II SA/Gl 216/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Protokolant starszy referent Magdalena Jankowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2007r. sprawy ze skargi P. L. K. na decyzję Wojewody z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie wymeldowania 1. oddala skargę, 2. przyznaje adwokatowi T.M. tytułem nieopłaconej pomocy prawnej kwotę [...] zł ([...] złote [...]groszy), w tym podatek od towarów i usług w wysokości [...] zł ([...]złote [...] groszy) oraz kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu opłaty skarbowej. Decyzją z [...] roku nr [...] Wójt Gminy Z. orzekł o wymeldowaniu L. H., obecnie noszącego nazwisko K., z pobytu stałego w K., przy ulicy [...]. Decyzja ta wobec braku odwołań stron uzyskała przymiot ostateczności. W dniu [...] roku L. H., obecnie K., złożył wniosek o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o wymeldowaniu. W piśmie uzupełniającym (złożonym na żądanie organu) podał jako przesłanki wznowienia postępowania okoliczności wymienione w art. 145 § 1-4 kpa. Twierdził, że postępowanie było prowadzone bez jego wiedzy (§ 1 pkt 4), dowody na których organ się oparł były fałszywe bowiem nie opuścił lokalu przy ul. [...] dobrowolnie (§ 1 pkt 1), decyzja o wymeldowaniu została wydana w wyniku przestępstwa, (bez uzasadnienia) (§ 1 pkt 2) oraz że decyzja została wydana przez organ, który podlegał wyłączeniu – Wójt Gminy Z. był znajomym syna M. M. wnioskodawczyni w sprawie o wymeldowanie (§ 1 pkt 3). Po wznowieniu postępowania postanowieniem z dnia [...] roku organ I instancji zobowiązał L. K. do uprawdopodobnienia wskazanych przesłanek. W odpowiedzi skarżący zażądał pociągnięcia do odpowiedzialności karnej M. M. za składanie fałszywych zeznań oraz podał, że wystąpił do sądu powszechnego o wznowienie postępowania w sprawie [...], w której ustanowiono dla niego kuratora. Następnie w dniu [...] r. Wójt Gminy Z. decyzją nr [...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 kpa odmówił uchylenia decyzji o wymeldowaniu z dnia [...] roku z uwagi na brak podstaw do jej uchylenia z art. 145 § 1 kpa. W motywach decyzji organ podał, że L. K. w sprawie o wymeldowanie był reprezentowany przez kuratora ustanowionego przez Sąd Rejonowy w C., a wniosek skarżącego o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem o ustanowieniu kuratora został odrzucony. Brak także przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 kpa bowiem ich istnienie musi być potwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. Także istniejące, w ocenie L. K. powiązania towarzyskie między Wójtem Gminy Z., a rodziną M. M. nie wyczerpują przyczyn wyłączenia pracownika lub organu administracji publicznej, o której mowa w art. 24, 25 i 27 kpa, co wyklucza istnienie przesłanki z art. 145 § 1 pkt 3 kpa. W odwołaniu od decyzji organu I instancji L. K. zarzucił organowi I instancji naruszenie art. 145 § 1 pkt 1-4 kpa. Podał, że aktualnie przebywa w areszcie śledczym, co ogranicza jego prawa strony w postępowaniu. Wojewoda zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 151 § 1 pkt 1 kpa utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego przeprowadzone postępowanie wykazało brak przesłanek do wznowienia postępowania zakończonego decyzją o wymeldowaniu. Przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2 wymagają potwierdzenia prawomocnym wyrokiem. Brak też przesłanki z art. 145 § 1 pkt 3 kpa bowiem prowadzenie przez syna M. M. działalności gospodarczej w lokalu gminy nie stanowi przyczyny wyłączenia określonego art. 24, 25, 27 kpa. W postępowaniu zakończonym decyzją o wymeldowaniu L. K. był reprezentowany przez ustanowionego kuratora (postanowienie Sądu Rejonowego w C. [...]), a mianowicie M. M. Kurator ten został ustanowiony na wniosek organu w trybie art. 34 § 1 kpa, co zostało poprzedzone próbą ustalenia miejsca pobytu L. K., w tym celu organ zwrócił się do Centralnego Biura Adresowego oraz Centralnego Rejestru Skazanych i Tymczasowo Aresztowanych. Skoro więc skarżący był reprezentowany przez kuratora brak także przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Stwierdzenie nieistnienia przesłanek do wznowienia postępowania stosownie do art. 151 § 1 pkt 1 kpa musi skutkować odmową uchylenia decyzji dotychczasowej a więc decyzji o wymeldowaniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego L. K. zarzucił, iż decyzja ostateczna jest bezprawna, a w związku z tym winien mu zostać obecnie przyznany lokal mieszkalny w postaci kawalerki, a także powinien zostać zameldowany na terenie K. lub Z. Na rozprawie w dniu 11 października 2007 roku pełnomocnik skarżącego – adwokat T. M. zarzucił, że skarżący nie miał zapewnionego należytego udziału w postępowaniu bowiem nie uczestniczył w przesłuchaniu uczestniczki M.M. oraz oględzinach. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w ocenie Sądu zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a tylko pod tym względem podlega kontroli w niniejszym postępowaniu. Żądania skarżącego wyrażone w skardze, a dotyczące przyznania lokalu mieszkalnego oraz dokonania zameldowania na pobyt stały nie mogą być badane przez Sąd ponieważ wykraczają poza jego kompetencję. Przechodząc do oceny zaskarżonej decyzji należy przede wszystkim stwierdzić, iż została ona wydana po wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] r. o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego w K. przy ul. [...]. Wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania z jednej strony oznacza, że organ uznał określone we wniosku skarżącego okoliczności za wyczerpujące przyczyny wznowienia z art. 145 § 1 a sam wniosek za złożony z zachowaniem terminu z art. 148 kpa, a z drugiej strony otwarcie przed organem etapu postępowania mającego na celu ustalenie czy wskazane we wniosku o wznowienie okoliczności (przesłanki) wystąpiły w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną objętą wnioskiem o wznowienie. Istnienie bowiem przesłanek wznowieniowych może być przedmiotem ustaleń i ocen dopiero w postępowaniu prowadzonym po wydaniu postanowienia o wznowieniu, co wynika z art. 149 § 2 kpa. Z akt administracyjnych sprawy wynika, że organ I instancji po wydaniu postępowania dokonał ustaleń i ocen w zakresie wskazanych przez skarżącego przesłanek – art. 145 § 1 pkt 1-4 kpa i uznał, że żadna z nich nie zaistniała w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o wymeldowaniu. Już w tym miejscu należy wskazać, że przeprowadzenie przez organ oględzin lokalu i przesłuchanie M.M. w celu ustalenia czy w lokalu znajdują się rzeczy skarżącego oraz dobrowolności opuszczenia lokalu było w sprawie, przed ustaleniem istnienia przesłanek wznowieniowych, zupełnie zbędne. Z tego też względu fakt, że skarżący nie brał udziału w tych czynnościach pozostaje bez wpływu na legalność kontrolowanej decyzji. Powracając do twierdzenia organu orzekającego, iż w sprawie zakończonej decyzją z [...] r. nie wystąpiły wskazane przesłanki wznowienia postępowania, Sąd stwierdza, że powyższy pogląd podziela w całości. Istotnie w tym postępowaniu skarżący był reprezentowany przez ustanowionego postanowieniem sądu powszechnego kuratora, w osobie M. M., której decyzję z dnia [...] r. doręczono w dniu [...] roku. O ustanowienie kuratora dla osoby nieobecnej wystąpił organ prowadzący postępowanie na podstawie art. 34 § 1 kpa, przy czym nie można organowi zarzucić, we wskazanych okolicznościach, naruszenia tego przepisu. Przepis ten umożliwia organowi zapewnienie nieobecnej stronie właściwej reprezentacji, a właśnie brak należytej prawnej reprezentacji strony wyczerpuje przesłankę wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Brak także przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 i pkt 2 kpa – istnienie każdej z tych przesłanek musi być potwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub organu. Z kolei przesłanka z art. 145 § 1 pkt 3 kpa zachodzi wtedy gdy decyzja została wydana przez pracownika lub organ administracyjny, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27 kpa. Bliżej nieokreślone związki syna wnioskodawczyni z Wójtem Gminy Z., a według skarżącego będące następstwem wynajmowania lokalu pod działalność gospodarczą w budynku gminnym nie wyczerpuje żadnej z przesłanek wyłączenia, wymienionych w art. 24, 25 i 27 kpa. Brak przesłanek wznowienia postępowania stosownie do art. 151 § 1 pkt 1 kpa obliguje organ prowadzący postępowanie do wydania decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej. Taka właśnie decyzja została wydana we wznowionym postępowaniu. Z tego względu skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z zm.).