II SA/Gl 1789/13

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-01-03

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych stronie, która nie wykazała w sposób wyczerpujący swojej sytuacji materialnej i nie przedstawiła wszystkich wymaganych dokumentów?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała w sposób wyczerpujący swojej sytuacji materialnej. Brak było podstaw do uwzględnienia wniosku z uwagi na wątpliwości dotyczące realnej sytuacji materialnej wnioskodawcy, w szczególności nie wyjaśniono powodów braku rejestracji w ZUS ani jako osoba bezrobotna, a także nie przedstawiono dokumentów obrazujących poziom i strukturę wydatków. Ponadto, stwierdzono nieścisłości w oświadczeniach dotyczących posiadanych nieruchomości w porównaniu do danych z decyzji podatkowych.
Stan faktyczny
Skarżący M. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na niskie dochody rodziny i posiadany majątek. Referendarz sądowy wezwał skarżącego do udokumentowania dochodów małżonki, statusu bezrobotnego oraz wydatków. Skarżący przedstawił część dokumentów, jednak nie wyjaśnił wszystkich wątpliwości i nie dostarczył wszystkich wymaganych informacji, w tym szczegółowych danych o wydatkach. Stwierdzono również nieścisłości w oświadczeniach dotyczących posiadanych nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 3 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie przywrócenia stosunków wodnych na gruncie w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy Skarżący M. P., na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku skarżący zaznaczył, że wraz z żoną i małoletnią córką prowadzi wspólne gospodarstwo domowe zamieszkując w budynku mieszkalnym o pow. 55 m2, a w skład majątku jego rodziny wchodzi również nieruchomość o pow. 2800 m2. Skarżący zadeklarował, że nie posiada żadnych oszczędności, papierów wartościowych ani też przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. Jedynym źródłem utrzymania się jego rodziny jest wynagrodzenie małżonki skarżącego uzyskiwane w kwocie 1610 zł miesięcznie. Pismem z dnia 25 listopada 2013 r. referendarz sądowy wezwał skarżącego do uprawdopodobnienia okoliczności podniesionych we wniosku poprzez: - udokumentowanie wysokości dochodów uzyskiwanych przez małżonkę skarżącego oraz nadesłanie zaświadczenia potwierdzającego fakt, że wnioskodawca jest osobą bezrobotną, pozbawioną prawa do zasiłku, - udokumentowanie wydatków związanych z utrzymaniem się, tj. kosztów zakupu energii elektrycznej, dostaw wody, gazu, usług telekomunikacyjnych, zakupu lekarstw itp. W odpowiedzi skarżący nadesłał zaświadczenie wystawione przez ZUS Inspektorat w K. z którego wynika, że od dnia 1 grudnia 2012 r. nie jest on zarejestrowany jako osoba zgłoszona do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego; zaświadczenie o dochodzie małżonki, rachunki za energię elektryczną oraz kopie decyzji podatkowych dotyczących podatku rolnego i podatku od nieruchomości. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje: Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może zostać przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej ustawy, prawo pomocy może być udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Oceniając sytuację materialną M. P. przez pryzmat wskazanych wyżej przepisów stwierdzono, że brak jest podstaw do uwzględnienia złożonego przezeń wniosku albowiem istnieje zbyt wiele wątpliwości dotyczących realnej sytuacji materialnej wnioskodawcy. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na to, że skarżący w żaden sposób nie wyjaśnił powodów dla których nie jest zarejestrowany w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, jak również powodów, dla których nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Kwestie te mają zaś dla oceny sytuacji materialnej osoby ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy zasadnicze znaczenie, gdyż pozwalają stwierdzić na ile strona stara się polepszyć swoją sytuację materialną. Ponadto, pomimo wyraźnego wezwania skarżący nie nadesłał dokumentów obrazujących poziom oraz strukturę wydatków ponoszonych co miesiąc w związku z utrzymaniem się, poprzestając jedynie na nadesłaniu kopii rachunków za energię elektryczną oraz kopiach decyzji ustalających wysokość podatku od nieruchomości. W tym ostatnim przypadku powstają wątpliwości co do rzetelności informacji podanych przez skarżącego w druku wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdyż z nadesłanych decyzji, których adresatami są skarżący i jego małżonka (każde z osobna) wynika, że w skład ich majątku wchodzi budynek mieszkalny o pow. 150 m2, nieruchomość rolna o pow. 0,0460 ha, nieruchomość gruntowa o pow. 723 m2 (vide decyzja Wójta Gminy M. z dnia [...] r.), budynek mieszkalny o pow. 34 m2, budynek gospodarczy o pow. 84 m2 oraz nieruchomość o pow. 1000 m2 (vide decyzja Burmistrza K.). Tymczasem w druku formularza M. P. wskazał jedynie budynek mieszkalny o pow. 55 m2 oraz nieruchomość rolną o pow. 2800 m2. Nieścisłości te mają z kolei istotne znaczenie dla osoby oceniającej wniosek o przyznanie prawa pomocy, gdyż pozwalają stwierdzić, czy wnioskodawca dysponuje składnikami majątku, których zbycie lub obciążenie może przynieść dodatkowy dochód, co z punktu wiedzenia prawa pomocy ma zasadnicze znaczenie. Z kolei uchylenie się od nadesłania pozostałych rachunków, o które skarżący został wezwany wyklucza możliwość wszechstronnego i obiektywnego ocenienia jego sytuacji materialnej. Mając na względzie wszystkie przywołane wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło