II SA/Gl 213/04
WyrokWSA w Gliwicach2005-11-16
Skład orzekający: Łucja Franiczek, Iwona Bogucka, Rafał Wolnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej prawidłowo udzielił pozwolenia na budowę pawilonu handlowego i zbiornika na ścieki, uwzględniając zmiany w projekcie i zapewniając zgodność z przepisami, a także czy w postępowaniu wzięli udział wszyscy właściciele nieruchomości sąsiednich?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając naruszenia prawa materialnego i proceduralnego. Wskazano na wadliwy tryb uzupełnienia projektu budowlanego, brak sporządzenia projektu na aktualnej mapie, nieprawidłowe usytuowanie zbiornika na nieczystości ciekłe od granicy działki sąsiedniej oraz brak udziału wszystkich właścicieli nieruchomości sąsiednich w postępowaniu. Dodatkowo, sąd stwierdził, że sprawa stała się bezprzedmiotowa z uwagi na realizację inwestycji i uzyskanie pozwolenia na użytkowanie.Stan faktyczny
Skarżący M.G., P.G., A.W. i T.W. zaskarżyli decyzję Wojewody Ś. utrzymującą w mocy decyzję o pozwoleniu na budowę pawilonu handlowego i zbiornika na ścieki. Zarzucili m.in. wadliwy tryb uzupełniania projektu, niejasności co do umowy dzierżawy, niewłaściwe usytuowanie zbiornika i parkingu oraz brak udziału wszystkich sąsiadów w postępowaniu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na liczne naruszenia prawa materialnego i proceduralnego, a także na bezprzedmiotowość postępowania z uwagi na realizację inwestycji.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz orzeczono, iż decyzja ta nie podlega wykonaniu w całości. Zasądzono od Wojewody Ś. na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.) Sędziowie: WSA Iwona Bogucka Rafał Wolnik Protokolant stażysta Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2005 r. sprawy ze skargi M.G. i P. G., A. W. i T. W. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz orzeka, iż decyzja ta nie podlega wykonaniu w całości, 2) zasądza od Wojewody Ś. na rzecz skarżących solidarnie kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Po rozpatrzeniu wniosku K. C. z dnia [...] r. decyzją
nr [...], podjętą w dniu [...] r. z up. Prezydenta Miasta M., na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 106, poz. 1126 z 2000 r. ze zm.) w zw. z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz.U. Nr 80, poz. 718), zatwierdzono projekt budowlany i udzielono wnioskodawcy pozwolenia na budowę pawilonu handlowego oraz bezodpływowego zbiornika na ścieki przy ul. [...] w M. na działce nr [...]. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał, iż w związku z zastrzeżeniami współwłaścicieli nieruchomości sąsiedniej – M. i P. G. oraz A. i T. W., dotyczącymi braku zapewnienia dojazdu do reszty działki nr [...] oraz usytuowania parkingu za projektowanym pawilonem, inwestor dokonał zmian w projekcie. Obecnie projekt budowlany po zmianie usytuowania parkingu oraz zapewnienia dojazdu do reszty działki za pośrednictwem zjazdu z ulicy [...], spełnia wymogi decyzji z dnia [...] r. nr [...] o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W odwołaniu od decyzji M. i P. G. oraz A. i T. W. jako współwłaściciele działki nr [...], zarzucili iż w toku postępowania przedstawiono im do wglądu kilka różnych projektów i dopiero z decyzji dowiedzieli się o dokonanych poprawkach. Odwołujący się wnieśli też zastrzeżenia co do trybu zawarcia przez inwestora umowy dzierżawy terenu, objętego sporną inwestycją oraz zwrócili się o "sprawdzenie wymiarów".
Zaskarżoną decyzją, sprostowaną postanowieniem z dnia [...] r., wydaną z up. Wojewody Ś., utrzymano w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem organu II instancji, pozwolenia na budowę udzielono zgodnie z art. 33 pkt 2 Prawa budowlanego, bowiem inwestor dołączył do wniosku dokumenty w postaci projektu budowlanego, który zmieniono co do usytuowania parkingu w związku z uwagami odwołujących się, wykazując się prawem dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w tym aneks do umowy dzierżawy z dnia [...] r., zwiększający obszar dzierżawy terenu przewidzianego pod lokalizację inwestycji do 250 m2. Zapewniono też dojazd do działki na podstawie przedłożonej decyzji z dnia [...] r. zezwalającej na urządzenie zjazdu z ul. [...]. Wreszcie, projektant załączył oryginał zaktualizowanej mapy dla celów projektowych w skali 1:100, a projekt zagospodarowania działki sporządzono na kopii mapy dla celów projektowych w skali 1:500. Stąd też odwołania nie uwzględniono.
W skardze do sądu administracyjnego, błędnie zatytułowanej odwołaniem od powyższej decyzji, M. G., P. G., A. W. i T. W. wnieśli o uchylenie decyzji organu odwoławczego jako niezgodnej z prawem. Wskazując na błędne oznaczenie działek i niewłaściwy adres inwestycji, skarżący zarzucili, iż sprawa nie została należycie rozpatrzona. Nie wyjaśniono bowiem ich zarzutów co do trybu zawarcia umowy dzierżawy, ani nie przeanalizowano usytuowania szamba, które zaprojektowano bezpośrednio w granicy ich działki, podobnie jak usytuowania parkingu dla samochodów.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Jak wyjaśniono, oczywista omyłka dotycząca lokalizacji inwestycji została sprostowana postanowieniem z dnia [...] r. Zgodnie z planem zagospodarowania działki, osadnik na ścieki zaprojektowano w odległości 2 m od granicy nieruchomości, co spełnia wymogi
§ 36 ust. 2 rozp. Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2003 r.
Nr 33, poz. 270).
W toku rozprawy sądowej pełnomocnik skarżących dodatkowo zarzucił, iż udzielenie pozwolenia na budowę nastąpiło z naruszeniem prawa własności, przysługującego skarżącym oraz reguł procedury administracyjnej. Wg pomiaru skarżących, działka objęta inwestycją ma szerokość 16,25 m, a nie – 17 m, jak podano w projekcie budowlanym. Nadto, pełnomocnik wniósł o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Wojewódzki Sąd Administracyjnych zważył, co następuje:
Skarga musiała odnieść skutek, aczkolwiek nie wszystkie zawarte w niej zarzuty były uzasadnione.
Pomijając kwestię omyłek pisarskich co do oznaczenia działki, której część objęta jest spornym zamierzeniem inwestycyjnym, wskazać przyjdzie w pierwszym rzędzie na wadliwy tryb uzupełnienia wadliwości projektu budowlanego, złożonego przez inwestora. Postępowanie o udzielenie pozwolenia na budowę zostało wszczęte w dniu [...] r., a zatem sprawa podlegała rozstrzygnięciu na gruncie stanu prawnego, obowiązującego do dnia 11 lipca 2003 r. Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (obecnie tekst jednolity Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016 ze zm.), przewidywała bowiem, iż w razie stwierdzenia naruszeń projektu zagospodarowania terenu z wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określających termin, a po jego bezskutecznym upływie, wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę (art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego).
Tymczasem w niniejszej sprawie tryb ten nie został wdrożony. Projekt zagospodarowania terenu nie został też sporządzony na kopii aktualnej mapy, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zgodnie z wymogiem, zawartym w § 8 ust. 1 obowiązującego wówczas rozp. MSWiA z dnia 3 lipca 1998 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. Nr 140, poz. 906).
Nadto, projektant w ogóle nie wskazał odległości projektowanego zbiornika na nieczystości ciekłe od granicy działki i wbrew zarzutom, zawartym w odwołaniu od decyzji organu I instancji, organ odwoławczy nie zbadał zachowania wymogów wskazanych w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Wbrew stanowisku organu, zaprezentowanemu w odpowiedzi na skargę, odległość pokryw i wylotów ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe powinna wynosić 7,5 m od granicy działki sąsiedniej, drogi (ulicy) lub ciągu pieszego (§ 36 ust. 1 pkt 2 cyt. rozp.). Zmniejszenie tej odległości do 2 m dotyczy bowiem jedynie zabudowy jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej (§ 36 ust. 2 pkt 2 cyt.
rozp.). Tymczasem w niniejszej sprawie przedmiotem inwestycji jest budowa pawilonu handlowego, co nie podpada pod rodzaj zabudowy, pozwalający na zmniejszenie odległości pokryw i wylotów do 2 m od granicy działki, a jest oczywiste, iż sporny zbiornik zaprojektowano w odległości mniejszej niż wymagane 7,5 m od granicy z nieruchomością skarżących. Nadto, przeoczyły organy obydwu instancji, iż przewidzianego w projekcie rodzaju zbiornika nie wolno lokalizować w trakcie komunikacyjnym, co wynika z dołączonego do projektu opisu, podczas gdy z projektu zagospodarowania terenu wynika, iż zbiornik zaprojektowano na wysokości ostatniego z miejsc postojowych, dla których wymagana długość wynosi co najmniej 5 m (§ 21 ust. 1 cyt. rozp.). Naruszenia powyższych wymogów techniczno-budowlanych nie dostrzegły organy administracji architektoniczno-budowlanej, zatwierdzając wadliwy projekt architektoniczno-budowlany z [...] r.
Nadto, działając z urzędu Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż w postępowaniu administracyjnym nie brali udziału wszyscy właściciele nieruchomości sąsiednich – zgodnie ze stanem prawnym, obowiązującym do dnia 11 lipca 2003 r. Mianowicie, decyzja organu I instancji nie została doręczona Z. S. jako następcy prawnemu zmarłej J. S. Organ odwoławczy nie doręczył zaś rozstrzygnięcia dodatkowo K.i M. M. oraz U. i A. K., którzy brali udział w postępowaniu przed organem I instancji. Oznacza to pozbawienie powyższych osób udziału w postępowaniu administracyjnym (art. 10 § 1 kpa), co skutkować musiało stwierdzeniem przez sąd przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, obligującej do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji.
Orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o uchyleniu decyzji organu odwoławczego oparto na przepisach art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i b) z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Wobec uwzględnienia skargi należało orzec o niewykonalności zaskarżonej decyzji po myśli art. 152 cyt. ustawy.
O kosztach postępowania sądowego obejmujących wpis sądowy w kwocie [...] zł, wynagrodzenie pełnomocnika w osobie adwokata w kwocie [...] zł oraz opłatę skarbową w kwocie [...] zł oraz koszty dojazdu w kwocie [...] zł, czyli łącznie w kwocie [...] zł, orzeczono na wniosek skarżących po myśli art. 200, 205 § 2 i art. 209 tej ustawy.
Wynagrodzenie pełnomocnika w osobie adwokata ustalono zaś wg stawki minimalnej, określonej w § 2 ust.1 i § 18 ust. 1 c rozp. Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). Zdaniem Sądu, ani rodzaj i zawiłość sprawy oraz niezbędny nakład pracy nie uzasadnia przyznania opłat wyższych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podzielił natomiast stanowiska skarżących, aby w ramach niniejszego postępowania Wojewoda jako organ administracji architektoniczno-budowlanej uprawniony był do zbadania okoliczności zawarcia z inwestorem umowy dzierżawy z dnia [...] r. Organ ten władny był jedynie do oceny, czy inwestor wykazał się prawem do dysponowania terenem, niezbędnym do realizacji inwestycji, na cele budowlane. Aczkolwiek umowa ta została zawarta już po złożeniu wniosku o pozwolenie na budowę, lecz tytuł prawny do gruntu został przedłożony przed wydaniem rozstrzygnięcia przez organ I instancji. Taki stan rzeczy uzasadniał stwierdzenie przesłanki z art. 32 ust. 4 pkt 2 Prawa budowlanego – w brzmieniu do dnia 11 lipca 2003 r.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ I instancji winien uwzględnić fakt, iż sporne zamierzenie inwestycyjne zostało już zrealizowane, bowiem inwestor uzyskał pozwolenie na użytkowanie na podstawie decyzji z dnia [...] r., wydanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. Taki stan faktyczny sprawy oznacza zaś bezprzedmiotowość postępowania, co z kolei winno prowadzić do jego umorzenia na podstawie art. 105 § 1 kpa. O dalszym bycie prawnym zrealizowanego obiektu winien zaś rozstrzygnąć w odrębnym postępowaniu organ nadzoru budowlanego.
SW
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło