II SA/Gl 235/13

WyrokWSA w Gliwicach2013-09-05

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Piotr Broda, Łucja Franiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która uchyliła decyzję o pozwoleniu na budowę, a następnie odmówiła uchylenia tej decyzji, mimo że organ pierwszej instancji nie zastosował prawidłowo przepisów dotyczących wznowienia postępowania (art. 146 § 2 i art. 151 § 2 kpa) i nie odniósł się do wszystkich przesłanek wznowienia wskazanych przez stronę?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja organu odwoławczego została uchylona z powodu naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności art. 146 § 2 i art. 151 § 2 kpa, oraz zasady dwuinstancyjności. Organ odwoławczy nieprawidłowo utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, która uchyliła decyzję o pozwoleniu na budowę, a następnie odmówiła jej uchylenia, ignorując fakt, że organ pierwszej instancji nie zastosował prawidłowo przepisów o wznowieniu postępowania. Ponadto, organ odwoławczy nie zbadał wszystkich przesłanek wznowienia postępowania wskazanych przez stronę, ograniczając się do stwierdzenia braku statusu strony w postępowaniu nieważnościowym, co nie wykluczało badania nowych okoliczności faktycznych w postępowaniu wznowieniowym.
Stan faktyczny
Skarżący M. L. i B. L. wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o pozwoleniu na budowę stajni, zarzucając brak doręczenia tej decyzji. Organ pierwszej instancji wznowił postępowanie i uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę, ale jednocześnie odmówił jej uchylenia, uznając, że skarżący nie są stronami postępowania. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżyli decyzję organu odwoławczego, podtrzymując zarzuty o naruszeniu prawa i braku udziału w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody [...] i orzekł, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Broda, Sędzia NSA Łucja Franiczek (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Magdalena Dąbek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 września 2013 r. sprawy ze skargi B. L. i M. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji o pozwoleniu na budowę uchyla zaskarżoną decyzję i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Prezydent Miasta C. po rozpatrzeniu wniosku B.D. i D. D. decyzją z dnia [...] r. nr [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stajni (na pięć koni) z pomieszczeniem gospodarczym w ramach przebudowy istniejącego budynku szklarni wraz z jego częściową rozbiórką oraz udzielił pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania szklarni na stajnię na działce przy ul. [...]w C., nr ewid. [...], obręb K. k.m. [...]. Następnie po rozpatrzeniu wniosku M. L. i B. L. (współwłaścicieli działki nr [...]), Prezydent Miasta C. w wyniku wznowienia postępowania, decyzją z dnia [...] r. nr [...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, orzekł o odmowie uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [...]r. nr [...]. W dniu 9 listopada 2011 r. M. L. i B. L. złożyli w Urzędzie Miasta C. wniosek dowodowy w powyższej sprawie. Odpowiadając na to pismo, Prezydent Miasta C. pismem z dnia 30 listopada 2011 r. poinformował, że sprawa wznowieniowa została już zakończona decyzją ostateczną z dnia [...]r. o odmowie uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...]r. Decyzję tę uznano za doręczoną w dniu 11 maja 2011 r. w trybie art. 44 § 4 kpa z powodu nieodebrania w wyznaczonych terminach. Z kolei M. L. i B. L. pismem z dnia 23 grudnia 2011 r. wnieśli o doręczenie im decyzji zgodnie z prawem, zarzucając brak jej doręczenia. W odpowiedzi Prezydent Miasta C. pismem z dnia 9 stycznia 2012 r., doręczonym w dniu 27 stycznia 2012 r. przesłał im kopię decyzji z dnia [...]r. z klauzulą ostateczności i dowodem nadania przesyłki ze zwrotnym potwierdzeniem jej awizowania. W tym stanie rzeczy M. L. i B. L. pismem z dnia 24 lutego 2012 r., który wpłynął do organu I instancji w dniu 27 lutego 2012 r. wnieśli o wznowienie postępowania, zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...]r. Jako przesłanki wznowienia powołali art. 145 § 1 pkt 1, 4 i 5 kpa. Pismem z dnia 10 kwietnia 2012 r. wniosek ten został przekazany Wojewodzie [...] z uwagi na fakt, że wnioskodawcy domagali się równocześnie ze wznowieniem postępowania, stwierdzenia nieważności decyzji nr [...]. Wojewoda [...] zawiadomieniem z dnia 1 sierpnia 2012 r. przekazał z kolei wniosek do organu I instancji, wskazując że żądanie dotyczy wznowienia postępowania w sprawie decyzji nr [...]. Żądanie wnioskodawcy skonkretyzowali w piśmie z dnia 26 marca 2012 r. Jako przyczynę wznowienia wskazali fakt, że nie brali oni udziału w postępowaniu zakończonym decyzją Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...]r. W szczególności wskazali, że omawiane rozstrzygnięcie nie zostało im doręczone, zaś gdy się o nim dowiedzieli, było już ostateczne. Z tego też względu zarzucili organowi zaniedbanie w zakresie doręczenia korespondencji. W związku z zarzutem dotyczącym doręczenia wskazanej decyzji organ I instancji zwrócił się do firmy [...] o wyjaśnienia. W odpowiedzi [...] Sp. z o.o. w K. pismem z dnia 13 lipca 2012 r. poinformowała o przedawnieniu roszczenia i odmowie rozpatrzenia reklamacji. W tym stanie rzeczy organ przyjął za prawdziwe oświadczenia skarżących, że decyzja nr [...] z dnia [...]r. nie została im doręczona i postanowieniem z dnia [...]r. wznowił postępowanie administracyjne. Następnie decyzją z dnia [...]r. nr [...], podjętą z up. Prezydenta Miasta C. na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 kpa, orzeczono o: 1) uchyleniu decyzji dotychczasowej z dnia [...]r. nr [...], 2) odmowie uchylenia decyzji tego organu z dnia [...]r. nr [...] o pozwoleniu na budowę. W uzasadnieniu organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 151 § 1 pkt 2 kpa, organ uchyla dotychczasową decyzję, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 kpa i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. W świetle powyższego, organ był zobowiązany do uchylenia decyzji nr [...] z dnia [...]r. i wydania nowego orzeczenia w sprawie, gdyż decyzja z dnia [...]r. nie została doręczona stronie. Jednakże zgodnie z treścią art. 28 ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, stronami postępowania w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. W związku z powyższym przy określaniu przez organ stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę, decydującym jest wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu. Z kolei na podstawie art. 3 pkt 20 tejże ustawy, przez obszar oddziaływania obiektu rozumieć należy teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Organ w postępowaniu ustalił, że wniosek o pozwolenie na budowę złożył inwestor, który ma prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz, że realizacja projektowanej inwestycji przewidziana jest na działce o nr ewid. [...]przy ul. [...]w C.. Z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika (wyrok z dnia 20 czerwca 2006 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie VII SA/Wa 1454/05), że "Tylko ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości związane z konkretnym przepisem prawa wprowadzającym takie ograniczenia dają prawo właścicielowi, zarządcy lub użytnikowi wieczystemu nieruchomości do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym pozwolenia na budowę. Ograniczenia, które nie są wynikiem istnienia przepisów prawnych nie dają podstawy do uznania danego podmiotu za stronę postępowania w sprawie, której przedmiotem jest wydanie pozwolenia na budowę. Osoba taka może mieć w takim postępowaniu interes faktyczny, a nie interes prawny. Sam fakt, iż dany podmiot jest właścicielem, zarządcą lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością, na której ma być realizowana inwestycja nie jest wystarczającą podstawą do uznania, iż podmiotowi takiemu przysługuje status strony w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę...". Tymczasem przedmiotowa stajnia zlokalizowana jest w odległości 5,70 m od granicy z działką nr [...]oraz 33 m od budynku gospodarczego na tej działce, na terenie użytków rolnych, co jest zgodne z § 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.), który stanowi, że "... budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy z sąsiednią działką budowlaną nie mniejszej niż 4 m – w przypadku budynku zwróconego ścianą z otworami okiennymi lub drzwiowymi w stronę tej granicy...". Przy budynku stajni lokalizuje się również zgodnie z § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz. U. z 1997 r. Nr 132, poz. 877 z późn. zm.) płytę gnojową zadaszoną (oznaczoną w projekcie zagospodarowania terenu jako "9"), usytuowaną zgodnie z § 6 ust. 4 pkt 4 i 1 tego rozporządzenia który stanowi, że "... odległość otwartych zbiorników na płynne odchody zwierzęce o pojemności do 200 m3 oraz płyt gnojowych powinna wynosić co najmniej od granicy działki sąsiedniej – 4 m, od otworów okiennych i drzwiowych pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi na działkach sąsiednich – 30 m". Płyta gnojowa zlokalizowana jest zaś w odległości ok. 110 m, a budynek stajni ok. 70 m od budynku mieszkalnego zlokalizowanego w I linii zabudowy na działce M. i B. L. W ocenie organu decyzja Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...]r. zatwierdzająca przedłożony projekt budowlany, jest zgodna z wymaganiami decyzji Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...]r. o warunkach zabudowy, utrzymanej w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...]. Organ wyjaśnił też, że zakres inwestycji nie należy do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i jego realizacja nie może spowodować zaliczenia projektowanej inwestycji do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004 r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko). Zatwierdzony w/w decyzją projekt budowlany jest uzgodniony przez rzeczoznawców w zakresie wymagań bhp i higieniczno-sanitarnych, zgodnie z projektem poziomy hałasu lub zabudowy sąsiedniej nie będą przekroczone, a budynek o niskiej wysokości nie będzie powodował szczególnego zacienienia otoczenia. Obiekt nie wprowadza szczególnych zakłóceń w ekologicznej charakterystyce powierzchni ziemi, gleby, wód powierzchniowych i podziemnych. Projektowana inwestycja ma spełniać wymogi ochrony środowiska i ludzi wynikające z decyzji o warunkach zabudowy oraz warunki wynikające z rozporządzenia Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu z dnia 3 grudnia 2009 r. w sprawie ustanowienia strefy ochronnej ujęcia wody podziemnej "Wierzchowisko" i wymogi ustawy z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu (Dz. U. z 2007 r. Nr 147, poz. 1033 z późn. zm.). Analizując podniesione przez małż. L. zarzuty dotyczące uciążliwości codziennej w oparciu o w/w przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie, organ uznał je za bezzasadne i jego zdaniem, nie mogą być podstawą do uznania, że nieruchomość o nr [...]przy ul. [...]w C. znajduje się w obszarze oddziaływania projektowanej inwestycji. Określona przez wnioskodawcę "uciążliwość codzienna", nie może być brana pod uwagę przy wyznaczaniu obszaru oddziaływania inwestycji, a tym samym nie może uzasadniać przyznania M. i B. L. statusu strony w postępowaniu, którego przedmiotem jest wydanie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Stąd też organ I instancji podtrzymał stanowisko co do braku podstaw do uchylenia decyzji dotychczasowej z dnia [...]r. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli M. i B. L., kwestionując rozstrzygnięcie w części dotyczącej odmowy uchylenia decyzji Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...]r. jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 7, 8 i 28 kpa oraz § 12 ust. 6, § 13 ust. 2 i § 36 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz § 6 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie. Odwołujący zarzucili, iż nie brali udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem pozwolenia na budowę stajni zlokalizowanej na działce sąsiedniej, a w ich ocenie, decyzja nr [...] z dnia [...]r. została wydana w oparciu o nieprawdziwy stan faktyczny. Niewłaściwa interpretacja przepisów prawa przez organ, pozbawiła ich atrybutu strony we wskazanym postępowaniu, uniemożliwiając im skuteczne zaskarżenie w/w decyzji. W uzasadnieniu odwołania przytoczyli ponownie zarzuty podniesione uprzednio we wniosku o wznowienie z dnia 24 lutego 2012 r., gdzie wskazali na niezgodność niektórych z oznaczeń projektu zagospodarowania terenu działki inwestycyjnej ze stanem faktycznym, istniejącym na tej działce. Jednakże zaskarżoną decyzją odwołania nie uwzględniono. Zdaniem organu II instancji, analiza materiału dowodowego wykazała, że obszar oddziaływania projektowanej inwestycji w żadnym wypadku nie obejmuje swym zakresem działki o nr ewid. [...]. Położenie działki odwołujących względem nieruchomości inwestycyjnej wyklucza sytuację, iż sporna inwestycja powoduje skutki jakimikolwiek uciążliwościami lub ograniczeniami w możliwości zagospodarowania bądź korzystania z działki wnioskodawców, które to uciążliwości lub ograniczenia wynikałyby z obowiązujących przepisów prawa. Co istotne, krąg podmiotów uznawanych za stronę w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę prowadzonym w trybie zwykłym, jak również w trybach nadzwyczajnych, ustalany winien być identycznie w oparciu o przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Podkreślono, że kwestia braku przymiotu strony M. i B. L. w postępowaniu zakończonym kwestionowaną decyzją Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...]r., została już ostatecznie przesądzona prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 czerwca 2012 r. sygn. akt VII SA/Wa 10/12 oddalającym skargę M. i B. L. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...]r. znak: [...] utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]r. znak: [...] o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności w/w pozwolenia na budowę stajni. Nadto, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach prawomocnym wyrokiem z dnia 20 stycznia 2012 r. sygn. akt II SA/GL 603/11 oddalił również skargę M. i B. L. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. znak: [...] utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta C. z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...] r. Organy administracji architektoniczno-budowlanej obu instancji orzekające w przedmiotowej sprawie, związane są zaś oceną prawną wyrażoną w tym względzie w prawomocnych orzeczeniach sądów administracyjnych. Stąd też zdaniem organu, podniesione przez odwołujących zarzuty, pozostają bez wpływu na niniejsze rozstrzygnięcie. Motywy podjęcia kwestionowanego obecnie rozstrzygnięcia zostały wyczerpująco przedstawione przez organ I instancji w uzasadnieniu decyzji, które organ odwoławczy w całości podtrzymał. Organ podzielił też stanowisko organu I instancji, iż okoliczność niedoręczenia małż. L. poprzedniej decyzji Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...] r., stanowiła przesłankę do wznowienia tego postępowania i uchylenia wskazanej wyżej decyzji oraz ponownego rozstrzygnięcia co do istoty w przedmiocie pierwotnie kwestionowanej ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta C. nr [...] z dnia [...] r. Zarzuty dotyczące ewentualnego nielegalnego istnienia na działce inwestorów innych obiektów, należy zaś kierować do organu nadzoru budowlanego, który jest organem właściwym do przeprowadzenia stosownej kontroli w tym zakresie. Stąd też Wojewoda [...] orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. W skardze do sądu administracyjnego M. L. i B. L. domagali się uchylenia decyzji organu odwoławczego z przyczyn, wskazanych w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Skarżący zarzucili też naruszenie podstaw zasad procedury administracyjnej (art. 7-12 kpa), poprzez wydanie decyzji w oparciu o nieprawdziwy stan faktyczny i kłamliwe jej uzasadnienie oraz uniemożliwienie im udziału w postępowaniu. Ich zdaniem, inwestycja stwarza bowiem zagrożenie sanitarno-epidemiologiczne z powodu naruszenia § 309 pkt 4 rozp. MRiGŻ, gdyż ścieki odprowadzane są do gleby i kanalizacji domu mieszkalnego. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko i argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga musiała odnieść skutek, aczkolwiek zasadniczo z innych przyczyn, niż w niej zawartych. Zaskarżona decyzja zapadła bowiem z naruszeniem art. 146 § 2 i art. 151 § 2 kpa oraz zasady dwuinstancyjności postępowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stwierdzając przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 kpa (brak doręczenia skarżącym decyzji z dnia [...] r., wydanej wskutek wznowienia postępowania na wniosek skarżących), organy administracji obydwu instancji orzekły o uchyleniu decyzji dotychczasowej oraz wydaniu nowej decyzji, lecz o identycznej treści, jak decyzja dotychczasowa. Orzeczono bowiem ponownie o odmowie uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. Tymczasem z mocy art. 146 § 2 kpa, nie uchyla się decyzji w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Wówczas zgodnie z art. 151 § 2 kpa, organ administracji winien stwierdzić wydanie decyzji z naruszeniem prawa, wskazując okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Powyższa regulacja wyłącza dopuszczalność uchylenia decyzji w trybie wznowieniowym, jeżeli mimo wady procesowej z art. 145 § 1 kpa, decyzja dotychczasowa jest zgodna z prawem. Jednak wydanie decyzji z art. 151 § 2 kpa jest istotne z punktu widzenia interesu strony, pominiętej w postępowaniu, bowiem stanowi podstawę do wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym wobec organu administracji na drodze procesu cywilnego. Już z tych względów zaskarżona decyzja nie mogła się ostać. Organ odwoławczy wadliwie orzekł bowiem o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji, wydanej z naruszeniem art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 kpa. Nadto, wskazać przyjdzie, że z mocy art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu, wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem postępowania. Nadto, zgodnie z art. 170 tej ustawy, prawomocne orzeczenie sądu wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Jednak granice powagi osądzonej zakreślone są ramami rozstrzygnięcia (art. 171 ustawy). Przywołanym w motywach zaskarżonej decyzji prawomocnym wyrokiem WSA w Warszawie, oddalono zaś skargę M. L. i B. L. na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] r. Jak wynika z akt sprawy, nie sporządzono uzasadnienia tego wyroku. Jednak nie budzi wątpliwości fakt, że orzeczeniem sądu przesądzono kwestię braku przymiotu strony w postępowaniu o pozwoleniu na budowę. Ocena legitymacji procesowej w obu trybach nadzwyczajnych następuje bowiem na gruncie przepisu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.). Jednak wskazać przyjdzie, że wobec braku uzasadnienia wyroku WSA w Warszawie w sprawie VII SA/Wa 10/12, istotne było zbadanie, czy postanowienia organów obydwu instancji oparte były na tych samych okolicznościach faktycznych, jakie stanowiły podstawę rozstrzygnięcia w niniejszym postępowaniu co do odległości spornej inwestycji od granic działki inwestora i zabudowy na działce skarżących. Odmowa statusu strony w sprawie o pozwolenie na budowę oparta jest bowiem na założeniu, że sporna inwestycja spełnia wymogi techniczno-budowlane, czemu jednak przeczą skarżący. Co więcej, zauważyć przyjdzie, że we wniosku o wznowienie postępowania skarżący wskazali na przesłanki z art. 145 § 1 pkt 1, 4 i 5 kpa. Skarżący utrzymują bowiem, że pominięto istnienie na ich działce drugiego budynku mieszkalno-gospodarczego, co powoduje, że wszystkie ustalenia faktyczne dotyczące odległości pomiędzy stajnią a budynkami mieszkalnymi na ich działce są nieprawdziwe. Zarzuty co do zafałszowania stanu faktycznego zostały też powtórzone i rozszerzone w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Tymczasem wbrew wymogowi ponownego rozpoznania sprawy, organ odwoławczy nie odniósł się do twierdzeń skarżących, a zatem nie wypowiedział się co do istnienia przesłanek wznowieniowych z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 kpa, ograniczając się do wypowiedzi o podzieleniu stanowiska organu I instancji i faktu przesądzenia braku statusu strony w postępowaniu nieważnościowym. O ile jednak zarzuty skarżących co do nieprawdziwości danych w zakresie odległości inwestycji od granic i zabudowy na ich działce, nie były znane i rozważane w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, podlegały badaniu w postępowaniu wznowieniowym, jako że kwestie te są istotne z punktu widzenia istnienia przesłanek do wznowienia postępowania. W szczególności też skarżący mogą w postępowaniu podnosić nowe okoliczności, istotne dla oceny statusu strony w sprawie o pozwoleniu na budowę. W tym stanie rzeczy sąd administracyjny stwierdził, że z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 80 kpa, organ odwoławczy przedwcześnie uznał, że wobec odmowy przyznania skarżącym przymiotu strony w postępowaniu nieważnościowym, zachodziły podstawy do odmowy uchylenia decyzji wydanej w postępowaniu o wznowienie postępowania w przedmiocie pozwolenia na budowę. Z tych względów zaskarżona decyzja podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec uwzględnienia skargi należało orzec o niewykonalności zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 152 tej ustawy. O kosztach postępowania nie orzeczono, bowiem skarżący zostali zwolnieni od kosztów sądowych. Przy ponownym rozpatrzeniu odwołania Wojewoda winien zatem odnieść się do istnienia przesłanek wznowieniowych z art. 145 § 1 pkt 1 i 5 kpa, co wymagać będzie porównania materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszym postępowaniu z ustaleniami faktycznymi, wynikającymi z postanowień o odmowie wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę. O ile zarzuty co do zafałszowania stanu faktycznego w projekcie zagospodarowania terenu, nie były przedmiotem badania w sprawie o stwierdzenie nieważności decyzji, winny podlegać badaniu w niniejszym postępowaniu. Dopiero po wyjaśnieniu tych kwestii zachodzić będzie podstawa do oceny prawidłowości decyzji z dnia [...] r., będącej konsekwencją odmowy przyznania skarżącym statusu strony w sprawie o pozwolenie na budowę. Dopiero wykluczenie wszystkich podstaw do uchylenia tej decyzji uzasadniać będzie wydanie decyzji z art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 kpa. O ile zaś wykazane zostanie naruszenie przepisów techniczno-budowlanych w drodze pozwolenia na budowę, brak podstaw do odmowy przyznania skarżącym statusu strony w sprawie, zakończonej ostateczną decyzją z dnia [...] r., co uzasadniać będzie jej weryfikację w postępowaniu wznowieniowym. sw

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło