II SA/Gl 235/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-06-03
Skład orzekający: Łukasz Strzępek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, jeśli strona nie przedstawiła wystarczających dowodów na potwierdzenie swojej trudnej sytuacji materialnej, mimo wezwania sądu do uzupełnienia braków?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony, ponieważ strona skarżąca nie wykazała swojej trudnej sytuacji materialnej w sposób przekonujący. Mimo wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów potwierdzających dochody i koszty utrzymania, strona nie uzupełniła braków, co uniemożliwiło sądowi ocenę zasadności wniosku. Zgodnie z przepisami P.p.s.a., ciężar dowodu w zakresie wykazania przesłanek do przyznania prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Strona D. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, wskazując na niski dochód. Sąd wezwał skarżącego do przedłożenia zaświadczenia o zarobkach, zeznania podatkowego za 2008 r. oraz dokumentów obrazujących miesięczne koszty utrzymania. Strona nie odpowiedziała na wezwanie sądu.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach - Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 3 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. G. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie o zameldowanie w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu postanawia: oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy
W skardze z dnia [...]r. D. G. zawarł wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu.
Na wezwanie Sądu, wniosek ów złożył na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy. W formularzu tym wyjaśnił, że ze względu na niski dochód (1200 zł brutto miesięcznie) nie jest w stanie sam opłacić kosztów postępowania sądowego oraz usług adwokata. Ponieważ informacje zawarte w formularzu okazały się niewystarczajace dla rozpoznania wniosku skarżącego, pismem z dnia 6 maja 2009 r. referendarz sądowy wezwał D. G. do:
- przedłożenia zaświadczenia wystawionego przez pracodawcę skarżącego, celem potwierdzenia wysokości jego uposażenia wskazanej we wniosku,
- nadesłanie kserokopii zeznania podatkowego za 2008 r.
- nadesłanie rachunków, faktur lub innych dokumentów obrazujących miesięczne koszty utrzymania się, w tym opłat za wodę, energię elektryczną itp.
Na wezwanie to nie udzielono odpowiedzi.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy zważono co następuje:
Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Przyznanie prawa pomocy w formie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia fachowego pełnomocnika z urzędu może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego (art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a.).
Przedmiotem badania przy analizie wniosku o przyznanie prawa pomocy jest całokształt okoliczności związanych z sytuacją materialną wnioskodawcy. Aby jednak do tego doszło, osoba występująca z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy winna uprawdopodobnić okoliczności związane z jej sytuacja materialną. Podkreślenia wymaga fakt, iż treść przepisu art. 246 §1 pkt 1 P.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży na wnioskodawcy, który w druku wniosku o przyznanie prawa pomocy w sposób nie budzący zastrzeżeń winien udzielić wyczerpujących wyjaśnień co do stanu rodzinnego i majątkowego. Ustawodawca formułując cytowany wyżej przepis użył terminu "wykazać" w znaczeniu udowodnić, przedstawić coś w sposób przekonywający, pokazać, unaocznić (por. Słownik języka polskiego pod red. naukową prof. dr Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX 1994 r., s.805). Ewentualne niejasności w opisanym wyżej zakresie mogą być wyjaśnione za pomocą dodatkowych dokumentów (art. 255 P.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie jedyną informacją dotyczącą stanu majątkowego skarżącego jest jego oświadczenie, iż uzyskuje dochód w wysokości 1200 zł. Brak jest zarazem jakichkolwiek danych na temat miejsca, w którym zamieszkuje a także ewentualnych osób, które wraz z nim pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym. Trudno w tym stanie rzeczy stwierdzić, że skarżący rzeczywiście zasługuje na uwzględnienie złożonego przezeń wniosku skoro nie wiadomo, czy uzyskiwany dochód w całości przeznacza na pokrycie własnych potrzeb, czy też partycypuje w utrzymaniu lokalu mieszkalnego, a jeśli tak, to w jakiej części. W takiej sytuacji niepodobna przyjąć, aby zasadnym była rezygnacja z należnych Skarbowi Państwa dochodów (koszty sądowe) oraz wydatkowanie ze środków publicznych kwot na pokrycie udziału w postępowaniu sądowym fachowego pełnomocnika..
Z powyższych względów, w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 tej ustawy, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z § 3 tego przepisu orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło