II SA/Gl 227/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant st. sekretarz sądowy Beata Bieroń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2010 r. sprawy ze skargi M.T. na postanowienie [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia[...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia w sprawie nałożenia obowiązku przedłożenia ekspertyzy stanu technicznego obiektu oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...]r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w C. działając na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), nałożył na M. T. obowiązek przedłożenia w terminie do dnia [...]r. ekspertyzy stanu technicznego piwnicy budynku mieszkalnego na posesji przy ul. [...] w R. Postanowienie to doręczono M. T. w dniu [...]r. wraz z pouczeniem o prawie złożenia zażalenia w terminie 7 dni od doręczenia. W dniu [...]r. M. T. wniosła zażalenie na postanowienie, po rozpoznaniu którego zaskarżonym postanowieniem [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał przepis art. 134 kpa, zaś w uzasadnieniu podał, że zgodnie z art. 141 § 2 kpa, ustawowy termin do wniesienia zażalenia wynosi 7 dni od dnia doręczenia postanowienia. Stąd też ustawowy termin upłynął w dniu [...] r., podczas gdy zażalenie wniesiono w dniu [...]r., a równocześnie strona nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu. W skardze do sądu administracyjnego M. T. zarzuciła wybiórcze potraktowanie art. 134 w zw. z art. 144 kpa, podczas gdy z naruszeniem art. 35 i 36 kpa, organ nadzoru budowlanego nie dotrzymał terminu załatwienia sprawy, dotyczącej stanu technicznego zbiornika na nieczystości na sąsiedniej nieruchomości, w toku której wydano kwestionowane postanowienie z dnia [...]r., obciążając ją obowiązkiem udowodnienia jej stanowiska co do przyczyn zamakania piwnic jej budynku. Skarżąca zarzuciła też, że z naruszeniem art. 9 kpa, celowo nie poinformowano jej o powinności złożenia wniosku o przywrócenie terminu. Wreszcie, po zrelacjonowaniu przebiegu dotychczasowego postępowania skarżąca podniosła, że podjęła kroki w celu wykonania kosztownej ekspertyzy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, bowiem skarżąca została prawidłowo pouczona o terminie i prawie wniesienia zażalenia na kwestionowane postanowienie z dnia [...]r., zaś zarzuty skargi nie dotyczą zaskarżonego postanowienia, lecz biegu całego postępowania. W kolejnym piśmie z daty [...]r. skarżąca ponowiła zarzuty co do nienależytego sposobu prowadzenia postępowania przez organy administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie mogła odnieść skutku, bowiem zaskarżone postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia zażalenia nie narusza prawa. Nie jest sporny fakt, że postanowienie objęte zażaleniem wniesionym w dniu [...]r. zostało skarżącej doręczone w dniu [...]r. wraz z pouczeniem o trybie i terminie wniesienia środka odwoławczego. Ustawowy siedmiodniowy termin upłynął zatem bezskutecznie w dniu [...]r. Stąd też prawidłowo organ II instancji w oparciu o art. 134 w zw. z art. 141 § 2 kpa, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Wydanie takiego postanowienia jest bowiem obligatoryjne i w tym względzie organ administracji nie jest uprawniony do działania na zasadzie uznania administracyjnego. Dla oceny zgodności zaskarżonego postanowienia z prawem nie ma zaś żadnego znaczenia fakt przewlekłości postępowania administracyjnego. Wbrew zarzutom skargi, organ administracji nie był też zobligowany do udzielania pouczenia w zakresie możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu, zwłaszcza że z wyjaśnień skarżącej wynika jednoznacznie, iż wniesienie zażalenia było wynikiem trudności w wykonaniu nałożonego obowiązku, a nie – przeszkodami we wniesieniu zażalenia, obwarowanego ustawowym terminem którego bezskuteczny upływ wyklucza możliwość kontroli postanowienia zwykłym środkiem odwoławczym w toku instancji. Stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia, prowadzi więc do bezskuteczności tego środka, a zatem zarzuty skarżącej co do sposobu prowadzenia postępowania przez organ I instancji i merytorycznej prawidłowości rozstrzygnięcia, nie mogły być przedmiotem postępowania przed organem odwoławczym, ani też podważać legalności zaskarżonego postanowienia. Nie pozbawia to jednak skarżącej ochrony prawnej na drodze postępowania nadzwyczajnego, m. in. żądania stwierdzenia nieważności postanowienia z dnia [...]r., co jednak jest możliwe jedynie w odrębnym postępowaniu i wymaga wystąpienia kwalifikowanych wad aktu. W niniejszej sprawie kontroli sądowej podlegało jednak wyłącznie postanowienie organu odwoławczego, a nie postanowienie organu I instancji z dnia [...]r. Z tych względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).