II SA/Gl 204/04
PostanowienieWSA w Gliwicach2005-08-04
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Elżbieta Kaznowska, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o nieuwzględnieniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, wydana w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy o nieuwzględnieniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, wydana w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zaskarżeniu podlegać może jedynie uchwała, w związku z którą organ został wezwany do usunięcia naruszenia prawa, a nie uchwała podjęta w celu rozpoznania tego wezwania.Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło zarzuty do projektu zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Prezydent Miasta zakwalifikował zarzut jako protest i nie uwzględnił go, przekazując sprawę Radzie Miejskiej. Rada Miejska odrzuciła protest uchwałą. Stowarzyszenie wezwało organ do usunięcia naruszenia prawa, zarzucając błędne zakwalifikowanie zarzutu jako protestu. Rada Miejska utrzymała wcześniejszą uchwałę. Stowarzyszenie wniosło skargę do WSA, domagając się uchylenia uchwały o odrzuceniu protestu i rozpatrzenia zarzutów. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na niedopuszczalność zaskarżenia uchwały o nieuwzględnieniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 4 sierpnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Łucja Franiczek Sędziowie: WSA Elżbieta Kaznowska Asesor WSA Rafał Wolnik – spr. Protokolant: ref. stażysta Anna Trzuskowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 sierpnia 2005 roku, sprawy ze skargi Stowarzyszenia A w G. na uchwałę Rady Miejskiej w G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia odrzucić skargę
W toku procedury planistycznej prowadzonej przez Gminę G. na podstawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 1999, Nr 15, poz. 139 z późn. zm.), zwaną dalej u.z.p., w związku z treścią art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), po wyłożeniu do publicznego wglądu projektu zmiany miejscowego planu ogólnego miasta G., której przedmiotem był przebieg ulicy głównej, jako Drogowej Trasy Średnicowej od rzeki K. do ulicy F., przebieg fragmentu autostrady [...], powiązania DTŚ z autostradą oraz istniejącymi ulicami w tym rejonie miasta oraz ustalenia sposobu zagospodarowania terenów przyległych do DTŚ i autostrady, skarżące Stowarzyszenie pismem złożonym w dniu [...] wniosło zarzuty do tego projektu.
W dniu [...] Prezydent Miasta G. wydał zarządzenie, na podstawie którego zakwalifikował wniesiony zarzut jako protest, zaś kolejnym zarządzeniem z tej samej daty nie uwzględnił wniesionego protestu i przekazał sprawę do rozstrzygnięcia Radzie Miejskiej.
Protest skarżącego stał się przedmiotem rozstrzygnięcia Rady Miejskiej na sesji w dniu [...], podczas której podjęto uchwałę Nr [...] o jego odrzuceniu.
Pismem z dnia [...] skarżące Stowarzyszenie wezwało organ do usunięcia naruszenia prawa, polegającego na błędnym zakwalifikowaniu złożonego zarzutu, jako protestu, co w konsekwencji pozbawiło je możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Swoje żądanie oparło na zasadzie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001 roku, Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.).
Rada Miejska na sesji w dniu [...] podjęła uchwałę Nr [...], mocą której utrzymała wcześniejszą uchwałę o odrzuceniu protestu, a tym samym nie uwzględniła żądania usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżące Stowarzyszenie wskazując, jako przedmiot zaskarżenia uchwałę z dnia [...], wniosło o uchylenie zaskarżonej uchwały i nakazanie organowi rozpatrzenia zarzutów. Zarzuciło naruszenie prawa procesowego przez "bezprawne" przekwalifikowanie zarzutów na protesty. W uzasadnieniu wskazano, że dokonana przez Prezydenta Miasta ocena braku interesu prawnego po stronie skarżącego jest arbitralna i merytorycznie błędna, a dodatkowo nie została poparta żadnymi logicznymi argumentami. Dalej stwierdzono, że oceny co do okoliczności istnienia interesu prawnego dokonać może tylko sąd administracyjny, a nie organ.
W piśmie procesowym z dnia [...], złożonym w odpowiedzi na wezwanie Sądu, skarżące Stowarzyszenie ponownie określiło jako przedmiot zaskarżenia uchwałę Rady Miejskiej w Gliwicach Nr [...] z dnia [...].
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie względnie oddalenie. W uzasadnieniu wskazano w pierwszej kolejności, że uchwała o nie uwzględnieniu wezwania do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zdaniem organu zaskarżeniu podlegać by mogła uchwała o odrzuceniu protestu po wyczerpaniu trybu określonego powołanym przepisem, jednak ta nie została zaskarżona.
Z ostrożności organ przedstawił również argumentację uzasadniającą potraktowanie wniesionych zastrzeżeń jako protestu, a nie zarzutu, jak tego domagało się skarżące Stowarzyszenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie mogła odnieść skutku, albowiem w ocenie Sądu jest niedopuszczalna i jako taka podlegała odrzuceniu.
W stanie prawnym obowiązującym pod rządami ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 roku ustawodawca w szeroko rozumianym procesie planistycznym określonym w art. 18 tej ustawy wprowadził dwa różne instrumenty prawne dla kwestionowania ustaleń przyjętych w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
I tak stosownie do art. 23 ust. 1 u.z.p., każdy, kto kwestionował ustalenia przyjęte w projekcie planu mógł wnieść protest. Do wniesienia protestu nie była potrzebna jakakolwiek legitymacja w odróżnieniu od drugiego ze środków kwestionowania, jakim był zarzut.
Do złożenia zarzutu legitymowany był tylko ten, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia przyjęte w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Zarówno o uwzględnieniu jak i odrzuceniu protestu bądź zarzutu rozstrzygała ostatecznie rada gminy w drodze uchwały, przy czym uchwała odnosząca się do zarzutu musiała zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 24 ust. 3 uzp).
Dla dalszych rozważań wskazać należy w szczególności, że uchwałę o odrzuceniu w całości lub w części wnoszący zarzut mógł zaskarżyć do sądu administracyjnego (art. 24 ust. 4 uzp). Takiego uprawnienia ustawodawca nie przyznał wnoszącym protest, a zatem brak jest podstaw prawnych do kwestionowania skargą uchwały rady gminy w przedmiocie odrzucenia protestu.
Skoro bowiem ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym stanowiąca pełną i zamkniętą regulację środków służących do kwestionowania ustaleń przyjętych w projekcie planu przewidywała tylko skargę na uchwałę o odrzuceniu zarzutu w całości lub w części, to ewentualnych podstaw do zaskarżenia uchwały w przedmiocie odrzucenia protestu nie można poszukiwać poza tą ustawą.
Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany jej granicami z mocy art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.s.a. nie badał jednak zgodności z prawem uchwały Rady Miejskiej w G. z dnia [...] Nr [...], której przedmiotem było odrzucenie protestu. Kontroli w niniejszej sprawie poddana została uchwała z dnia [...], której przedmiotem było nie uwzględnienie wezwania do naruszenia prawa wystosowanego w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.
Zgodnie z tym przepisem każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Przepis ten wyraźnie zatem stanowi, że przedmiotem zaskarżenia może być wyłącznie uchwała w związku z którą wezwano organ do usunięcia naruszenia, nie zaś uchwała podjęta w celu rozpoznania tego wezwania. W niniejszej sprawie uchwałą, która ewentualnie mogłaby być zaskarżona w tym trybie była więc uchwała z [...] o odrzuceniu protestu, albowiem to w stosunku do tej uchwały skarżące Stowarzyszenie domagało się usunięcia naruszenia prawa.
Stanowisko podobne prezentował już Naczelny Sąd Administracyjny, który m.in. w wyroku z dnia 29 grudnia 1999 roku, sygn. akt IV SA 1501/99 wskazał, że na uchwałę rady gminy o nieuwzględnieniu wezwania do usunięcia naruszenia skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje.
Wobec powyższego skargę, jako niedopuszczalną należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło