II SA/Gl 22/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-06-03
Skład orzekający: Iwona Bogucka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który został zwolniony od kosztów sądowych, spełnia przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, biorąc pod uwagę jego trudną sytuację materialną i zdrowotną?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Pomimo zwolnienia od kosztów sądowych, jego dochód (emerytura) jest niewystarczający do pokrycia kosztów utrzymania gospodarstwa domowego, leczenia i zakupu lekarstw, a jego stan zdrowia i wiek uniemożliwiają poprawę sytuacji materialnej.Stan faktyczny
Skarżący A. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, powołując się na pogorszenie stanu zdrowia i trudną sytuację materialną. Wcześniej został zwolniony od kosztów sądowych. Jego dochód stanowi emerytura w kwocie ok. 2000 zł brutto, z której musi pokryć koszty utrzymania, leczenia i leków. Sąd rozpoznał sprawę po wniesieniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego oddalającego wniosek.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono skarżącemu adwokata z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodnicząca - Sędzia WSA Iwona Bogucka po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego na skutek wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata p o s t a n a w i a: ustanowić skarżącemu adwokata z urzędu.
W dniu [...] r. A. B. wystąpił do Sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
W urzędowym formularzu tego wniosku wskazał, iż jest inwalidą [...] grupy, wymagającym pomocy innych osób oraz opieki lekarskiej. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe wraz z żoną, a jedyny ich dochód stanowi emerytura w łącznej kwocie 1928, 79 zł (brutto). Koszty utrzymania mieszkania wnoszą
ok. [...] zł miesięcznie, dodatkowo skarżący ponosi wydatki związane z zakupem lekarstw w kwocie [...] zł. Nadto skarżący ponosi inne koszty związane z leczeniem, w tym koniecznymi wizytami u lekarzy specjalistów. Skarżący nie posiada żadnych oszczędności ani przedmiotów wartościowych.
Prawomocnym postanowieniem z dnia 18 marca 2009 r. referendarz sądowy zwolnił skarżącego od kosztów sądowych.
W dniu 28 marca 2009 r. skarżący wystąpił z kolejnym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Zwracając się o ustanowienie adwokata z urzędu, skarżący zwrócił uwagę na pogorszenie jego stanu zdrowia, czym wiąże się niemożność czynnego udziału w niniejszym postępowaniu sądowym. W urzędowym formularzu wniosku skarżący powołał się na informacje zawarte przez niego we wniosku złożonym w Sądzie w dniu [...] r.
Postanowieniem z dnia 5 maja 2009 r. referendarz sądowy oddalił wniosek skarżącego. W ustawowym terminie skarżący wniósł od tego postanowienia sprzeciw, w którym ponownie zaakcentował pogorszenie swojego stanu zdrowia, co pociąga za sobą dalsze wydatki, niezbędne celem zakupu lekarstw oraz pokrycia kosztów leczenia. Skarżący zwrócił uwagę, iż mimo podwyżki emerytury o kwotę 118 zł, znajduje się w bardzo złej sytuacji materialnej, która z uwagi na jego podeszły wiek oraz stan zdrowia nie ulegnie poprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Przesłanki przyznania prawa pomocy wskazane zostały w ustawie i jak wynika z
z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym, czyli obejmującym m.in. ustanowienie adwokata następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Natomiast w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy).
Biorąc pod uwagę, iż skarżący skorzystał w niniejszym postępowania z uprawienia z postaci przyznania mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jego wniosek o ustanowienie adwokata należało ocenić według kryterium przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Mimo tego surowszego kryterium Sąd doszedł jednakże do przekonania, że skarżący spełnia ustawową przesłankę przyznania prawa pomocy w tym zakresie w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego przez niego wniosku. Osiągany przez niego wraz z małżonką dochód w postaci emerytury, mimo iż uległ powyższemu stanowi obecnie zaledwie kwotę ok. 2000 zł, z czego skarżący obowiązany jest pokryć koszty utrzymania gospodarstwa domowego, takie jak media i podatki oraz wydatki na żywność, środków czystości, przede wszystkim zaś coraz większe koszty leczenia, w tym lekarstwa. Dodatkowo podkreślić wymaga, że skarżący, ani jego małżonka
z uwagi na podeszły wiek oraz zły stan zdrowia nie mają możliwości polepszenia swojej sytuacji materialnej poprzez uzyskanie innego, poza emeryturą, źródła dochodu.
Ocena stanu rodzinnego i majątkowego skarżącego jak również jego możliwości finansowych – dokonana w oparciu o złożone przez niego oświadczenia - prowadzi zatem do wniosku, iż jego miesięczny dochód nie pozwala mu na poniesienie, poza kosztami postępowania sądowego, od których został zwolniony postanowieniem z dnia 18 marca 2009 r., również na sfinansowanie wynagrodzenia fachowego pełnomocnika.
Mając na uwadze przytoczoną powyżej argumentację, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło