II SA/Gl 171/11
PostanowienieWSA w Gliwicach2011-05-06
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba pozbawiona wolności, nieposiadająca dochodów ani majątku, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i otrzymać adwokata z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania sądowego, może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać fachowego pełnomocnika z urzędu. W przypadku osoby pozbawionej wolności, która nie posiada dochodów ani majątku, odmowa przyznania prawa pomocy oznaczałaby zamknięcie jej drogi do sądu, co jest niedopuszczalne.Stan faktyczny
Skarżący, przebywający w zakładzie karnym i nieposiadający dochodów ani majątku, złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. Organ administracji wezwał go do uiszczenia wpisu od skargi, jednak skarżący uzasadnił swoją niemożność poniesienia kosztów sytuacją materialną związaną z pozbawieniem wolności.Rozstrzygnięcie
Postanowiono zwolnić skarżącego od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I.W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie zameldowania w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącego od kosztów sądowych, 2) ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu
Zarządzeniem z dnia 15 marca 2011 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł – zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
W piśmie procesowym z dnia [...] r. J.W. wystąpił o zwolnienie z wpisu od skargi ze względu na fakt, iż przebywając w zakładzie karnym nie uzyskuje żadnego dochodu, a więc nie stać go na poniesienie wydatku związanego z uiszczeniem wpisu. Następnie, na skutek wezwania Sądu wniosek ów został złożony na druku urzędowego formularza. W formularzu skarżący poszerzył zakres wniosku wskazując, iż ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych w całości oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Z treści druku PPF wynika, iż wnioskodawca przebywa obecnie w zakładzie karnym, w którym nie jest zatrudniony i nie posiada żadnego majątku na wolności.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy.
Skarżący przebywając w zakładzie karnym jest ograniczony w możliwości znalezienia zatrudnienia. W tego rodzaju sytuacji w grę wchodzi w zasadzie wyłącznie zatrudnienie w przedsiębiorstwie prowadzonym przez placówkę penitencjarną, jednakże nie każdy zakład karny prowadzi tego rodzaju przedsiębiorstwo, co ma miejsce w niniejszej sprawie. Wnioskodawca wskazał przy tym, że nie dysponuje żadnym majątkiem, którego zbycie lub obciążenie prawem na rzecz osoby trzeciej mogłoby przynieść dochód pozwalający na pokrycie kosztów sądowych. Nie może również liczyć na wsparcie rodziny w tym zakresie. W tej sytuacji odmowa przyznania prawa pomocy oznaczałaby zamknięcie skarżącemu drogi do sądu.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło