II SA/Gl 210/09
WyrokWSA w Gliwicach2009-07-16
Skład orzekający: Ewa Krawczyk, Elżbieta Kaznowska, Maria Taniewska-Banacka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca, legitymująca się prawem służebności przechodu i przejazdu przez działkę, posiada interes prawny do żądania przywrócenia tej działki w ewidencji gruntów, która przestała istnieć na skutek prawomocnego podziału?Ratio decidendi
Skarżąca nie posiada interesu prawnego do żądania przywrócenia działki nr 1 w ewidencji gruntów, ponieważ nie legitymuje się żadnym z tytułów wymienionych w § 10 i § 11 rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, a sama służebność przechodu i przejazdu nie stanowi podstawy do takiego żądania. Działka nr 1 przestała istnieć jako przedmiot ewidencyjny na skutek prawomocnej decyzji o podziale nieruchomości, a organ ewidencyjny nie jest uprawniony do samodzielnego rozstrzygania kwestii uprawnień do gruntów.Stan faktyczny
Skarżąca E.W. wniosła o wykazanie w ewidencji gruntów drogi osiedlowej – działki nr 1. Organy administracji umorzyły postępowanie, uznając brak interesu prawnego skarżącej, ponieważ ani ona, ani jej poprzednicy prawni nie byli właścicielami tej działki, która przestała istnieć na skutek prawomocnego podziału. Skarżąca twierdziła, że jej interes prawny wynika z posiadanej służebności przechodu i przejazdu przez działkę nr 1.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka Protokolant Barbara Urban po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2009 r. sprawy ze skargi E. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie aktualizacji danych w operacie ewidencji gruntów i budynków oddala skargę.
E.W. i K.M. wnioskiem z dnia [...] zażądali wykazania w ewidencji gruntów drogi osiedlowej – działki nr 1 o powierzchni [...] ha.
Burmistrz C. decyzją z dnia [...] na podstawie art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 roku Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 roku nr 100, poz. 1086, dalej powoływana jako "ustawa"), § 46 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454, dalej "rozporządzenie") oraz Porozumienia z dnia 22 października 2002 roku pomiędzy Starostą [...] a Burmistrzem Miasta C. w sprawie powierzenia temu Burmistrzowi prowadzenia spraw należących do zakresu zadań i kompetencji Starosty [...] realizującego zadania Służby Geodezyjnej i Kartograficznej w Powiecie [...] (Dz. Urz. Woj. [...] nr [...], poz. [...]), po rozpoznaniu powyższego wniosku orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie aktualizacji operatu ewidencji gruntów i budynków w zakresie wykazania drogi osiedlowej – działki o nr 1.
W uzasadnieniu organ orzekający stwierdził, że wnioskodawcy, mimo stosownego wezwania, nie wykazali swego interesu prawnego w sprawie wniesienia żądanej zmiany.
Do roku [...] działka 1 (KW nr [...]) wraz z działką 2 (KW nr [...]) stanowiły jedną nieruchomość należącą do J.F. i C.F. w ustawowej wspólności małżeńskiej. Nieruchomość ta w [...] roku uległa podziałowi (działki najpierw scalono, a następnie podzielono) na działki nr 3 o powierzchni [...] ha i nr 4 o powierzchni [...] ha. Podział ten został zatwierdzony decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] nr [...], która pozostaje aktualnie w obiegu prawnym.
Aktualnie działka 3 stanowi własność A.F. i M.F. (KW nr [...]), a działka 4 (KW [...]) S. i S.C. do [...] części oraz I. i A.G. do [...] części.
W odwołaniu wnioskodawcy zakwestionowali rozstrzygnięcie organu I instancji twierdząc, że posiadają interes prawny w sprawie "przywrócenia działki 1 obręb C., ponieważ była ona wykazana w ewidencji w [...], a nadto ich interes prawny wynika z "aktu notarialnego nr [...]".
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego zaskarżoną decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa – decyzję organu I instancji.
Organ ten podzielił stanowisko organu I instancji co do braku po stronie wnioskodawców interesu prawnego. Wnioskodawcy, ani ich poprzednicy prawni nigdy nie byli właścicielami działki nr 1.
Aktem notarialnym, na który wnioskodawcy powołali się w odwołaniu, akt notarialny A [...] z dnia [...], S.P. sprzedała J. i C. małż. F. działkę 2 i 1, a S. i M. małż. P. – poprzednikom prawnym wnioskodawców – działkę 5.
Na skutek podziału (projekt podziału z [...]), zatwierdzonego ostateczną decyzją z [...], działki 2 i 1 scalono, a następnie podzielono na działki 3 i 4. Od tego czasu działka 1 w ogóle nie istnieje jako przedmiot ewidencyjny. Zapisy w ewidencji odzwierciedlają stany prawne ustalone w innym trybie i przez inne organy, a organ ewidencyjny nie jest uprawniony do samodzielnego rozstrzygnięcia kwestii uprawnień do gruntów i budynków.
Ponieważ wnioskodawcy, mimo wezwań, nie przedłożyli żadnych dowodów, uzasadniających wprowadzenie żądanych zmian, a przede wszystkim nie wykazali interesu prawnego zasadnie doszło do umorzenia postępowania, jako bezprzedmiotowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach oraz dodatkowym piśmie procesowym z dnia [...] skarżąca E.W. podtrzymała swoje twierdzenia w zakresie przysługiwania jej przymiotu strony w sprawie aktualizacji danych w operacie ewidencji gruntów i budynków. Twierdziła, że jej interes prawny wynika z faktu przysługującej jej jako właścicielce działki 6, służebności przechodu i przejazdu przez działkę 1. W związku z tymi zarzutami skarżąca stwierdziła, że decyzja ostateczna została wydana z naruszeniem art. 7, 28, 77 § 1, 138 § 1 i 151 § 1 kpa i wniosła o jej uchylenie.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę co do zasady powtórzył argumentację zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a tylko pod tym względem podlega kontroli sądu administracyjnego.
Ewidencja gruntów jest specjalnie prowadzonym i wywierającym określone skutki prawne zbiorem informacji o gruntach, co wynika m. innymi z art. 20, 22 i 24 ustawy. Sposób prowadzenia ewidencji gruntów i budynków oraz szczegółowe zasady wymiany danych ewidencyjnych reguluje rozporządzenie w sprawie ewidencji gruntów i budynków.
Zgodnie z § 46 ust. 1 rozporządzenia dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i § 11.
Ust. 2 § 46 rozporządzenia określa sytuacje w których zmiany wprowadzane są z urzędu, wskazując, że muszą one wynikać z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów materialnych, ostatecznej decyzji administracyjnych innych aktów normatywnych oraz wskazanych w tym przepisie opracowań geodezyjnych i kartograficznych, dokumentacji architektoniczno-budowlanej oraz ewidencji publicznych prowadzonych na podstawie innych przepisów.
Natomiast krąg podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku o aktualizację danych zawartych w ewidencji w odniesieniu do osób fizycznych to zgodnie z § 10 i § 11 rozporządzenia: właściciele nieruchomości, osoby władające nieruchomością, użytkownicy wieczyści gruntów, użytkownicy gruntów państwowych i samorządowych, dzierżawcy nieruchomości zgłoszeni do ewidencji zgodnie z przepisami o ubezpieczeniu społecznym rolników. Osoby te posiadają legitymację, a więc i interes prawny do żądania wszczęcia postępowania w sprawie aktualizacji danych zawartych w ewidencji.
Oznacza to, że skarżąca występując z żądaniem zmian w ewidencji przez przywrócenie działki 1 powinna wskazać na dokumenty potwierdzające że ma prawo z takim żądaniem wystąpić.
Organy ustaliły, że skarżąca ani jej poprzednicy prawni nie byli właścicielami działki nr 1. Ustalenia te Sąd podziela. W szczególności okoliczność tą potwierdza akt notarialny z dnia [...] Rep. A [...], na który skarżąca powołuje się w odwołaniu od decyzji organu I instancji.
Na podstawie tego aktu własności działka nr 1 przysługiwała J. i C. małż. F., a poprzednikom prawnym skarżącej S. i M.P. działki 5.
Działka 1, własność małż. F. (KW [...]) przestała istnieć jako przedmiot ewidencji na skutek podziału, który został zatwierdzony ostateczną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w P. z dnia [...] nr [...]. Decyzja ta pozostaje aktualnie w obiegu prawnym i była podstawą dokonania odpowiadających jej treści zmian w ewidencji gruntów i budynków.
Skoro zatem skarżąca nie może wykazać interesu prawnego do złożenia żądania "przywrócenia w ewidencji działki 1" bowiem nie legitymuje się żadnym z tytułów o których mowa w § 10 i § 11 rozporządzenia, zasadnie organy orzekające uznały, że postępowanie z jej wniosku jest bezprzedmiotowe, tym samym podlegające umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 kpa.
Niezależnie od powyższego, należy podkreślić, że ani skarżąca ani uczestnik postępowania K.M., na żądanie organu ewidencyjnego nie dostarczyli żadnych dokumentów (dowodów), które uzasadniałyby dokonanie żądanych zmian w ewidencji.
Kierując się powyższą argumentacją, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.) oddalił skargę.
SW
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło