II SA/Gl 215/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-05-12
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sytuacja materialna skarżącego uzasadnia przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitego zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Skarżący został zwolniony od kosztów sądowych w całości, ponieważ jego sytuacja materialna, charakteryzująca się niskimi dochodami z emerytury, brakiem oszczędności i majątku o znacznej wartości, a także koniecznością ponoszenia stałych wydatków na utrzymanie, leki i koszty postępowania spadkowego, uzasadnia przyznanie prawa pomocy. Uiszczenie nawet niewielkiej kwoty mogłoby narazić go na uszczerbek w zaspokajaniu podstawowych potrzeb.Stan faktyczny
Skarżący J. D. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Powołał się na trudną sytuację materialną, którą uprawdopodobnił dokumentami. Skarżący samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, utrzymuje się z niskiej emerytury, nie posiada znaczącego majątku ani oszczędności, a ponosi stałe wydatki na utrzymanie, leki oraz koszty postępowania spadkowego.Rozstrzygnięcie
Zwolniono skarżącego od kosztów sądowych w całości.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. D. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej obiektu budowlanego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości
Wpis od skargi został w niniejszej sprawie ustalony na kwotę [...] zł – zgodnie z treścią § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.).
W odpowiedzi J. D., na urzędowym formularzu PPF, wystąpił o zwolnienie od kosztów sądowych powołując się na trudną sytuację materialną. Następnie, na wezwanie referendarza sądowego uprawdopodobnił informacje zawarte w formularzu za pomocą nadesłanych dokumentów. W oparciu o powyższe ustalono, że J. D. samotnie prowadzi gospodarstwo domowe utrzymując się z emerytury w wysokości [...] zł netto miesięcznie. W skład jego majątku nie wchodzą żadne przedmioty o wartości powyżej 3.000 euro, nie posiada on również żadnych oszczędności ani też środków zgromadzonych na lokatach lub rachunkach bankowych. Skarżący ponosi stałe miesięczne wydatki rzędu [...] zł (opłaty za wodę, energię elektryczną, zakup opału do ogrzewania budynku) powiększone o koszt wykupu niezbędnych lekarstw. Ponosi również koszty toczącego się przed sądem powszechnym postępowania spadkowego. Wnioskodawca podkreślił przy tym, że ze względu na niski dochód nie zawsze jest w stanie wykupić wszystkie niezbędne lekarstwa, zaś stan budynku w którym zamieszkuje wymaga nakładów pieniężnych koniecznych do jego utrzymania w należytym stanie.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Odpłatność postępowania sądowego jest regułą, o czym stanowi przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.). Nie ma ona wszakże charakteru bezwzględnego, a wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (w omawianym przypadku polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych) może nastąpić wówczas, gdy osoba występująca z takim wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
Okoliczności związane ze stanem majątkowym J. D. pozwalają stwierdzić, że jest on osobą, której sytuacja materialna uzasadnia uwzględnienie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Wysokość dochodów skarżącego pozwala mu na utrzymanie się, w tym pokrycie najpilniejszych potrzeb. W tego rodzaju sytuacji nawet uiszczenie stosunkowo niewielkiej kwoty [...] zł mogłoby narazić wnioskodawcę na uszczerbek majątkowy, oznaczający konieczność rezygnacji z zaspokojenia podstawowych potrzeb. Składając wniosek o przyznanie prawa pomocy, skarżący podkreślił, że szczupłość uzyskiwanych dochodów nie pozwala mu na wykupienie wszystkich, niezbędnych lekarstw. Nie znaleziono podstaw do zakwestionowania wiarygodności oświadczeń wnioskodawcy w tym zakresie. Nie bez znaczenia jest w tym kontekście fakt, iż postanowieniem z dnia 29 maja 2008 r. sygn. akt II SA/Gl 356/08 skarżący został zwolniony od kosztów sądowych. Jakkolwiek treść tego rozstrzygnięcia nie ma wiążącego wpływu na wynik rozpoznania niniejszego wniosku, to jednak nie sposób go całkowicie pominąć.
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło