II SA/Gl 222/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-08-20

Skład orzekający: Maria Taniewska - Banacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu może zostać uwzględniony bez uprzedniego zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Ustanowienie adwokata z urzędu nie jest uzależnione od uprzedniego zwolnienia od kosztów sądowych. Prawo pomocy przysługuje osobom, których sytuacja materialna uniemożliwia samodzielne pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W przypadku skarżącej, jej sytuacja materialna nie uzasadnia ustanowienia pełnomocnika z urzędu.
Stan faktyczny
Skarżąca Z.K. złożyła wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej opłaty za wydanie karty pojazdu, który został oddalony przez referendarza sądowego. Skarżąca podniosła zarzut niekonstytucyjności przepisów uzależniających ustanowienie adwokata z urzędu od zwolnienia od kosztów sądowych. Przedstawiła dokumenty dotyczące swojej sytuacji materialnej i majątku rodziny.
Rozstrzygnięcie
Oddalił wniosek o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Maria Taniewska - Banacka po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu skarżącej Z.K. od postanowienia referendarza sądowego z [...] r. oddalającego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu na akt Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za wydanie karty pojazdu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2010 r. referendarz sądowy oddalił wniosek Z.K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Skarżąca skorzystała z uprawnienia do zaskarżenia tego rozstrzygnięcia i w ustawowym terminie wniosła sprzeciw. Tym samym, zgodnie z treścią art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej P.p.s.a. ) postanowienie referendarza sądowego utraciło moc. W sprzeciwie skarżąca podniosła szereg argumentów, które jej zdaniem świadczą o niekonstytucyjności norm regulujących przyznanie prawa pomocy. Szczególności podkreśliła, że niezgodne z Konstytucją jest uzależnienie ustanowienia adwokata z urzędu od uprzedniego zwolnienia od kosztów sądowych. Na wezwanie Sądu, Z.K. przedstawiła dokumenty potwierdzające, że [...] prowadzona przez jej [...] – A.K. przynosi [...] jej [...] osiąga z tytułu [...] dochód w wysokości [...] zł brutto miesięcznie, zaś sama skarżąca uzyskuje dochód w wysokości[...] zł netto miesięcznie. Równocześnie strona wyjaśniła, że wchodzący w skład jej majątku [...] pochodzi z [...]r. i wymaga [...], zaś [...] o pow. [...] (o której wspomniała w druku formularza) jest użytkowana przez jej rodzinę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Prawo pomocy stanowi przywilej dla osób, których sytuacja materialna wyklucza samodzielne poniesienie kosztów w postępowaniu sądowym. W tego rodzaju przypadkach możliwe jest albo zwolnienie ich od kosztów sądowych (w całości lub w części) lub ustanowienie fachowego pełnomocnika z urzędu (art. 245 § 3 P.p.s.a.) albo też zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Przesłanką uzasadniającą uwzględnienie wniosku strony w zakresie częściowym – polegającym na ustanowieniu adwokata z urzędu jest brak środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). W tym miejscu trzeba skarżącej wyraźnie wskazać, że żaden przepis ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie uzależnia ustanowienia adwokata z urzędu od tego, czy strona została wcześniej zwolniona od kosztów sądowych. Tym samym zawarta w sprzeciwie argumentacja nie mogła odnieść zamierzonego przez stronę skutku. Mając zaś względzie ustaloną w toku postępowania sytuację materialną rodziny wnioskodawczyni, nie można stwierdzić, że wniosek Z.K. zasługuje na uwzględnienie. W oparciu o informacje zgromadzone w toku postępowania ustalono, że rodzina wnioskodawczyni dysponuje [...] ([...]). Rodzina wnioskodawczyni zamieszkuje w nieruchomości lokalowej, nieruchomość budynkowa stanowi zaś składnik majątku nieprzynoszący żadnego dochodu (wymaga remontu). Z oświadczenia skarżącej wynika również że nieruchomość rolna o pow. [...] jest użytkowana przez jej rodzinę. Miesięczny dochód skarżącej kształtuje się na poziomie około [...]zł netto (wynagrodzenie Z.K. oraz jej [...]). Jak wynika z powyższego sytuacja materialna skarżącej nie jest na tyle ciężka, aby uzasadnionym było ustanowienie dla skarżącej adwokata z urzędu. W pierwszej kolejności zauważyć przyjdzie, że jak wskazała sama skarżąca jej rodzina użytkuje grunt rolny o pow. [...]. Z.K. uchyliła się zarazem od odpowiedzi, czy czerpie z tego tytułu jakiekolwiek pożytki – czy to cywilne, czy też naturalne, a także, czy jej rodzina uzyskiwała dopłaty ze środków wspólnotowych do posiadanego gruntu. Dalej wskazać trzeba, że dochód w wysokości ponad [...] zł netto miesięcznie na trzyosobową rodzinę nie może być uznany za na tyle niski, aby można było stwierdzić ciężką sytuację materialną. Strona nie wykazała przy tym, aby dochód ten był obciążony jakimikolwiek wydatkami przekraczającymi przeciętną miarę. Konkludując poczynione spostrzeżenia należało stwierdzić, że brak jest dostatecznych podstaw do przyjęcia, że uwzględnienie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest zasadne. Mając powyższe na względzie orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w związku z art. 260 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło