. 9 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, wskazał na pominięcie ustaleń dotyczących opłaty parkingu przędz Urząd Miasta K., pominięcie i naruszenie zasady zaufania do władzy publicznej, zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania a także niedopełnienia obowiązku szczegółowego informowania strony o okolicznościach sprawy, oraz jej stanie faktycznym i prawnym, oraz niewyczerpujące rozpatrzenia materiału dowodowego. W konsekwencji doprowadziło to do wydania błędnego postanowienia, stąd skarżący domagał się uchylenia w całości zaskarżonego postanowienie oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji i zasądzenie kosztów postępowania ewentualnie uchylenie zaskarżonych postanowień i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wniósł także o dołączenie do akt sprawy wskazanych akt Prokuratury Rejonowej w C. i Komisariatu Policji w S. oraz dopuszczenie i przeprowadzenie z nich dowodu oraz przesłuchania wskazanego świadka na okoliczność ustaleń co do płatności za parking . W uzasadnieniu skargi skarżący rozbudował podniesione zarzuty dokładnie opisując przebieg postępowania, wyjaśniając zasady wykonywanego transportu i odwołując się w tym zakresie do regulacji zawartych w Kodeksie cywilnym i Prawie przewozowym. W dalszej części uzasadnienia skargi powtórzył argumentację zaprezentowana w odwołaniu a dotyczącą naruszenia zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w wymienionych na wstępie przepisach. Swoje stanowisko podtrzymał także w piśmie procesowym Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, powtarzając co do zasady argumentację zaprezentowaną w zaskarżonym postanowieniu. .Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, stosując środki przewidziane w ustawie. Natomiast stosownie do art. 134 § 1 tej ustawy sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na mocy art. 119 pkt 3 cytowanej ustawy rozpoznanie sprawy nastąpiło w trybie uproszczonym. Przedmiotem kontroli dokonywanej przez Sąd w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności, jest postanowienie organu odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie organu pierwszej instancji o ustaleniu opłaty za strzeżenie i przechowywanie w okresie od 25 września 2020 r. do 27 marca 2021 r. (183 dni) pojazdu, tj. samochodu ciężarowego maki [...] o nr rej. [...] oraz przyczepy "B" o nr rej. [...] zatrzymanych w trybie art. 24a ust. 1 ustawy o odpadach, a przechowywanych w K.przy ulicy [...]. Materialnoprawną podstawę dla wydania przedmiotowych postanowień stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (t.jedn. Dz.U. z 2021r., poz. 779 ze zm.) W sprawie nie budzi wątpliwości, że zgodnie z art. 24a ust. 6 tej ustawy, za usunięcie, strzeżenie i przechowywanie pojazdu w miejscu, o którym mowa w ust. 2, pobiera się opłaty, oraz że do uiszczenia opłat jest obowiązany podmiot wykonujący transport odpadów (ust. 7), którym w niniejszej sprawie jest skarżący. Zgodnie z ust. 8 tej wysokość tej opłaty ustala, w drodze postanowienia, starosta właściwy ze względu na miejsce, o którym mowa w ust. 2, uwzględniając wydatki z tym związane zgodnie ze średnią ceną rynkową usług w zakresie usuwania, strzeżenia i przechowywania pojazdów na obszarze jego działania; w postanowieniu starosta ustala termin i sposób wniesienia opłat. Nie ma sporu co do tego, w jakim okresie pojazd był przechowywany i w jakim miejscu. Spór dotyczy tego, czy skarżący winna ponosić opłaty administracyjne za okres przechowania i strzeżenie jego pojazdów, a to wobec twierdzenia skarżącego, iż według uzyskanych informacji koszty te miały być poniesione prze Urząd Miasta w K. Zdaniem Sądu wszystkie podniesione w skardze zarzuty są niezasadne. Zauważenia bowiem wymaga, że samochód ciężarowy o nr rej. [...] oraz przyczepa o nr rej. [...] stanowiące własność skarżącego zostały zatrzymane przez Policjantów Komisariatu w S. w dniu [...]r. w K. podczas rozładunku odpadów - starych podkładów kolejowych. Na miejscu byli także inspektorzy Śląskiego Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska w K. Ostatecznie rozładowane podkłady ponownie załadowano i w dniu 25 września 2020 r. przedmiotowy pojazd wraz z przyczepą zostały umieszczone w miejscu wyznaczonym w aktualizacji "Planu gospodarki odpadami dla województwa śląskiego na lata 2016- 2022" dla zatrzymanych transportów odpadów – tj. parkingu w K. przy ulicy [...]. Było to działanie zgodne z art. 24a ust. 1 pkt 1-3 ustawy o odpadach, z którego wynika, że pojazd wraz z odpadami może zostać zatrzymany m.in. przez organy Inspekcji Ochrony Środowiska, oraz skierowany do najbliższego dostępnego miejsca wyznaczonego w wojewódzkim planie gospodarki odpadami spełniającego warunki magazynowania odpadów (ust. 2), a skierowanie polega m.in. na nadzorowaniu przejazdu tego pojazdu przez funkcjonariuszy lub inspektorów podmiotów, o których mowa w ust. 1 (ust. 2a pkt 1). Z art. 24a ust. 5 ustawy o odpadach wynika, że pojazd wraz z odpadami umieszcza się w miejscu wyznaczonym zgodnie z ust. 2 do czasu usunięcia naruszeń szczegółowych wymagań dla transportu odpadów lub ustalenia podmiotu odpowiedzialnego za zagospodarowanie tych odpadów. Stąd też organ pierwszej instancji przeprowadził wymagane postępowanie i w dniu [...] r. wydał decyzję zobowiązującą posiadacza odpadów do ich zagospodarowania na koszt własny, a pismem z dnia [...] r. poinformował skarżącego o możliwości odbioru pojazdów. Z kolei postanowieniem z dnia [...]r. ustalił przedmiotową opłatę, kierując się wymienionymi powyżej przepisami ustawy, z treści których jednoznacznie wynika, że do uiszczenia opłaty za strzeżenie i przechowywanie poajzdu w wyznaczonym miejscu obowiązany jest podmiot wykonujący transport odpadów. Tym podmiotem w niniejszej sprawie był skarżący. W świetle powyższego podnoszona przez skarżącego okoliczność, że pracownik podmiotu prowadzącego parking udzielił stronie informacji, że to Urząd Miasta zapłaci za parking- nie może wpłynąć na zmianę stanowiska w sprawie. Może natomiast ewentualnie stanowić podstawę, do ewentualnego roszczenia w postępowaniu cywilnym, w zależności od przyjętych w związku z wykonywaniem transportu ustaleń, względnie innych stosownych pomiędzy stronami ustaleń. W ocenie Sądu przeprowadzone przez organy postępowanie w ramach określonych przez przepisy ustawy o odpadach było prawidłowe i nie stwierdzono w nim uchybień mogących powodować uchylenie zapadłych w sprawie rozstrzygnięć. Nie potwierdzono też naruszenia innych zasad procedury administracyjnej a także zasady równości i swobody działalności gospodarczej, czy zasady państwa prawa i zaufania obywateli do organów państwa. W zakresie stanowiska przedstawionego w toku postępowania przez Rzecznika Małych i Średnich Przedsiębiorców, to także nie przemawia ono za zamianą zaskarżonego postanowienia organu pierwszej instancji. Pojazdy skarżącego zostały skutecznie zatrzymane z zakwestionowanym ładunkiem, zasadnie skierowane na wskazany parking, na którym przebywały w sumie 183 dni, a zatem naliczona w tym postanowieniu opłata jest w pełni zasadna. Podnoszone przez skarżącego okoliczności mogą jedynie uzasadniać wystąpienie przedsiębiorcy na drogę postępowania cywilnego z roszczeniem o naprawienie szkody. Reasumując, zdaniem Sądu, podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organami administracji przeprowadzone zostało w sposób wyczerpujący i należyty, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Zostały także prawidłowo zinterpretowane, mające zastosowanie w sprawie, przepisy. Sąd nie doszukał się też innych naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do zgłoszonych wniosków dowodowych należy stwierdzić, iż Sąd nie prowadzi postępowania dowodowego, w związku z czym nie mogły być one uwzględnione. W ocenie Sądu zgromadzony w sprawie materiał był reprezentatywny i w pełni wystarczający do podjęcia kwestionowanych przez skarżonego rozstrzygnięć. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.