II SA/Gl 199/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Włodzimierz Kubik Sędzia WSA Rafał Wolnik Protokolant starszy referent Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 października 2007r. sprawy ze skargi D.S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...). nr (...) w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę. W piśmie z dnia (...) r. skierowanym do (...) Urzędu Nadzoru Budowlanego w W. J. S. domagała się spowodowania wszczęcia postępowania celem sprawdzenia legalności wybudowania budynków na działce nr (...) i (...) położonych we wsi G. gmina P., której współwłaścicielami są M. i B. małżonkowie S. Podała, że na działce nr (...) usytuowana jest w granicy od strony działki nr (...) stodoła, której ściana frontowa jest popękana i grozi zawaleniem. Została ona wybudowana bez pozwolenia. Nielegalnie wybudowano też na działce nr (...) studzienkę ściekową i rów odwadniający przy granicy z działką nr (...). W odpowiedzi Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w piśmie z dnia (...) r. poinformował J. S., że legalność zabudowań na działce nr (...) położonej w G. tj. budynku mieszkalnego, budynku inwentarskiego, stodoły i garażu była przedmiotem odrębnego postępowania, które zostało zakończone ostateczną decyzją o jego umorzeniu z dnia (...) r. znak: (...) wydaną przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. Wyjaśniono też kwestię odprowadzania ścieków z budynku małżonków Sobota oraz odprowadzania wód opadowych do biegnącego wzdłuż drogi rowu. Stwierdził organ również, że sprawa stanu technicznego stodoły będzie przedmiotem odrębnego postępowania przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w M. Po wszczęciu tego postępowania i przeprowadzeniu w dniu (...)r. oględzin Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. decyzją z dnia (...) r. Nr (...) znak (...) nakazał współwłaścicielom działki nr (...) położonej w G. nr (...) tj. B. i Mi. małżonkom S. wyremontowanie w terminie 2 m-cy od uprawomocnienia się tej decyzji zlokalizowanej na tej działce przy granicy z działką nr (...) stodoły przez zamurowanie pęknięć w jej ścianie szczytowej. Jako podstawę prawną tego nakazu podał art. 66 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (obecnie Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm., zwanej dalej Prawem budowlanym). W uzasadnieniu decyzji powołując się na wyniki przeprowadzonych oględzin stwierdził, że przedmiotowa stodoła murowano-drewniana o wymiarach ok. 7,0 m x 14,2 m zlokalizowana przy granicy zachodniej działki posiada dach dwuspadowy, kryty dachówką cementową ze spadem skierowanym na działkę jej współwłaścicieli. W jej ścianie szczytowej widoczne są pęknięcia od fundamentów na wysokość ok. 2,0 do 3,0 m, które nie naruszają jednakże jej konstrukcji. W konsekwencji należało uznać, że budynek ten znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym w rozumieniu art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego. Współwłaściciele budynku zobowiązali się wykonać niezbędne prace remontowe poprawiające jego stan techniczny. Powołał się też organ I instancji na swoją prawomocną decyzję z dnia (...) r. nr (...). W odwołaniu od tej decyzji J. S. działając w charakterze pełnomocnika swojej córki D. S. – właścicielki działki sąsiedniej nr (...) oświadczyła, że na remont stodoły nie wyraża zgody, gdyż z uwagi na pęknięcia jej ściany szczytowej z wysunięciami muru na stronę działki sąsiedniej do takiego remontu ten budynek się nie nadaje. Podniosła nadto, że drewniana ściana szczytowa pomieszczenia gospodarczego stwarza zagrożenie pożarowe. Nadto oba budynki zostały wzniesione z naruszeniem granic działki sąsiedniej nr (...). Podniosła również, że w ogrodzeniu między działkami znajduje się furtka, którą małżonkowie S. przechodzą na działkę sąsiednią bez wiedzy i zgody jej właścicielki. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K odwołania tego nie uwzględnił i zaskarżoną decyzją z dnia (...) r. Nr (...) wydaną z powołaniem się na treść art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 66 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego utrzymał w mocy orzeczenie organu I instancji. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia podzielił ustalenia faktyczne organu I instancji. Stwierdził, że popękana ściana nie stanowi elementu konstrukcyjnego budynku i w związku z tym pęknięcia te nie stanowią zagrożenia dla jej konstrukcji. Wypełnienie ubytków pęknięć spowoduje wyeliminowanie możliwości wypadnięcia luźno ułożonych elementów ściany. Zdaniem organu odwoławczego kwestia naruszenia własności działek sąsiednich nie może być rozpatrywana w postępowaniu administracyjnym. W skardze do sądu administracyjnego pełnomocnik D. S. zarzucił, że oględziny przeprowadzono w dniu (...) r. bez udziału strony przeciwnej. Powtórzył zarzuty co do nielegalności wzniesienia budynków na działce nr (...) stanowiącej współwłasność B. i M. małżonków S. Dodatkowo podniósł, że zagrożenie dla użytkowania działki sąsiedniej oraz zagrożenie pożarowe stwarza drewniana ściana w szczycie stodoły, której elementy są zniszczone i odpadają na działkę nr (...). Nadto zarzucił, że stodoła nie jest orynnowana i wody opadowe są z niej odprowadzane na działkę skarżącej. Nie wyraził też zgody na zajęcie działki skarżącej celem wykonania nakazanych robót budowlanych. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując w ogólnym zarysie dotychczasowe stanowisko i jego uzasadnienie. Dodatkowo stwierdził, że oględziny zostały przeprowadzone przez inspektorów posiadających uprawnienia budowlane, którzy nie stwierdzili innych nieprawidłowości, niż te uwidocznione w protokole oględzin. W piśmie procesowym z dnia (...) r. pełnomocnik skarżącej podniósł, że został jedynie powiadomiony o oględzinach i poproszony o podpisanie protokołu z oględzin czego odmówił, gdyż nie uwzględniono żądania o jego uzupełnienie. Protokół ten został zatem spisany na korzyść Państwa S. W konsekwencji wniósł o uchylenie decyzji organu obu instancji. W kolejnych pismach z dnia (...) r. pełnomocnik skarżącej podtrzymał zarzut tendencyjnego przeprowadzenia oględzin i wniósł o zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Na rozprawie sądowej uczestnicy postępowania B. i M. małżonkowie S. wnieśli o oddalenie skargi oświadczając, że nakazane zaskarżoną decyzją prace już wykonali. Podali też, że legalność istnienia ich budynków została rozstrzygnięta pozytywnie decyzją z (...) r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja odpowiada zdaniem Sądu obowiązującemu prawu. W pierwszej kolejności należy podnieść, że zgodnie z treścią art. 16 § 1 kpa uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych. Oznacza to, iż decyzje takie rozstrzygające (załatwiające) daną sprawę w rozumieniu art. 104 kpa wywołują skutki prawne i są wiążące przez cały czas pozostawania ich w obrocie prawnym (pomijając przypadki wstrzymania ich wykonania). W konsekwencji skarżąca nie mogła kwestionować obecnie legalności istnienia zabudowań na działce sąsiedniej (w tym także usytuowanej przy granicy stodoły), co do których została wydana ostateczna decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. z dnia (...) r. nr (...). Nie mogła też podważać w tym postępowaniu legalności tej decyzji. W konsekwencji kwestie te pozostają poza przedmiotem sprawy rozpoznanej zaskarżoną decyzją z dnia (...) r. Z tego też względu bezprzedmiotowe są w tym względzie zarzuty sformułowane w skardze a wcześniej w odwołaniu. W konsekwencji zasadnie stwierdził organ odwoławczy, że przedmiotem sprawy i rozstrzygnięcia był stan techniczny stodoły istniejącej na działce nr (...), a w zasadzie stan techniczny jej ściany frontowej usytuowanej przy granicy z działką skarżącej, który to stan został zakwestionowany w piśmie pełnomocnika skarżącej z dnia (...) r. inicjującym postępowanie zakończone zaskarżoną decyzją. W tym zaś zakresie zaskarżona decyzja odpowiada zdaniem Sądu co do zasady obowiązującemu prawu. Zdaniem Sądu poczynione przez organy orzekające ustalenia faktyczne znajdują potwierdzenie w protokole oględzin przeprowadzonych w dniu (...) r., o których pełnomocnik skarżącej był powiadomiony i w których jak to wynika z jego treści brał udział. W żaden sposób nie przeczy temu okoliczność, że odmówił on jego podpisania. Podpisanie protokołu przez stronę nie stanowi bowiem w świetle treści art. 68, art. 79 i art. 85 § 1 kpa przesłanki ważności i miarodajności dowodu z oględzin. Brak jest też podstaw do przyjęcia, że dowód ten został przeprowadzony stronniczo oraz iż protokół z oględzin nie oddaje faktycznych okoliczności z ich przeprowadzenia. Nie zostało w nim też ujawnione, że pełnomocnik skarżącej zgłaszał do jego treści jakieś zastrzeżenia. Zarzuty w tym przedmiocie zostały sformułowane dopiero w skardze. Ustalenia zawarte w protokole z oględzin potwierdza przy tym wygląd ściany szczytowej stodoły zobrazowany na fotografiach stanowiących zarówno załącznik do tego protokołu jak i załącznik do pisma pełnomocnika skarżącej z dnia (...) r. W świetle tych dowodów bezpodstawne jest twierdzenie skarżącej, że stan tej ściany nie pozwala na jej remont oraz stwarza takie zagrożenie w korzystaniu z działki sąsiedniej, które powinno skutkować nakazem rozbiórki stodoły. Zasadnie przyjęły natomiast organy orzekające, że pęknięcia w murowanej części ściany świadczą o jej nieodpowiednim stanie technicznym w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Uzasadniało to wydanie w stosunku do właścicieli działki nr (...) nakazu usunięcia w określonym terminie stwierdzonych nieprawidłowości, a to zgodnie z treścią art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Dla nałożenia takiego obowiązku nie mogła mieć znaczenia okoliczność czy skarżąca jako właścicielka działki sąsiedniej wyraziła zgodę na przeprowadzenie nakazanego remontu z wykorzystaniem jej działki (jak wynika z oświadczenia uczestników na rozprawie sądowej remont ten został już zresztą przez nich wykonany). Z urzędu należy zwrócić uwagę, że istnieje sprzeczność w powołanej materialnoprawnej podstawie zaskarżonej decyzji między jej rubrum (art. 66 ust. 1 pkt 2) a uzasadnieniem (art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Okoliczność ta nie mogła mieć jednak wpływu na wynik sprawy, skoro podstawa z art. 66 § 1 pkt 1 Prawa budowlanego nie budzi wątpliwości, zaś organ odwoławczy nie wykazał a nawet nie sformułował w uzasadnieniu swojej decyzji stwierdzenia, że stodoła jest użytkowana w sposób o jakim mowa w art. 66 § 1 pkt 2 tego aktu prawnego. Takiego zarzutu nie sformułowano również w skardze. W świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego brak jest też podstaw do przyjęcia, że w nieodpowiednim stanie technicznym znajduje się drewniany szczyt objętej zaskarżoną decyzją ściany. W tym przedmiocie zarzut został sformułowany zresztą dopiero w skardze. Nie zostało też wykazane aby ta część ściany stwarzała zagrożenie pożarowe, a tym bardziej aby istniało w związku z tym zagrożenie dla życia ludzi. Nie zostało też stwierdzone a nawet wcześniej podniesione, aby wody opadowe ze stodoły były odprowadzane na działkę sąsiednią. Nie była też zgłaszana wcześniej kwestia orynnowania stodoły. Tym bardziej nie zostało wykazane aby istniał obowiązek takiego orynnowania w odniesieniu do tego obiektu, a to w sytuacji gdy jak to ustaliły organy orzekające, dach stodoły posiada spadek na działkę uczestników postępowania. Z tych wszystkich względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wobec oddalenia skargi nie było podstaw do orzekania w przedmiocie kosztów postępowania sądowego (w zw. z art. 209 w/w ustawy).