II SA/Gl 22/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych Wpis od skargi wynosi w niniejszej sprawie [...] zł co wynika z treści § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). W skardze z dnia [...] r. A. B. zawarł wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych ze względu na trudną sytuację materialną. Podkreślił, że jest inwalidą [...] grupy, którego stan zdrowia wymaga znaczących nakładów na leczenie. Również jego małżonka jest osobą chorującą na przewlekłe schorzenia. Uzyskiwany dochód pozwala na pokrycie bieżących wydatków, a i tak czasami skarżący musi się zapożyczać. Na wezwanie Sądu wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony w przewidzianej przepisami formie, tj. na druku urzędowego formularza. Wynika z niego, że wnioskodawca wraz z małżonka zamieszkuje w lokalu o pow. [...] m2, utrzymując się ze świadczeń emerytalnych w łącznej kwocie brutto: [...] zł. W skład jego majątku nie wchodzą żadne przedmioty o wartości powyżej 3.000 euro. Ani skarżący, ani jego małżonka nie posiadają żadnych oszczędności, papierów wartościowych lub środków pieniężnych zgromadzonych na lokatach lub rachunkach bankowych. Na wezwanie referendarza sądowego A. B. przedstawił dokumenty obrazujące przeciętne, miesięczne wydatki związane z utrzymaniem się. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje: Możliwość przyznania stronie postępowania sądowoadministracyjnego prawa pomocy jest uzależniona od tego, czy wykaże ona w przekonujący sposób, iż rzeczywiście jej sytuacja materialna jest na tyle ciężka, aby uzasadnione było uczynienie wyjątku od przyjętej w art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a.) zasady odpłatności postępowania. Przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (w omawianym przypadku polegającego na zwolnieniu od kosztów sądowych) może nastąpić wówczas, gdy osoba występująca z takim wnioskiem wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim i swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. W istocie rzeczy jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego ze środków publicznych i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się wyłącznie do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe (por. postanowienie NSA z 6 października 2004r., sygn. akt GZ 71/04, ONSA 2005, Nr 1, poz. 8). Zasadność wniosku strony oceniana jest w dwóch aspektach - z jednej strony uwzględnienia się wysokości obciążeń, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej zaś z pod uwagę brane są jej możliwości finansowe (por. postanowienie NSA z dnia 30 listopada 2005 r., sygn. akt II FZ 781/05). Ponoszone przez rodzinę skarżącego stałe, miesięczne opłaty związane z utrzymaniem się wynoszą ponad [...] zł. Składają się na nie: czynsz – [...] zł, opłata za energię elektryczną – [...] zł w rozliczeniu miesięcznym, gaz – [...] zł w rozliczeniu miesięcznym, TV oraz internet – [...] zł oraz opłaty za telefon – około [...] zł miesięcznie. Do tego należy dodać wydatki na niezbędne lekarstwa. W oparciu o nadesłane faktury ustalono, że mniej więcej co dwa miesiące wydatki te sięgają około [...] zł w związku z koniecznością wykupu większej ilości lekarstw. Potwierdzenie w nadesłanych dokumentach znalazły również twierdzenia skarżącego o złym stanie zdrowia. Zestawiając wskazane wyżej kwoty z wysokością świadczeń uzyskiwanych przez A. B. i jego małżonkę należało stwierdzić, że jest on osoba, której sytuacja materialna uzasadnia przychylenie się do złożonego wniosku. Niewątpliwie bowiem stan zdrowia skarżącego i jego małżonki uzasadnia zwiększone wydatki na lekarstwa a także potwierdza podnoszone przez wnioskodawcę wydatki na prywatne wizyty u lekarzy specjalistów. Na koniec zaznaczyć trzeba, że wśród wydatków skarżącego nie dopatrzono się takich, których zasadność lub celowość budziłaby uzasadnione wątpliwości co do ich pierwszeństwa przed opłatami sądowymi. Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.