II SA/Gl 193/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik,, Sędzia WSA Rafał Wolnik (spr.), Protokolant starszy referent Marta Zasoń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi W. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności odwołania w sprawie odpadów oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r., Nr [...], Prezydent Miasta J., działając w oparciu o art. 34 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz. U. Nr 62, poz. 628 ze zm.), nałożył na obecnie skarżącego W. R. obowiązek usunięcia odpadów zgromadzonych na nieruchomości nr [...] obręb [...], położonej w J. przy ul. [...] nr [...] i przekazania ich podmiotom upoważnionym do przeprowadzenia odzysku lub ich unieszkodliwienia w terminie do dnia [...] r. Odwołanie od tej decyzji złożył skarżący kwestionując ustalenia organu, w szczególności zaś stwierdzenie, że zgromadzone na jego nieruchomości rzeczy można zakwalifikować jako odpady. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] r., Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1964 r. Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.), uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej terminu wykonania nałożonego na skarżącego obowiązku i wyznaczyło ten termin na dzień [...] r., a w pozostałej części utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzję tę przesłano na adres wskazany przez skarżącego, jednakże ze względu na nieobecność adresata przesyłka zawierająca odpis wspomnianego rozstrzygnięcia została pozostawiona w urzędzie pocztowym, a informacja o tym dwukrotnie awizowana na nieruchomości odwołującego się. Pismem z dnia [...] r. skarżący zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wskazując na kradzież licznych przedmiotów należących do niego, dokonaną w związku z wywiezieniem odpadów z jego nieruchomości. Następnie w dniu [...] r. skarżący złożył w siedzibie organu oświadczenie do protokołu, w którym wskazał, że wskazane wyżej pismo stanowi odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta J. z dnia [...] r. Wobec powyższego odwołaniu nadano bieg zgodny z obowiązującą regulacją zawartą w k.p.a. i przesłano je do organu pierwszej instancji. Organ ten przekazał odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu. Zaskarżonym w niniejszej sprawie postanowieniem Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., działając na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdziło niedopuszczalność odwołania. W obszernym uzasadnieniu organ dokładnie opisał przebieg prowadzonego dotychczas postępowania. Zaakcentował, że zgodnie z treścią art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji organu pierwszej instancji stronie służy odwołanie tylko do jednej instancji. Z akt administracyjnych wynika, że skarżący skorzystał z przysługującego mu prawa do zaskarżenia decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] r., czego rezultatem było wydanie przez organ odwoławczy decyzji z dnia [...] r., która jest decyzją ostateczną i której nie można wzruszyć za pomocą zwykłych środków zaskarżenia. Powołując bogate orzecznictwo sądów administracyjnych organ odwoławczy stwierdził, że w takiej sytuacji ponowne wniesienie środka odwoławczego od decyzji organu pierwszej instancji jest niedopuszczalne. Skargę na to postanowienie wniósł skarżący kwestionując racjonalność podjętego przez organ rozstrzygnięcia i akcentując szkody, jakie wyrządzono mu wskutek usunięcia odpadów. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, opisując dotychczasowy przebieg postępowania i powołując zarazem argumentację prezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia odnośnie możliwości skutecznego zaskarżenia decyzji organu pierwszej instancji z dnia 16 stycznia 2007 r. Na rozprawie, która miała miejsce w dniu 8 sierpnia 2013 r., pełnomocnik skarżącego podtrzymał zawarte w skardze zarzuty. Pełnomocnik organu wniósł o oddalenie skargi powołując się na argumentację zawartą w odpowiedzi na skargę oraz w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zgodnie z treścią art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne. Oznacza to, że stronie postępowania, niezadowolonej z rozstrzygnięcia wydanego przez organ pierwszej instancji przysługuje możliwość zweryfikowania go w postępowaniu przed organem odwoławczym, prowadzonym w trybie i na zasadach zawartych w obowiązujących regulacjach prawnych. Istota postępowania odwoławczego polega na ponownym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu tej samej, pod względem podmiotowym i przedmiotowym, sprawy. Zainicjowanie postępowania odwoławczego otwiera stronie drogę do powtórnego, merytorycznego rozpoznania sprawy pod względem oceny stanu faktycznego oraz prawnego i pod tym względem zweryfikowania ustaleń poczynionych przez organ pierwszej instancji. Zarazem wydanie decyzji przez organ odwoławczy kończy postępowanie administracyjne, gdyż tego rodzaju rozstrzygnięcie ma charakter ostateczny (art. 16 § 1 k.p.a.), a ewentualna kontrola działań organów może mieć miejsce jedynie poprzez zainicjowanie postępowania sądowoadministracyjnego lub też skorzystanie z któregoś z trybów nadzwyczajnych. Zgodnie z treścią art. 134 k.p.a. organ odwoławczy został wyposażony w kompetencję do zbadania dopuszczalności odwołania, która jest determinowana przesłankami podmiotowymi i przedmiotowymi. Przesłanki podmiotowe to złożenie odwołania przez legitymowany podmiot, przesłanki przedmiotowe to wniesienie odwołania od orzeczenia, którego zaskarżenie przewidują przepisy prawa. W razie stwierdzenia, że wniesione odwołanie nie odpowiada tym przesłankom, organ może stwierdzić jego niedopuszczalność, co kończy postępowanie administracyjne i zamyka drogę do rozpatrzenia odwołania co do meritum. Jedną z tego rodzaju okoliczności, które wykluczają możliwość rozpatrzenia odwołania jest to, że konkretna decyzja administracyjna juz raz była poddana kontroli instancyjnej. W obowiązującym stanie prawnym nie jest bowiem możliwe dwukrotne odwoływanie się od tej samej decyzji przez tę samą osobę, albowiem naruszałoby to zasadę ne bis in idem (zakaz powtórnego rozpatrywania tej samej sprawy), wynikającą z treści art. 127 § 1 k.p.a. W rozpoznawanej sprawie decyzja organu pierwszej instancji z dnia [...] r. była, na wniosek skarżącego poddana ocenie organu odwoławczego, który decyzją z dnia [...] r. utrzymał ją w mocy, poza częścią dotyczącą terminu dokonania określonych czynności. Decyzja Kolegium jest ostateczną w toku postępowania administracyjnego, co oznacza, że skarżący jest pozbawiony możliwości ponownego złożenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] r., a ewentualnie mógł skorzystać z drogi sądowoadministracyjnej, tudzież zainicjować postępowanie nadzwyczajne, czego wszakże nie uczynił. W konsekwencji ponowne złożenie odwołania od tej samej decyzji jest niedopuszczalne, a tym samym zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie było uzasadnione. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.