II SA/Gl 237/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu E. M. i J. M. od postanowienia referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalającego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu z dnia 6 maja 2010 r. sygn. akt II SA/Gl 237/10 w sprawie ze skargi E. M. i J. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy terenu p o s t a n a w i a oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy. 1 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...]r. referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach oddalił wniosek E. i J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że skarżący nie uprawdopodobnili, że nie będzie ich stać na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie referendarza sądowego, dochód skarżących w łącznej wysokości 3160 zł brutto miesięcznie nie może być uznany za niski lub taki, który pozwala na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb egzystencjalnych. Dodatkowo skarżący nie wykazali, by ponosili wyższe od przeciętnych wydatki. W tej sytuacji nie istniały podstawy do przyznania im prawa pomocy w zakresie całkowitym. W ustawowym terminie E. i J. M. wnieśli sprzeciw od tego postanowienia wnosząc o jego zmianę i przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia adwokata z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu sprzeciwu skarżący wskazywali, że Sąd błędnie ocenił stan faktyczny, gdyż nie wziął pod uwagę ciężkiej sytuacji materialnej oraz zdrowotnej skarżących. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy może nastąpić bądź w zakresie całkowitym, bądź częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje tylko zwolnienie od opłat sądowych w całości lub części, albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie fachowego pełnomocnika, przy czym częściowe zwolnienie od opłat lub wydatków może polegać na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Jak wynika z treści powołanych przepisów, kryterium przesądzającym o przyznaniu lub odmowie przyznania prawa pomocy jest stan majątkowy wnioskodawcy. Ustawa w sposób precyzyjny określa warunki przyznania prawa pomocy, zaś kryteria te każdorazowo są odnoszone do sytuacji finansowej ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy. Dopiero analiza podanych we wniosku okoliczności dokonywana w związku z przepisami ustawy daje odpowiedź, czy w odniesieniu do konkretnej sytuacji zachodzą przesłanki przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do sytuacji majątkowej skarżących stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 pkt. 1 p.p.s.a. przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym nie została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku. W ocenie Sądu, skarżący nie wykazali w sposób dostateczny i przekonujący, że nie są w stanie ponieść kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 500 zł. Ta kwota, w zestawieniu z sytuacją majątkową skarżących nie jest na tyle znacząca, aby można było stwierdzić, że jej opłacenie leży poza ich możliwościami. Skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy poinformowali, że zamieszkują wspólnie w budynku mieszkalnym o powierzchni 101 m², co oznacza, że koszty związane z utrzymaniem obciążają obojga skarżących. E. M. utrzymuje się ze świadczenia emerytalnego w kwocie 2746 zł brutto miesięcznie, natomiast jej syn J. M. pobiera zasiłek dla bezrobotnych w kwocie 422 zł. Ponadto skarżący nie dołączyli do wniosku jak i do złożonego sprzeciwu jakichkolwiek dokumentów pozwalających obiektywnie stwierdzić, że ich wydatki są wyższe od przeciętnych. W tej sytuacji, biorąc pod uwagę, że łączny dochód skarżących wynosi 3160 zł nie sposób przychylić się do złożonego wniosku i stwierdzić, że nie są oni wstanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Wobec powyższego Sąd na podstawie art. 260 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1, w zw. z art. 245 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.