II SA/Gl 1709/13
WyrokWSA w Gliwicach2014-06-05
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Bonifacy Bronkowski, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez demontaż rury odprowadzającej spaliny, która została wprowadzona do przewodu wentylacyjnego, pozbawiając tym samym inne mieszkanie funkcji wentylacyjnej?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo nakazać przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego, jeśli roboty budowlane zostały wykonane samowolnie i zmieniły parametry techniczne lub użytkowe obiektu, prowadząc do pogorszenia warunków użytkowych lub bezpieczeństwa. W przypadku, gdy nie jest możliwe doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, nakaz przywrócenia stanu poprzedniego jest uzasadniony, nawet jeśli nie rozwiązuje to kompleksowo problemów z instalacjami w budynku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymanej w mocy przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nakazującej spółdzielni "A" przywrócenie funkcji wentylacyjnej przewodu kominowego nr 14 poprzez demontaż rury nierdzewnej wprowadzonej w ten przewód. Rura ta, służąca jako przewód spalinowy od mieszkania nr 5, uniemożliwiła korzystanie z przewodu wentylacyjnego przez mieszkanie nr 8. Spółdzielnia "A" kwestionowała zasadność decyzji, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym twierdząc, że wprowadzenie rury nie stanowiło robót budowlanych wymagających pozwolenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski,, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Marta Zasoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi "A" w C. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu pierwotnego oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (t. j.: Dz. U. 2010, Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. nakazał inwestorowi, "A", przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez wykonanie w budynku robót budowlanych polegających na przywróceniu funkcji wentylacyjnej przewodu kominowego nr 14 przynależnego do mieszkania nr 8, przez demontaż wprowadzonej w dotychczasowy przewód wentylacyjny rury nierdzewnej karbowanej spełniającej obecnie funkcję przewodu spalinowego od wlotu w mieszkaniu nr 5, do wylotu ponad dach budynku.
W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, że w dniu 12 lipca 2011 r. do PINB w C. wpłynęło pismo M. S. z prośbą o podjęcie postępowania w celu zlikwidowania samowoli budowlanej, której dopuściła się ww. "A". W uzasadnieniu wnioskodawca będący właścicielem mieszkania nr 8 podniósł, że samowola polegała na przebudowie komina wentylacyjnego na spalinowy w mieszkaniu nr 5 co w konsekwencji spowodowało niedrożność komina, przez co jego mieszkanie nr 8 pozbawione jest wentylacji.
Jak wskazał organ I instancji przeprowadzona w dniu 11 sierpnia 2011 r. kontrola potwierdziła zasadność skargi M. S., stwierdzono bowiem obecność w przewodzie wentylacyjnym rury metalowej karbowanej, połączonej z mieszkaniem nr 5, uniemożliwiającej korzystanie z przewodu wentylacyjnego pierwotnie związanego z mieszkaniem nr 8. Potwierdza to również dokumentacja fotograficzna. Niedopuszczalność takiego stanu potwierdził obecny w czasie kontroli kominiarz B. K.
Powyższe okoliczności były podstawą wydania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w C. decyzji nr [...] z dnia [...] r. w oparciu o art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nakazującej "A" wykonanie robót budowlanych polegających na przywróceniu funkcji wentylacyjnej przewodu kominowego w mieszkaniu nr 8, przez demontaż wprowadzonej w dotychczasowy przewód wentylacyjny rury nierdzewnej karbowanej spełniającej obecnie funkcje przewodu spalinowego. W wyniku wniesionego przez "A" odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją [...] z dnia [...] r. uchylił decyzję organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Powodem uchylenia decyzji, była w ocenie organu odwoławczego nieprawidłowo przyjęta podstawa rozstrzygnięcia.
Kontynuując wywody organ I instancji wskazał, że w trakcie ponownego rozpatrzenia sprawy przeprowadzono w dniu 15 maja 2013 r. oględziny w mieszkaniu nr 5 i 8. Stan faktyczny nie uległ zmianie. Oględziny potwierdziły fakt podłączenia w lokalu nr 5 dwufunkcyjnego pieca gazowego PGW do przewodu kominowego nr 14 rurą kwasoodporną karbowaną, która przebiega na całej długości przewodu kominowego, pełniącego w konsekwencji obecnie funkcję przewodu spalinowego.
Organ I instancji podkreślił, że prowadzone postępowanie dotyczy przebudowy konkretnego przewodu kominowego oznaczonego nr 14 przez zmianę jego parametrów technicznych i użytkowych. Wykonane roboty nie wchodziły w zakres nakazów wynikających z decyzji [...] WINB w K. z dnia [...] r. i PINB z dnia [...] r. Wykonanie bowiem w pierwszej kolejności przebudowy przewodu wentylacyjnego nr 14 na spalinowy i podłączenie do niego w mieszkaniu nr 5 pieca gazowego, bez wykonania co najmniej równolegle w czasie, nowego przewodu wentylacyjnego, ograniczyło bezspornie możliwości użytkowe lokalu nr 8 M. S.
Jak dalej wywiódł organ I instancji nie bez znaczenia pozostaje fakt, że samowolne roboty wykonane zostały przez właścicielkę lokalu nr 5, B. R., pełniącą w czasie wykonywania przebudowy przewodu kominowego funkcję jednoosobowego zarządu ww. "A". Również fakt zaniechania po stronie "A" usunięcia nieprawidłowości po roku 2006 r. wskazuje na wadliwy sposób wykonywania obowiązków podmiotu zobowiązanego z art. 61 ustawy Prawo budowlane. Przewody kominowe stanowią bowiem części wspólne, za których stan techniczny ponosi odpowiedzialność "A" reprezentowana przez zarząd. Taki stan faktyczny podpada jednoznacznie pod dyspozycje art. 51 ust. 1 pkt 1) w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Nie można nadto pominąć faktu, że B. R., jako jednoosobowy zarząd "A" i inwestor przeprowadzonych robót, została skazana prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w B. sygn. akt [...] z dnia [...] r. za przestępstwo z art. 90 i 91a ustawy Prawo budowlane.
Organ podkreślił następnie pogorszenie warunków bezpieczeństwa użytkowania budynku. Niedopuszczalne były bowiem działania "A", w tym przypadku wykonanie zmian w przewodach kominowych w użytkowanym budynku przed wykonaniem obowiązku z obowiązującej w tym czasie decyzji [...] WINB w K. z dnia [...] r. Wykonanie przewodu spalinowego w budynku (lokalu) użytkowanym, mogło bowiem nastąpić nie wcześniej niż po wykonaniu nowych przewodów wentylacyjnych w kuchni mieszkania nr 8. Inna kolejność działań, musi skutkować nakazem doprowadzenia przewodu wentylacyjnego do stanu poprzedniego. Powyższe jednoznacznie wynika z opinii nr [...] z dnia [...] r. autorstwa mistrza kominiarskiego B. K., który dokonał inwentaryzacji wraz z opisem istniejącego stanu faktycznego oraz zaleceniami. Przewód kominowy oznaczony nr 14 jest przyporządkowany kuchni w mieszkaniu nr 8 na II p. Projekt przebudowy natomiast przewidywał w tym miejscu przewód spalinowy ale wyłącznie pod warunkiem wykonania najpierw dodatkowego trzonu wentylacyjnego, którego to trzonu nie wykonano. Obecny stan, może stanowić zagrożenie dla użytkowników lokalu nr 8.
W ocenie PINB w C., nałożony decyzją obowiązek przywrócenia przewodu kominowego (obecnie spalinowego) do stanu poprzedniego jest zasadny. Podstawowym celem wydania decyzji jest ochrona dóbr takich jak zdrowie i życie, a których ochrona wynika w szczególności z art. 5. ustawy Prawo budowlane.
Odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej wniosła "A", reprezentowana przez adw. A. E. Domagając się uchylenia decyzji pierwszoinstancyjnej pełnomocnik zarzuciła jej:
naruszenie art. 7, art. 77 k.p.a. polegające na nierozważeniu całości materiału dowodowego w sprawie i poczynieniu ustaleń w oparciu o niepełny materiał dowodowy, skutkujące bezzasadnym przyjęciem, że przewód kominowy nr 14 przynależy do lokalu mieszkalnego nr 8;
naruszenie art. 7 i 8 k.p.a., poprzez zaniechanie podjęcia przez organy niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia okoliczności faktycznych sprawy, co skutkuje niesłusznym uznaniem, że wskutek zmiany przeznaczenia przewodu nr 14 na przewód spalinowy nastąpiło pogorszenie warunków użytkowych lokalu nr 8, przy braku jednoczesnego wskazania na czym polega to istotne pogorszenie parametrów i jakie aspekty bezpieczeństwa zostały pogorszone;
naruszenie art. 67 § 2, art. 79 oraz art. 72 k.p.a. poprzez zaniechanie przesłuchania w charakterze świadka S. N., która posiada wiedzę na okoliczność wykonanych w latach 60 prac przy kominach, w szczególności na okoliczność, iż sporny przewód kominowy przynależał do lokalu nr 2;
naruszenie prawa procesowego, a to art. 79 i 80 k.p.a. i co się z tym wiąże naruszenie zasady praworządności określonej w art. 7 i zasady czynnego udziału strony w postępowaniu określonej w art. 10 k.p.a. polegające na braku zawiadomienia "A" o terminie oględzin w dniu 11 sierpnia 2011 r.;
błąd w ustaleniach faktycznych polegający na pominięciu faktu, iż wskutek wykonania decyzji lokal nr 5 wyposażony w piec gazowy pozbawiony zostanie wymaganego przewodu spalinowego, co spowoduje zagrożenie życia i zdrowia ludzi;
błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, iż włożenie rury karbowanej w przewód kominowy nr 14 nie wchodziło w zakres nakazów z decyzji [...] WINB w K. z dnia [...] r.
Odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej wniosły też będące członkami "A" B. R. i A. B., kwestionując prawidłowość ustaleń poczynionych przez organ I instancji.
W wyniku rozpoznania wniesionych odwołań [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia [...] r. nr [...],[...],[...] utrzymał w mocy zaskarżoną doń decyzję pierwszoinstancyjną. W uzasadnieniu organ zrelacjonował przebieg dotychczasowego postępowania administracyjnego, a następnie wskazał, iż zaskarżone rozstrzygnięcie poprawnie podjęto na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane.
W ocenie organu podkreślić należy, że fakt samowolnego wykonania robót budowlanych, polegających na przebudowie przedmiotowego kominowego przewodu wentylacyjnego przez działającą w imieniu "A" B. R. został potwierdzony wyrokiem Sądu Rejonowego w C., Wydział II Karny, sygn. akt [...] z dnia [...] r. Wyrok ten został co do faktu popełnienia przestępstwa utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w B. z dnia [...] r., sygn. akt [...] (zastąpiono jedynie zawarte w opisie czynu słowo "zezwolenie" na "zgłoszenie"). Wyrokiem tym B. R. została uznana za winną popełnienia zarzucanego jej czynu, polegającego na tym, iż w okresie od 13 marca 2006 r. do 4 lutego 2009 r. jako zarządca wielorodzinnego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w C., wykonała roboty budowlane polegające na przebudowie kominowego przewodu wentylacyjnego biegnącego przez mieszkanie nr 8 stanowiące własność M. S. poprzez włożenie do niego rury typu "SPIRO" powodując zmianę parametrów użytkowych i technicznych istniejącego obiektu budowlanego.
Organ odwoławczy zaakcentował, że zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Wyrok sądowy jest dokumentem urzędowym i w myśl art. 76 § 1 k.p.a. stanowi dowód tego co zostało w nim urzędowo stwierdzone. W konsekwencji organ administracyjny nie może pominąć w sprawie treści dokumentów w postaci zapadłych wyroków karnych. Z treści tychże dokumentów jednoznacznie i bezspornie wynika, że B. R., działająca jako zarząd "A" samowolnie wykonała roboty budowlane polegające na umieszczeniu w przewodzie kominowym wentylacyjnym rury typu "SPIRO". Zgodzić się należy z kwalifikacją prawną wykonanych robót budowlanych dokonaną przez Sąd. Art. 3 pkt 7a Prawa budowlanego wskazuje bowiem, iż przebudową jest wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji. W konsekwencji umieszczenie w istniejącym obiekcie budowlanym, w przewodzie kominowym wentylacyjnym rury stalowej karbowanej typu "SPIRO", pełniącej funkcję przewodu spalinowego należy w ocenie organu, tak jak uczynił to Sąd Rejonowy, zakwalifikować jako przebudowę obiektu budowlanego, zmieniającą parametry techniczne i użytkowe istniejącego obiektu budowlanego. Ponieważ ustawodawca nie zwolnił z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę wykonywania takiego rodzaju robót (nie zostały one wymienione w art. 29-31), w świetle regulacji zawartej w art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlane wykonywanie ich wymaga uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wykonanych robót budowlanych nie można zakwalifikować jako budowy obiektu budowlanego, wobec czego nie jest właściwy w tym przypadku tryb przewidziany w art. 48 ustawy Prawo budowlane. Zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane bez wymaganego pozwolenia na budowę, stosuje się odpowiednio art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3. W świetle powyższego, zgodzić należy się, iż organ I instancji prawidłowo orzekał w sprawie samowolnie (bez wymaganego pozwolenia na budowę) wykonanych robót budowlanych polegających przebudowie istniejącego obiektu budowlanego w trybie przewidzianym w art. 51 Prawa budowlanego. W świetle zebranych dowodów nie ma wątpliwości co do tego, iż przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane samowolnie. Wskazać należy się również, iż w przypadku gdy nie ma możliwości nakazania inwestorowi na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 (w zw. z art. 51 ust. 7 i 50 ust. 1 pkt 1) wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, zasadnym jest nakazanie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1. W niniejszej sprawie zwrócić uwagę należy bowiem na fakt, iż nie ma możliwości wydania nakazu z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego z tego względu, iż w wyniku wykonanych robót lokal nr 8 faktycznie został pozbawiony dostępu do przewodu wentylacyjnego. W takim przypadku organ musiałby bowiem nakazać wykonanie odrębnego przewodu wentylacyjnego w lokalu nr 8, co jako wykonanie odrębnej inwestycji, przekracza zakres przewidziany przez ww. przepis.
Należy zatem uznać, iż nakaz przywrócenia obiektu do stanu poprzedniego poprzez usunięcie zamontowanej rury w przewodzie kominowym wentylacyjnym jest zasadny i zlikwiduje niezgodny z prawem istniejący stan faktyczny.
Wzięte pod uwagę w toku postępowania zarzuty zawarte w skargach M. D. i J. K. nie mają wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie. [...] WINB podziela zresztą ocenę PINB w C. co do braku po stronie ww. przymiotu strony. Uprawnienie do występowania jako strona postępowania ogranicza się bowiem jedynie do właścicieli lokali, na których interes prawny ma bezpośredni wpływ rozstrzygnięcie niniejszej sprawy, a mianowicie właściciela lokalu nr 8 – M. S. oraz właścicielki lokalu nr 5 B. R. i A. B. Zarówno bowiem samowolnie wykonane roboty budowlane, których dotyczy niniejsze postępowanie, jak i nakazy wynikające z decyzji je kończącej bezpośrednio dotyczą ww. lokali nr 5 i nr 8 stanowiących odrębną własność. Interesy pozostałych członków "A" reprezentuje zaś w niniejszym postępowaniu "A", działająca poprzez jednoosobowy Zarząd.
W ocenie organu odwoławczego organ orzekający w I instancji zasadnie nakazał przywrócenie obiektu do stanu poprzedniego. Zaskarżona decyzja jest prawidłowa i nie ma podstaw do jej wzruszenia. Należy zaznaczyć również, iż nie naruszono przepisów postępowania, w taki sposób, by pozostał do wyjaśnienia zakres sprawy mający istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Stronom umożliwiono również zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwiono im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Pismem z dnia 26 września 2013 r. "A" reprezentowana przez adw. A. E. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję organu II instancji wnosząc o jej uchylenie, a także uchylenie decyzji I instancji.
Zaskarżonej decyzji zarzucono, powielając w tej części in extenso treść odwołania, naruszenie art. 7, 8, 67 § 2, 72, 77, 79 i 80 k.p.a. Dodatkowo zarzucono:
naruszenie art. 15 k.p.a., polegające na braku rozpoznania zarzutów odwołania i ustosunkowania się w uzasadnieniu decyzji do wszystkich podniesionych w odwołaniu kwestii.
naruszenia art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo budowlane i art. 28 ust. 1 prawo budowlane poprzez przyjęcie, iż montaż w przewodzie kominowym wentylacyjnym rury stalowej karbowanej typu SPIRO wymagał uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, a prace zostały wykonane bez jego uzyskania, w sytuacji gdy prace polegające na wprowadzeniu do przewodu kominowego rury kwasoodpornej nie stanowią wykonywania robót budowlanych w rozumieniu ustawy Prawo Budowlane i pozostają poza zakresem uregulowań tej ustawy;
naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, iż demontaż wyprowadzonej w przewód wentylacyjny nr 14 rury spełniającej funkcje przewodu spalinowego od wlotu w mieszkaniu nr 5 do wylotu ponad dach budynku stanowić będzie przewrócenie obiektu do stanu poprzedniego, w sytuacji gdy w stanie poprzednim przewód spełniał funkcje przewodu dymnego dla mieszkania nr 2.
Skarga została wniesiona w terminie.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które zawarł był w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2012, poz. 270 zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że nie jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie, odpowiada obowiązującemu prawu, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem składu orzekającego, nie może zostać uwzględniona.
W pierwszej kolejności wskazać w tym miejscu należy, iż wbrew sformułowanym w trakcie rozprawy przed tut. Sądem twierdzeniom reprezentującego skarżącą "A" członka Zarządu R. K. przedmiotem podjętego na podstawie art. 51 Prawa budowlanego postępowania nie było całościowe rozwiązanie problemu kominów w przedmiotowym budynku a tylko i wyłącznie usunięcie samowoli budowlanej w postaci umieszczenia w kominie nr 14 przez właścicielkę mieszkania nr 5 rury odprowadzającej spaliny z, jak to wyjaśniono na rozprawie, nabytego przez nią pieca, co tym samym zmieniło funkcję komina pozbawiając właściciela położonego wyżej mieszkania nr 8 wentylacji. Fakt, iż doszło w tym zakresie do samowoli budowlanej nie podlega w niniejszym postępowaniu rozważaniom. B. R., właścicielka mieszkania nr 5, będąca w dacie przebudowy komina i umieszczenia przedmiotowej rury jednocześnie jednoosobowym zarządem "A", została bowiem skazana prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w B. sygn. akt [...] z dnia [...] r. za przestępstwo z art. 90 i 91a ustawy Prawo budowlane polegające na tym, iż w okresie od 13 marca 2006 r. do 4 lutego 2009 r. jako zarządca wielorodzinnego budynku mieszkalnego przy ul. [...] w C., wykonała roboty budowlane polegające na przebudowie kominowego przewodu wentylacyjnego biegnącego przez mieszkanie nr 8 stanowiące własność M. S. poprzez włożenie do niego rury typu "SPIRO" powodując zmianę parametrów użytkowych i technicznych istniejącego obiektu budowlanego.
Wyrok ten wiąże orzekające w sprawie organy. Z mocy art. 11 p.p.s.a. ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą nadto także sąd administracyjny. Tym samym, wbrew twierdzeniom skargi, ani organy, ani Sąd nie mogą w niniejszym postępowaniu badać okoliczności i przyczyn dokonania przez B. R. objętych wyrokiem karnym działań i dokonywać własnej ich kwalifikacji, jak również rozważać czy działania te stanowiły samowolę budowlaną – kwestie te przesądził bowiem fakt skazania inwestorki za ww. przestępstwo. W konsekwencji także twierdzeniom skargi, iż dokonane czynności w ogóle nie podlegają prawu budowlanemu jednoznacznie przeczy sentencja ww. wyroku karnego.
Prawidłowo zatem organ I instancji wszczął postępowanie zmierzające do usunięcia uznanej przez Sąd za przestępstwo samowoli budowlanej w postaci przedmiotowej przebudowy komina. Prawidłowo też uznał, że z oczywistych przyczyn samowolne działania, zmieniające wskutek przebudowy funkcję komina poprzez wykorzystanie go do odprowadzania spalin z mieszkania nr 5 z jednoczesnym pozbawieniem mieszkania nr 8 wentylacji nie mogą zostać zalegalizowane. Prawidłowo w konsekwencji wydaną w sprawie decyzją orzekł o ciążącym na "A" obowiązku przywrócenia komina do stanu poprzedniego poprzez usunięcie ww. rury, poprawnie w efekcie rozstrzygnięcie to organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzją. Notabene jak wynika ze złożonego w trakcie rozprawy oświadczenia członka Zarządu obowiązek ten nie został przez "A" wykonany pomimo, iż Sąd odmówił uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Za nietrafny w świetle powyższych uwag uznać podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 7 i 77 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy wskutek nieprzesłuchania dodatkowych świadków na okoliczność przynależności kominów w latach 60 do innego lokalu (nr 2). Okoliczność ta w sprawie jest bowiem pozbawiona znaczenia. Usunięcie samowoli budowlanej w sposób określony w art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego oznacza bowiem przywrócenie stanu obiektu do stanu bezpośrednio sprzed samowoli, nie zaś jego przywrócenie do stanu z odległej przeszłości, innego niż ten, który istniał w dacie samowoli.
Sąd nie podziela także zarzutu nie ustosunkowania się przez organ II instancji do zarzutów odwołania i tym samym naruszenia art. 15 k.p.a. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest bowiem obszerne, czytelnie prezentujące argumentację organu i powody utrzymania w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej.
Nietrafny jest też sformułowany w trakcie rozprawy zarzut strony skarżącej, iż zaskarżona decyzja jest cyt. "niewykonalna" albowiem usunięcie rury nie doprowadzi do rozwiązania problemów kominowych w budynku. Jak bowiem wskazano już powyżej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego była jedynie kwestia samowolnej przebudowy komina, nie zaś całościowe rozwiązanie problemu niewystarczającej liczby kominów w budynku.
W odniesieniu natomiast do zarzutu, także sformułowanego na rozprawie, iż w postępowaniu nie brała udziału M. D., będąca właścicielką lokalu nr 2 Sąd wyjaśnia, że kwestia właściwego kręgu stron rozważana przez obydwa orzekające w sprawie organy poprawnie wskazujące, iż tylko właściciele lokali mający w sprawie odrębny interes prawny od "A" mogą mieć status stron postępowania. M. D., nie będąca ani właścicielką lokalu nr 5, ani lokalu nr 8, interesu takiego nie wykazała, a w sprawie nie była pozbawiona udziału lecz reprezentowana była przez "A", której jest członkiem.
Także sformułowany w skardze przez adw. A. E. zarzut niepowiadomienia "A" w roku 2011 o terminie oględzin nie zasługuje na uwzględnienie. Oględziny, o których mowa, dokonane były bowiem w ramach postępowania poprzednio prowadzonego, nie zaś stanowiącego przedmiot obecnej kontroli postępowania ponownego (w wyniku uchylenia przez [...] WINB decyzji pierwszoinstancyjnej), w ramach którego odbyły się w dniu 15 maja 2013 r. kolejne oględziny.
Nie mógł wreszcie odnieść skutku zgłoszony na rozprawie zarzut wydania decyzji pierwszoinstancyjnej przez tego samego urzędnika, który uprzednio wydał uchyloną następnie decyzję z dnia [...] r., kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje bowiem w tej mierze zakazu.
W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów uznających poprawność przyjętego przez organ II instancji rozstrzygnięcia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło