II SA/Gl 177/11
PostanowienieWSA w Gliwicach2011-06-02
Skład orzekający: Referendarz sądowy Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który nie uzyskuje dochodu i pozostaje na utrzymaniu konkubiny, której dochód wynosi 1300 zł netto miesięcznie, a koszty utrzymania około 300-400 zł, może zostać całkowicie zwolniony z kosztów sądowych oraz ustanowiony mu adwokat z urzędu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący nie wykazał, iż znajduje się w stanie materialnym uniemożliwiającym poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, co jest przesłanką do całkowitego zwolnienia z kosztów i ustanowienia adwokata z urzędu. Jednakże, ze względu na potencjalne trudności w zdobyciu środków na wpis od skargi w wysokości 100 zł, sąd zdecydował o zwolnieniu skarżącego z tego wpisu w całości, oddalając jednocześnie wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu.Stan faktyczny
Skarżący B. W. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, wskazując na brak dochodów i pozostawanie na utrzymaniu konkubiny. Skarżący podał, że jego miesięczne koszty utrzymania wynoszą około 300-400 zł, a dochód konkubiny wynosi 1300 zł netto. Sąd wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Po analizie sytuacji materialnej skarżącego, sąd postanowił zwolnić go z wpisu od skargi, ale oddalić wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu.Rozstrzygnięcie
1) zwolniono skarżącego z wpisu od skargi, 2) oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia na postanowienie w sprawie dokonania oceny stanu technicznego obiektu w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu postanawia: 1) zwolnić skarżącego z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie
Zarządzeniem z dnia 17 marca 2011 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł – zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
W piśmie procesowym z dnia 5 kwietnia 2011 r. B. W. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że nie dysponuje dostatecznymi środkami na uiszczenie wpisu od skargi.
Następnie, na wezwanie Sądu złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu.
Z treści wniosku wynika, że B. W. prowadzi wspólne gospodarstwo domowe ze swoją konkubiną – L. R., zamieszkując w drewnianym budynku mieszkalnym (120 letnim). W skład jego majątku wchodzi również nieruchomość rolna o pow. 0,5445 ha. Skarżący zaznaczył, że nie uzyskuje żadnego dochodu, miesięczne koszty utrzymania kształtują się na poziomie około 300 - 400 zł, zaś źródłem utrzymania się jest dochód jego konkubiny. Wsparcie materialne w postaci płodów rolnych wnioskodawca uzyskuje od swojego brata.
Na wezwanie referendarza sądowego B. W. nadesłał kserokopię decyzji ZUS o waloryzacji świadczenia emerytalnego L. R.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy, a biorąc to pod uwagę nie znaleziono podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego w całości.
Oceniając sytuację materialną i osobistą B. W. nie można tracić z pola widzenia faktu, że zasadniczym wydatkiem, do poniesienia którego strona jest zobowiązana na obecnym etapie postępowania jest wpis od skargi w wysokości 100 zł. Skarżący podał, że jest osobą bezrobotną, pozbawioną prawa do zasiłku i w związku z tym pozostaje na utrzymaniu swojej konkubiny. Dochód L. R. (konkubiny wnioskodawcy) wynosi obecnie 1300 zł netto. Stałe wydatki związane z utrzymaniem się kształtują się na poziomie około 300 - 400 zł (udokumentowano co prawda jedynie ich część, jednakże brak podstaw aby zakwestionować wiarygodność oświadczeń w tym zakresie). Pozostała do dyspozycji skarżącego kwota jest przeznaczana na pokrycie bieżących potrzeb, przy czym pamiętać należy, że wnioskodawca uzyskuje wsparcie ze strony brata w postaci płodów rolnych. W tej sytuacji nie można stwierdzić, że wnioskodawca znajduje się w stanie materialnym, który odpowiada przesłance zawartej w art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Wskazany przepis uzależnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym od wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Jest to więc niewątpliwie przepis, który ma zapewnić prawo do sądu osobom znajdującym się w szczególnie ciężkiej sytuacji materialnej. Tego rodzaju konstatacji nie można poczynić w odniesieniu do B. W.
Zwalniając skarżącego z wpisu od skargi w całości, pod uwagę wzięto wysokość jego dochodów oraz fakt, że może on mieć znaczące trudności w zdobyciu środków na ten cel. Pomimo, że chodzi w tym przypadku o stosunkowo niewielką kwotę (100 zł) nie można nie zauważyć, że konieczność jej szybkiego zdobycia mogłaby być dla skarżącego niemożliwa do przezwyciężenia, stąd też zdecydowano o przyznaniu mu prawa pomocy w tym zakresie.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło