II SA/Gl 246/09
PostanowienieWSA w Gliwicach2009-06-19
Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, którego jedynym źródłem dochodu jest emerytura, a który zamieszkuje z synem pracującym i zarabiającym, może zostać całkowicie zwolniony z kosztów postępowania sądowego w sprawie dotyczącej pozwolenia na użytkowanie obiektu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, którego jedynym dochodem jest emerytura, a który zamieszkuje z synem osiągającym dochody, nie może zostać całkowicie zwolniony z kosztów postępowania. Jednakże, biorąc pod uwagę wysokość wpisu sądowego, Sąd zwolnił skarżącego z wpisu w kwocie przekraczającej 200 zł, uznając, że całkowite uiszczenie wpisu mogłoby spowodować uszczerbek w jego utrzymaniu. W pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.Stan faktyczny
Skarżący H. Z. złożył skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu. Wniosek o przyznanie prawa pomocy został oddalony przez referendarza sądowego. Skarżący wniósł sprzeciw, argumentując, że jego wydatki (energia, gaz, woda, ogrzewanie, leki) nie zostały prawidłowo ocenione i uzasadniają całkowite zwolnienie z kosztów sądowych. Sąd rozpoznał sprzeciw.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono skarżącego z wpisu od skargi w kwocie przekraczającej 200 zł. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Bonifacy Bronkowski po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu na skutek sprzeciwu skarżącego od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 246/09 w przedmiocie oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącego z wpisu od skargi w kwocie przekraczającej 200 (dwieście) zł; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 246/09 oddalono wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy.
Od powyższego postanowienia skarżący wniósł w ustawowym terminie sprzeciw. W jego uzasadnieniu wskazał przede wszystkim, iż podniesione przez niego we wniosku o przyznanie prawa pomocy przesłanki uzasadniające zwolnienie go od kosztów sądowych nie zostały prawidłowo ocenione. Skarżący ponosi bowiem znacznie większe wydatki aniżeli wskazana kwota [...] zł, które nie ograniczają się tylko do opłat za energię elektryczną. Do stałych wydatków skarżącego należą także opłaty za gaz, wodę i ścieki, a także koszty ogrzewania mieszkania. Część dochodu skarżący przeznacza również na zakup niezbędnych leków. W związku z powyższym skarżący wnosi o zmianę postanowienia i zwolnienie go od kosztów sądowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach , zważył co następuje:
Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym.
Wskazać należy w tym miejscu, iż w myśl art. 245 § 1 powołanej ustawy, strona może się ubiegać o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). Przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi zaś, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Instytucja prawa pomocy stanowi przy tym wyjątek od zasady odpłatności postępowań sądowych i stosowana być winna jedynie w przypadkach uzasadniających pokrycie kosztów procesu przez Skarb Państwa.
Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy przy uwzględnieniu treści przywołanych wyżej przepisów w kontekście wskazanych przez stronę okoliczności stwierdzono, że wniosek skarżącego zasługuje na uwzględnienie tylko w części, tj. w zakresie zwolnienia z wpisu od skargi w kwocie przekraczającej 200 zł. Zarówno stan majątkowy skarżącego, jak i wysokość uzyskiwanego przez niego świadczenia przemawia za przyjęciem poglądu, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Jak wynika bowiem z dokumentów nadesłanych przez skarżącego, jedynym źródłem utrzymania się skarżącego jest świadczenie emerytalne w wysokości [...] zł netto miesięcznie. Skarżący zamieszkuje jednak również z synem, który obecnie znalazł zatrudnienie w przedsiębiorstwie budowlanym i uzyskuje z tego tytułu dochód w wysokości [...] zł. Tym samym może on częściowo uczestniczyć w pokrywaniu powyższych wydatków. Trudno więc w tej sytuacji stwierdzić, że zasadnym byłoby całkowite zwolnienie od kosztów sądowych. Biorąc jednak pod uwagę wysokość wpisu sądowego od skargi, uznać przyjdzie, iż uiszczenie całej kwoty wpisu mogłoby rzeczywiście doprowadzić do powstania pewnego uszczerbku po stronie skarżącego.
Wobec powyższego Sąd uznał, że w świetle treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. wniosek o prawo pomocy zasługuje na uwzględnienie jedynie w części dotyczącej zwolnienia od wpisu sądowego w kwocie przekraczającej 200 zł. W pozostałej części pokrycie kosztów postępowania leży bowiem w możliwościach finansowych skarżącego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla niego i rodziny.
Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji w oparciu o art. 245 § 1 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 i art. 260 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło