II SA/Gl 245/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska, Sędzia WSA Artur Żurawik, Protokolant Agnieszka Jurczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa Produkcyjno-Handlowo-Usługowego "A" Sp. z o.o. w R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego w W. na rzecz skarżącej [...] kwotę 1117 (jeden tysiąc sto siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowo-Usługowe "A" sp. z o.o. (zwane dalej Spółką) karę pieniężną w wysokości 5.000,00 zł za nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi – art. 92a ust. 1, 6, 7 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t. j.: Dz. U. 2013, poz. 1414 z późn. zm. – zwanej dalej u.t.d.), zał. nr 3 lp. 6.2.1. Powyższe naruszenie stwierdzono podczas kontroli drogowej samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...], przeprowadzonej w dniu 25 września 2015 r. Kontrolowanym pojazdem kierował G. B. wykonujący w imieniu Spółki krajowy niezarobkowy transport drogowy na potrzeby własne. W oparciu o analizę okazanych do kontroli drogowej wykresówek G. B. stwierdzono, iż na wykresówkach z dni: 30/31 sierpnia 2015 r. kierowca nie zarejestrował 3 km, 08/09 września 2015 r. nie zarejestrował 2 km, 10/11 września 2015 r. kierowca nie zarejestrował 3 km, 15/16 września 2015 r. kierowca nie zarejestrował 3 km. Powyższe udokumentowano protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] r. Organ podkreślił, iż Spółka nie wskazała żadnych okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 92b lub 92c u.t.d. Pismem z dnia 28 grudnia 2015 r. Spółka złożyła odwołanie od decyzji organu I instancji zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 6, 7, 8, 10, 78, 80 i 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu wyjaśniła m.in., że organ nie przesyłając jej odpisu protokołu przesłuchania kierowcy dopuścił się naruszenia art. 10 k.p.a. Spółka zakwestionowała ilość przejechanych kilometrów oraz stwierdziła, że jazda bez wykresówek była wykonywana na terenie zamkniętym. W konsekwencji wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania. Do odwołania dołączyła dokument zatytułowany "Zaświadczenie" z dnia 30 grudnia 2015 r., w którym J. W. prowadzący Hurtownię Mięsa i Wędlin "B" potwierdza, że w dniach 30 na 31 sierpnia 2015 r., 8 na 9 września 2015 r., 10 na 11 września 2015 r., 15 na 16 września 2015 r. przedmiotowy samochód ciężarowy pozostawał w dyspozycji tejże firmy. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał zaskarżoną doń decyzję pierwszoinstancyjną w mocy. W uzasadnieniu zrelacjonował przebieg postępowania administracyjnego, przytoczył normy regulujące zasady posługiwania się urządzeniami rejestrującymi akcentując następnie, że zostało udowodnione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w postaci protokołu kontroli drogowej, skontrolowanych wykresówek, że kierowca G. B. we wskazanych datach, wykonując przewóz pojazdem o nr rej. [...] w imieniu Spółki, nie rejestrował na wykresówkach swojej aktywności, prędkości pojazdu i przebytej drogi. Kontrolujący stwierdzili, że w datach tych wykonywana była jazda bez włożonej do tachografu wykresówki kierowcy. W celu wyjaśnienia stwierdzonych nieprawidłowości kontrolujący podjęli próbę przesłuchania kierowcy w charakterze osoby podejrzanej o popełnienie wykroczenia, jednakże kierowca odmówił udzielania odpowiedzi. GITD wskazał, że Spółka w odwołaniu stwierdziła, iż w przedmiotowych dniach pojazd oddawany był firmie zewnętrznej i przemieszczał się po terenie zamkniętym parkingu. Organ odwoławczy nie uznał jednak tych wyjaśnień. Po pierwsze Spółka nie dostarczyła żadnego dowodu na poparcie swoich twierdzeń w sytuacji gdy z okazanych w trakcie kontroli wykresówek wynika, że jedynym kierowcą pojazdu w wyszczególnionych dniach był G. B. Po drugie ilość przejechanych kilometrów wskazuje, że przejazd bez włożonej wykresówki nie mógł się odbywać po placach zamkniętych. Pojazd przecież miał stać na parkingu tak jak twierdzi strona, a nie jeździć w kółko. Mając na względzie całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego organ II instancji zważył, iż organ I instancji dokonał prawidłowej oceny stanu faktycznego, i słusznie nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 5.000,00 złotych za nierejestrowanie za pomocą urządzenia rejestrującego lub cyfrowego urządzenia rejestrującego na wykresówce lub na karcie kierowcy wskazań w zakresie prędkości pojazdu, aktywności kierowcy i przebytej drogi. W opinii organu odwoławczego postępowanie w I instancji zostało przeprowadzone z poszanowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ I instancji działał na podstawie przepisów prawa, podejmując wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a także czyniąc zadość obowiązkowi zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sposób wyczerpujący. Organ wskazał nadto, że w przedmiotowej sprawie nie może znaleźć zastosowania art. 92b u.t.d. bowiem ustawodawca daje możliwość zastosowania tegoż zapisu tylko w przypadku gdy podczas kontroli zostały stwierdzone naruszenia dotyczące czasu pracy kierowców. W niniejszej sprawie takie naruszenia nie miały miejsca. Ponadto w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw zastosowania art. 92c ust. 1 u.t.d. ze względu na fakt, iż do wskazanych wyżej naruszeń doszło w okolicznościach, które przedsiębiorca powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia. Pismem z dnia 31 stycznia 2017 r. Spółka reprezentowana przez adw. B. U. wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Zaskarżonej decyzji pełnomocnik zarzucił, zarzuty te rozwijając w uzasadnieniu, naruszenie: - art. 6 k.p.a. poprzez wydanie decyzji z pominięciem przepisów prawa powszechnie obowiązującego; - art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich czynności zmierzających do dokładnego wyjaśnienia sprawy; - art. 8 k.p.a. poprzez działanie, które w sposób oczywisty budzi wątpliwość co do zachowania organu zasady pogłębiania zaufania; - art. 24 k.p.a. w zw. z przepisem art. 75 k.p.a. w zw. z art. 84 k.p.a. poprzez zaniechanie dopuszczenia dowodu z opinii biegłego z powołaniem się na wiedzę specjalną posiadaną przez organ, podczas gdy zarzut nieprawidłowego postępowania dotyczy właśnie organu; - przepisu art. 35 k.p.a. poprzez zaniechanie wyjaśnienia sprawy w rozsądnym terminie; - przepisu art. 73 § 2 k.p.a. poprzez zaniechanie doręczenia uwierzytelnionego odpisu z akt sprawy, mimo, iż było to uzasadnione ważnym interesem strony; - art. 77 k.p.a. poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego; - art. 78 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych strony zmierzających do dokonania ustaleń istotnych do rozstrzygnięcia sprawy; - art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny materiału dowodowego i dokonanie tej oceny w sposób dowolny; - art. 85 k.p.a. poprzez zaniechanie dokonania oględzin miejsca przejazdu pojazdu w datach wskazanych w decyzjach; - art. 97 k.p.a. poprzez zaniechanie zawieszenia postępowania, a to z powodu prowadzenia przez Sąd postępowania w sprawach o wykroczenia; - art. 107 k.p.a. poprzez zaniechanie sporządzenia uzasadnienia decyzji zgodnie z przepisami prawa powszechnie obowiązującego; - art. 4 pkt 22 lit. a w zw. z przepisem art. 92a ust. 1 i ust. 3 u.t.d. poprzez ich błędną wykładnię i błędne zastosowanie w zw. z art. 32 ust. 3, art. 34 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady WE Nr 164/2014 z dnia 4 lutego 2014 r. w zw. z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady WE Nr 561/2006 poprzez jego niezastosowanie; - art. 4 u.t.d. poprzez przyjęcie, że skarżący na terenie zamkniętym placu manewrowego wykonywał transport drogowy podlegający ewidencji i wykazaniu na wykresówce w tachografie. W konsekwencji pełnomocnik wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Jednocześnie wniósł o cyt. "sprowadzenie" akt sprawy o sygn. akt II W 836/16 prowadzonej przez Sąd Rejonowy w J. Wydział II Karny w sprawie G. B. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty, które sformułowało było w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. 2014, poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej bądź w postanowieniu z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa materialnego. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. 2016, poz. 718 z późn. zm. zwanej dalej: p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, wykazało, że jest ona dotknięta uchybieniami uzasadniającymi jej wzruszenie. Zdaniem tut. Sądu decyzja wydana została bowiem z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej (art. 7, 77 k.p.a.), której realizacja wymaga by organy administracji publicznej podejmowały wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. W konsekwencji rozstrzygnięcie to było co najmniej przedwczesne. Zaskarżona decyzja narusza także 107 § 3 k.p.a., nie odnosząc się w uzasadnieniu do przedłożonego przez Spółkę załącznika do odwołania. Przystępując do szczegółowych rozważań należy w pierwszej kolejności wskazać, iż uzasadniając konieczność wymierzenia kary za naruszenie opisane w lp. 6.2.1. zał. nr 3 do u.t.d. organ I instancji opisał poczynione w trakcie kontroli ustalenia w zakresie wyjmowania przez kierowcę karty z tachografu, wskazał także wyprowadzone z okoliczności tych wnioski. Tezy i oceny organu w dacie wydania decyzji pierwszoinstancyjnej uznać należy za logiczne i spójne, w dacie tej Spółka nie przedstawiła bowiem żadnych dowodów obalających opisane w protokole pokontrolnym ustalenia. Jednakowoż do odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej Spółka dołączyła dokument zatytułowany "Zaświadczenie" z dnia 30 grudnia 2015 r., w którym J. W. prowadzący Hurtownię Mięsa i Wędlin "B|" oświadczył, że w dniach 30 na 31 sierpnia 2015 r., 8 na 9 września 2015 r., 10 na 11 września 2015 r. 15 na 16 września 2015 r. przedmiotowy samochód ciężarowy pozostawał w dyspozycji należącej do niego firmy. Skoro zaś strona oświadczenie takie przedłożyła to winno ono było podlegać rozważeniu, jego prawdziwość winna była zostać zweryfikowana, a poczynione przez organ ustalenia i wnioski winny były w tym zakresie znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W razie bowiem potwierdzenia faktów wskazanych przez J. W. ponownego rozważenia wymagałaby kwestia naruszenia jakiego dopuścił się kierowca i odpowiedzialności Spółki. Organ II instancji powinności tych nie dochował i w uzasadnieniu ani jednym słowem nie odniósł się do kwestii podpisanego przez J. W. oświadczenia, nie wiadomo zatem czy i jakie czynności w tej mierze podjął i jakie wnioski wyprowadził. Powoduje to, iż decyzja musi zostać wyeliminowana z obrotu prawnego albowiem trafne są zarzuty skargi, że w tym zakresie okoliczności sprawy nie zostały wszechstronnie zbadane. Jednocześnie Sąd podkreśla, że nie podziela sformułowanych w skardze zarzutów dotyczących niepowołania przez organy biegłego. W pełni podzielić należy w tej mierze przekonanie organu, iż umiejętność właściwego odczytywania danych z tachografu i karty kierowcy (która to umiejętność wymagana jest także od przedsiębiorcy w ramach kontroli przestrzegania prawa przez pracowników) w pełni wchodzi w zakres kompetencji inspektorów transportu drogowego i zbytecznym jest w tym zakresie w postępowaniu administracyjnym powoływanie dodatkowego biegłego. Jeśli zaś strona kwestionuje dokonany odczyt i ustalenia zawarte w protokole pokontrolnym może przedstawiać stosowne przeciwdowody i ekspertyzy, czego w przedmiotowej sprawie nie uczyniła. Nietrafny jest także zarzut niezawieszenia postępowania w oczekiwaniu na zakończenie prowadzenia przez sąd karny sprawy kierowcy. Odpowiedzialność kierowcy i odpowiedzialność przedsiębiorcy oparte są bowiem na różnych podstawach i różnych zasadach, a tym samym zakończenie postępowania karnego nie pozostaje w bezpośrednim związku z odpowiedzialnością administracyjną przedsiębiorcy. Gdyby zaś przyszłe orzeczenie sądu karnego podważało ustalenia dokonane w obecnie kontrolowanym postępowaniu to może to ewentualnie, w zależności od okoliczności, stanowić przesłankę wznowieniową. W konsekwencji, uwzględniając powyższe uwagi, organ winien ponownie rozpoznać wniesione doń odwołanie, rozpatrzyć wszechstronnie okoliczności faktyczne i prawne sprawy, ocenić prawidłowość argumentacji sformułowanej przez organ I instancji, a podjęte rozstrzygnięcie należycie uzasadnić, w tym odnosząc się do zarzutów wskazanych w odwołaniu. Jednocześnie Sąd podkreśla, że nie przesądza w tym miejscu o trafności bądź bezzasadności utrzymania przez organ II instancji w mocy zaskarżonej doń decyzji pierwszoinstancyjnej. Wobec niewykazania przez organ odwoławczy, iż dokonał w trakcie postępowania odwoławczego wszechstronnego rozpoznania sprawy, niewyjaśnienia w sposób należyty wszystkich okoliczności sprawy, a także braków w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, które to wadliwości w konsekwencji uniemożliwiają kontrolę prawidłowości osnowy podjętego rozstrzygnięcia, jakiekolwiek jednoznaczne w tej mierze oceny byłyby bowiem przedwczesne i nieuprawnione. Sąd nie może zaś dokonać stosownych ustaleń i ocen samodzielnie albowiem w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego zadaniem Sądu jest ocena zgodności z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia, nie zaś badanie we własnym zakresie i wyjaśnianie kluczowych dla postępowania administracyjnego kwestii, przez organ nie rozważonych. W świetle przedstawionych wyżej wywodów należało uwzględnić skargę i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzec jak w sentencji. O kosztach postępowania obejmujących wpis od skargi (200,00 zł), wynagrodzenie pełnomocnika (900,00 zł) oraz opłatę skarbową od pełnomocnictwa (17,00 zł) orzeczono na wniosek strony skarżącej na podstawie art. 200, 205 i 209 p.p.s.a., a także a także § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c/ Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j.: Dz. U. 2015, poz. 1800).