II SA/Gl 254/19

WyrokWSA w Gliwicach2019-07-24

Skład orzekający: Artur Żurawik, Andrzej Matan, Grzegorz Dobrowolski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej w trybie art. 159 § 1 k.p.a. zawiesza wymagalność roszczenia o odsetki za opóźnienie w wypłacie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość?
Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej na podstawie art. 159 § 1 k.p.a. zawiesza skutki prawne tej decyzji, w tym wymagalność roszczenia o odsetki za opóźnienie w wypłacie odszkodowania. W okresie obowiązywania postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji nie powstaje prawo do odsetek, gdyż roszczenie nie jest wymagalne. Skuteczne wejście do obrotu prawnego decyzji kończącej postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności przywraca wymagalność roszczenia i prawo do odsetek od tego momentu.
Stan faktyczny
A.S. i T.S. złożyli skargę na decyzję Wojewody Śląskiego dotyczącą wypłaty odsetek od odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną. Decyzja Prezydenta Miasta S. przyznała odszkodowanie i odsetki za określony okres, jednak Wojewoda wstrzymał wykonanie tej decyzji na podstawie art. 159 k.p.a. Postanowienie to zostało następnie uchylone przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa, który wydał ostateczną decyzję. Skarżący domagali się wypłaty odsetek za cały okres od 4 października 2015 r. do 15 marca 2017 r., podczas gdy organ przyznał odsetki tylko od 10 lutego 2017 r. do 14 marca 2017 r.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę A.S. i T.S. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] r. w przedmiocie wypłaty odsetek od odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Matan, Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, , Protokolant asystent Sędziego Aleksandra Czajer, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2019 r. sprawy ze skargi A. S. oraz T. S. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wypłaty odsetek od odszkodowania za nieruchomość przejętą pod drogę publiczną oddala skargę. Prezydent Miasta S. wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej decyzją z dnia [...] r., nr [...], działając na podstawie art. 98, art. 128 ust. 1, art. 129 ust. 1, ust. 5, art. 132 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 2204 ze zm., dalej zwana u.g.n.) oraz art. 104 i 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie tekst jednolity Dz. U. 2018 r., poz. 2096 ze zm. – dalej k.p.a.) orzekł: 1) przyznać ustawowe odsetki za okres od dnia 10 lutego 2017 r. do 14 marca 2017 r. w wysokości 11.948,71 zł; 2) ustalić, że osobami uprawnionymi do otrzymania ww. kwoty są A.S. i T.S. w całości; 3) zobowiązać Skarb Państwa do wypłaty ww. kwoty; 4) wypłata odsetek nastąpi w terminie 30 dni od daty, w którym decyzja stanie się ostateczna; 5) odmówić ustalenia odsetek od dnia 4 października 2015 r. do 15 marca 2017 r. W uzasadnieniu wskazano m. in., że w złożonym wniosku zażądano wypłaty odsetek za okres od dnia 4 października 2015 r. do 15 marca 2017 r. Decyzją Prezydenta Miasta S. z dnia [...] r. ustalono na rzecz A. i T.S. odszkodowanie w wysokości 1.947.000,00 zł za przejęcie prawa wieczystego użytkowania nieruchomości usytuowanej w S. przy [...], ozn. nr 1, o pow. 8625 m2, ob. [...]. Decyzja ta stała się ostateczna z dniem 10 listopada 2015 r., jednak Wojewoda Śląski stwierdził nieważność powyższej decyzji, którą to decyzję Wojewody następnie uchylił Minister Infrastruktury i Budownictwa decyzją z dnia [...] r., umarzając jednocześnie postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. W przedmiotowej sprawie Wojewoda Śląski postanowieniem z dnia [...] r. wstrzymał z urzędu wykonanie decyzji Prezydenta Miasta S. z dnia [...]r., co oznacza, że decyzja odszkodowawcza od dnia jej wydania do dnia wydania decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa nie wywierała żadnych skutków. Odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu określonych w przepisach o odszkodowaniu za wywłaszczone nieruchomości, tj. na podstawie u.g.n. Art. 128 ust. 1 u.g.n. stanowi, że wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw. Zgodnie z art. 132 ust. 2 u.g.n. do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 28 maja 2018 r., sygn. II SA/Gl 352/18, wskazał, że nieuzasadnione jest żądanie ustalenia i wypłaty odsetek za okres wskazany we wniosku, tj. od dnia 4 października 2015 r. do dnia 15 marca 2017 r. Odsetki w przedmiotowej sprawie winny zostać wypłacone od daty wejścia w życie decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] r., tj. od 10 lutego 2017 r. (data odebrania decyzji przez pełnomocnika) do 14 marca 2017 r. (data przelewu wypłaty odszkodowania). W związku z powyższym dokonano rachunkowego wyliczenia ustawowych odsetek od kwoty 1.947.000 zł za okres od dnia 10 lutego 2017 r. do 14 marca 2017 r., co dało kwotę 11.948,71 zł. Jednostką zobowiązaną do wypłaty odszkodowania na rzecz dotychczasowego użytkownika wieczystego jest Skarb Państwa. Odwołanie od powyższej decyzji, zaskarżając ją w zakresie punktu 5, wnieśli A.S. i T.S. Odwołujący zarzucili naruszenie art. 136 ust. 3 u.g.n., poprzez naruszenie art. 98 ust. 3 u.g.n. w zw. z art. 132 ust. 2. u.g.n. w zw. z art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego, poprzez uznanie, że wydanie przez Wojewodę Śląskiego w trybie art. 159 § 1 k.p.a. postanowienia z dnia [...] r. o wstrzymaniu wykonalności decyzji Prezydenta Miasta S. o przyznaniu odszkodowania niweluje obowiązek wypłaty na rzecz Wnioskodawców odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania we wskazanym okresie. Wojewoda Śląski decyzją z dnia [...] r., znak: [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu ww. odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano m. in., że kwestia istnienia po stronie Skarbu Państwa obowiązku wypłaty odszkodowania oraz uprawnienia A.S. i T.S. do jego uzyskania była przedmiotem decyzji o ustaleniu odszkodowania wydanej przez Prezydenta Miasta S. z dnia [...]r. Wskazana decyzja uzyskała walor ostateczności w dniu 2 września 2015 r. Należne odszkodowanie miało zostać wypłacone w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja odszkodowawcza stanie się ostateczna, a zatem do 3 października 2015 r. Postanowieniem z [...]r. Wojewoda Śląski, działając na podstawie art. 159 k.p.a., wstrzymał jednakże z urzędu wykonanie powołanej wyżej decyzji Prezydenta. Postanowienie Wojewody Śląskiego nie zostało przez strony zaskarżone. Zgromadzony w aktach materiał dowodowy wskazuje, że decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...]r. została doręczona pełnomocnikowi wnioskodawców 10 lutego 2017 r., a zatem z tym dniem weszła skutecznie do obrotu prawnego, nie została zaskarżona do sądu administracyjnego, a należne stronom odszkodowanie w wysokości 1.947.000 zł wypłacone zostało przez organ pierwszej instancji 14 marca 2017 r. Powyższe oznacza, że decyzja odszkodowawcza od dnia jej wydania do dnia skutecznego wejścia do obrotu prawnego decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa, tj. do 10 lutego 2017 r., nie wywierała żadnych skutków prawnych. W tym okresie nie może być więc mowy o opóźnieniu skutkującym roszczeniem o odsetki, bowiem roszczenie nie było wymagalne. Zatem ustalenie przez organ pierwszej instancji prawa do odsetek za opóźnienie w wypłacie należnego odszkodowania za okres od 10 lutego 2017 r. do 14 marca 2017 r. było prawidłowe, tak jak ustalenie, że brak było podstaw do przyznania odsetek zgodnie z żądaniem wnioskodawców za pełny okres od 4 października 2015 r. do 15 marca 2017 r. Skargę na powyższą decyzję wnieśli A.S. i T.S., zastępowani przez profesjonalnego pełnomocnika. Skarżący zaskarżyli w całości decyzję i wnieśli o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w zakresie punktu 5 oraz o zasądzenie od Wojewody Śląskiego na ich rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżanej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj. art. 98 ust. 3. w zw. z art. 132 ust. 2 u.g.n. w zw. z art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego, z którego wynika prawo Skarżących do otrzymania odsetek ustawowych za opóźnienie w wypłacie odszkodowania, poprzez uznanie przez organ II Instancji, iż wydanie przez Wojewodę Śląskiego w trybie art. 159 § 1 k.p.a. postanowienia z dnia [...] r. o wstrzymaniu wykonalności decyzji Prezydenta Miasta S. o przyznaniu Skarżącym odszkodowania niweluje obowiązek wypłaty na rzecz Skarżących odsetek za opóźnienie w wypłacie odszkodowania w okresie od 4 października 2015 r. do 10 lutego 2017 r., tj. w okresie obowiązywania postanowienia o wstrzymaniu, a zatem decyzja Prezydenta Miasta S. z dnia [...]r. w całości odpowiada prawu. Wniesiono także o zobowiązanie przez Sąd Prezydenta Miasta S. do wydania w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wydanego przez Sąd wyroku decyzji: 1) ustalającej prawo Skarżących do otrzymania odsetek ustawowych i odsetek ustawowych za opóźnienie za okres od dnia 4 października 2015 r. do 9 lutego 2017 r. w łącznej kwocie 189.579,12 zł, 2) ustalającej prawo skarżących do otrzymania na podstawie normy wynikającej z art. 132 ust 2. u.g.n. w zw. z art. 482 § 1 k.c. odsetek ustawowych za opóźnienie od skapitalizowanej kwoty żądanych przez Skarżących odsetek w kwocie 202.274,63 zł za okres od dnia doręczenia Prezydentowi Miasta S.wniosku z dnia 22 marca 2017 r. o wypłatę odsetek do dnia wypłaty należnych skarżącym odsetek od wypłaconego z opóźnieniem odszkodowania za nieruchomość. Wniesiono także o wskazanie prawa materialnego właściwego do prawidłowego rozpoznania sprawy i żądania przez skarżących wypłaty na ich rzecz odsetek ustawowych oraz odsetek ustawowych za opóźnienie za okres od dnia 4 października 2015 r. do 9 lutego 2017 r., a także odsetek od tych odsetek, w szczególności wniesiono o wskazanie na podstawie jakich przepisów należy ustalić datę początkową opóźnienia, które jest podstawą naliczenia odsetek, jak należy interpretować skutki prawne wydania postanowienia o wstrzymaniu i jego usunięcia z obrotu prawnego wskutek umorzenia postępowania, w którym postanowienie to zostało wydane, wskazanie, czy skarżącym należą się odsetki za opóźnienie od żądanej przez nich skapitalizowanej sumy odsetek, a jeśli tak, to od jakiej daty należą się odsetki od odsetek. Skarżący w swoim uzasadnieniu m. in. wskazali, że odszkodowanie za nieruchomość miało zostać wypłacone Skarżącym w ciągu 30 dni od uzyskania przez decyzję przyznającą odszkodowanie waloru ostateczności, tj. do dnia 3 października 2015 r. Ze względu na wszczęcie przez Wojewodę Śląskiego postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności tej decyzji, po uchyleniu przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa decyzji Wojewody Śląskiego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji przyznającej odszkodowanie, odszkodowanie zostało ostatecznie wypłacone dnia 15 marca 2017 r. Złożenie przez skarżących zażalenia na wskazane postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu byłoby bezcelowe z punktu widzenia praw Skarżących, gdyż organ II Instancji, aby rozpoznać zażalenie, musiałby dokonać oceny merytorycznej samej decyzji o stwierdzeniu nieważności, a zatem rozpoznanie zażalenia na postanowienie o wstrzymaniu wykonalności zostałoby rozpoznane łącznie z odwołaniem od decyzji o stwierdzeniu nieważności. Umorzenie postępowania w całości usunęło w obrotu prawnego postanowienie o wstrzymaniu wykonalności wraz ze wszystkimi jego skutkami. Odnosząc się do podnoszonej przez organ II instancji kwestii wymagalności odszkodowania autorka skargi wskazuje, że w jej ocenie w zaskarżonej decyzji dochodzi do pomieszania instytucji prawa procesowego i materialnego oraz do błędnego wyciągnięcia wniosków o ich wzajemnych relacjach. Uprawnienie do odsetek powstaje na gruncie prawa materialnego – z normy wynikającej z art. 132. u.g.n., w połączeniu w przepisami Kodeksu cywilnego, regulującymi uprawnienia i obowiązki stron na wypadek opóźnienia w spełnieniu zobowiązań. Normy prawa procesowego ze względu na swój zakres działania, cel i funkcję w obrocie prawnym nie mogą modyfikować praw i obowiązków wynikających z prawa materialnego, chyba że wynika to w sposób wyraźny z przepisów prawa. Fakt wstrzymania wykonalności decyzji administracyjnej nie stanowi przeszkody w powstaniu prawa Skarżących do odsetek za opóźnienie. Prawo żądania odsetek za opóźnienie zostało potwierdzone w piśmie Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa z dnia 8 lutego 2017 r. (mylnie oznaczonego datą 8 lutego 2016 r.), które zawiera odpowiedź Ministerstwa na skargę na przewlekłość postępowania, a także przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 10 kwietnia 2017 r., sygn. akt: IV SAB/Wa 46/17, w którym Sąd stwierdził, że przyznaje Skarżącym minimalną sumę za przewlekłe prowadzenie postępowania, gdyż rekompensatą za brak możliwości korzystania z kapitału odszkodowania będą należne skarżącym odsetki za opóźnienie. Organy I i II instancji swoją argumentację wspierają faktem oddalenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 28 maja 2018 r. złożonego przez Skarżących sprzeciwu. Organy wskazują, że skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił sprzeciw, to argumentacja skarżących nie jest zasadna, a organy takim stanowiskiem są związane. Taka interpretacja treści wyroku z dnia 28 maja 2018 r. jest nieprawidłowa i nie uwzględnia ograniczeń formalnych, jakie obowiązują Wojewódzki Sąd Administracyjny przy rozpoznawaniu sprzeciwu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie zajmował się w ogóle merytoryczną oceną zarzutów dotyczących prawa materialnego, jakie znalazły się w skardze. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Podał, że działał na podstawie i w granicach prawa, a rozstrzygnięcie znajduje umocowanie w zgromadzonym materiale dowodowym. W uzasadnieniu powtórzył swą poprzednią argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107 – dalej p.u.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym zgodnie z § 2 tegoż artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje sprawę rozstrzygniętą zaskarżonym aktem z punktu widzenia kryterium legalności, to jest zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Nadto zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302 ze zm. – dalej p.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną. W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, bądź skutkującym wznowieniem tego postępowania. Tymczasem, zgodnie z art. 145 § 1 p.p.s.a., dopiero stwierdzenie tego rodzaju naruszenia prawa uzasadnia uwzględnienie skargi. Art. 128 ust. 1 u.g.n. stanowi, że wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw. Zgodnie z art. 132 ust. 2 u.g.n. do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że wydanie w sprawie postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania wymienionej powyżej decyzji ustalającej odszkodowanie powoduje, iż decyzja odszkodowawcza nie wywiera żadnych skutków powodujących konieczność wypłaty odsetek. Wstrzymanie wykonania decyzji w takim przypadku oznacza zawieszenie jej skutku prawnego, tj. zawiesza wymagalność roszczenia. Ustawodawca przewidział bowiem możliwość wstrzymania wykonania decyzji, nie przewidział natomiast, że wstrzymanie to nie ma wpływu na naliczenie odsetek, jak np. w art. 239h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (j.t. Dz. U. z 2019 r., poz. 900 ze zm.; por. wyrok WSA w Gliwicach z 28 maja 2018 r., sygn. II SA/Gl 352/18). Nie ma znaczenia, czy organy wywiodły powyższą tezę z poprzedniego wyroku WSA w Gliwicach z 28 maja 2018 r., sygn. II SA/Gl 352/18, czy też w inny sposób, skoro pogląd ten był prawidłowy i ma umocowanie w przepisach. To już jest wystarczającym powodem, by argumentację tego rodzaju przyjąć i uznać za prawidłową. Faktem jest, że Sąd, rozpoznając sprzeciw od decyzji wydanej w trybie art. 138 §2 k.p.a. winien wypowiadać się jedynie co do zasadności zastosowania art. 138 §2 k.p.a., stąd nie może odnosić się merytorycznie do sprawy (zob. art. 64e p.p.s.a.). Te kwestie podlegają weryfikacji na kolejnych etapach sprawy, po przeprowadzeniu kompletnego postępowania dowodowego. Jest tak, gdyż w postępowaniu w przedmiocie sprzeciwu przed sądem nie biorą udziału uczestnicy, a jedynie strona skarżąca i organ, który wydał zaskarżoną decyzję (art. 64b § 3 p.p.s.a.). Stąd czynienie jakichkolwiek merytorycznych ocen i związanie nimi na przyszłość (art. 153 p.p.s.a.) mogłoby naruszyć prawa pozostałych stron, które w takim postępowaniu sądowym ze sprzeciwu z woli ustawodawcy nie uczestniczą. Byłoby to naruszenie ich prawa do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji) oraz standardów unijnych, związanych z funkcjonowaniem państwa prawa. Skoro jednak ustalenia organów w niniejszej sprawie były prawidłowe w świetle przepisów, stąd nawet wadliwe zastosowanie art. 153 p.p.s.a. nie miało żadnego negatywnego wpływu na rozstrzygnięcia obecnie poddane kontroli. Zatem, niewątpliwie postanowieniem z dnia [...] r. Wojewoda Śląski, działając na podstawie art. 159 k.p.a., wstrzymał z urzędu wykonanie powołanej wyżej decyzji Prezydenta. W świetle art. 159 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. Według § 2 "Na postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji służy stronie zażalenie." W doktrynie wskazuje się wręcz, że "Wstrzymanie wykonania decyzji jest obligatoryjne, jeśli organ stwierdzi prawdopodobieństwo wystąpienia jednej z wad z art. 156 § 1 (...). W przypadku wstrzymania wystarcza tylko prawdopodobieństwo wystąpienia wady. (...) Wiąże ono nie dłużej niż do dnia wejścia do obrotu prawnego ostatecznej decyzji kończącej postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności" (M. Jaśkowska, Komentarz do art. 159 k.p.a., LEX-el.). Strona miała prawo złożyć takie zażalenie, a jeśli tego nie uczyniła, nie może wywodzić korzystnych dla siebie skutków z własnych zaniedbań. Skoro ustawodawca przewiduje tenże środek odwoławczy, to należało z niego skorzystać, a nie argumentować, że byłoby to bezcelowe. Rzeczą organu odwoławczego jest jak i kiedy rozpoznałby zażalenie. Musiałoby ono być rozpoznane ze wskazaniem, czy tenże środek prawny został zastosowany prawidłowo, czy nieprawidłowo. Wniesienie takiego zażalenia mogłoby spowodować dalsze skutki. Zgodnie bowiem z orzecznictwem "Skarb Państwa może odpowiadać na podstawie art. 417 § 1 k.c. za szkodę wyrządzoną natychmiast wykonalnym postanowieniem administracyjnym (wstrzymującym wykonanie decyzji [...] art. 143 i 159 k.p.a.), jeżeli w wyniku wniesienia zażalenia (...) zostało ono uchylone jako bezpodstawne i nie doszło ostatecznie do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej na podstawie art. 156 k.p.a., gdyż legalność pierwotnego, natychmiast wykonalnego postanowienia została w ten sposób zweryfikowana w postępowaniu nadzorczym" (wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 8 listopada 2012 r., sygn. I ACa 764/12, LEX nr 1264348). Jest to jednak inny tryb postępowania odszkodowawczego, przed sądem powszechnym, z którego strona niezadowolona mogłaby ewentualnie skorzystać, pamiętając jednak, że w przypadku art. 159 §1 k.p.a. przesłanką do jego zastosowania jest jedynie "prawdopodobieństwo" istnienia wad decyzji, a nie pewność. To z kolei ma wpływ na ocenę legalności działania organu, który z tego środka prawnego skorzystał. Tymczasem, zgromadzony w aktach materiał dowodowy wskazuje, że decyzja Ministra Infrastruktury i Budownictwa z [...]r. została doręczona pełnomocnikowi wnioskodawców w dniu 10 lutego 2017 r., a zatem z tym dniem weszła skutecznie do obrotu prawnego, nie została zaskarżona do sądu administracyjnego, a należne stronom odszkodowanie w wysokości 1.947.000 zł wypłacone zostało przez organ pierwszej instancji w dniu 14 marca 2017 r. Zatem, decyzja odszkodowawcza od dnia jej wydania do dnia skutecznego wejścia do obrotu prawnego decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa, tj. do 10 lutego 2017 r., nie wywierała skutków prawnych. W tym okresie nie może być więc mowy o opóźnieniu skutkującym roszczeniem o odsetki. Roszczenie to nie było wtedy wymagalne. Stąd, ustalenia dokonane przez organ pierwszej, że brak było podstaw do przyznania odsetek zgodnie z żądaniem wnioskodawców za pełny okres od 4 października 2015 r. do 15 marca 2017 r., miało podstawę faktyczną i prawną, dlatego przyznano odsetki za okres krótszy, choć zawierający się w okresie z punktu 5 decyzji Prezydenta Miasta. Argumentacja skargi stanowi jedynie polemikę strony niezadowolonej z rozstrzygnięciem mającym swe umocowanie faktyczne i prawne. Na marginesie podać można, że żądania zawarte w skardze, by Sąd zobowiązał organ do ustalenia odsetek (oraz odsetek od odsetek) w konkretnej wysokości, nie ma tu żadnego umocowania prawnego. Aby takie kwoty zostały przyznane musiałyby być spełnione wszystkie przesłanki faktyczne i prawne oraz konieczne byłoby dokonanie stosownych obliczeń. Sąd nie może przy tym dokonywać ustaleń za organy, a jedynie ocenia prawidłowość przeprowadzonego dwuinstancyjnego postępowania administracyjnego. "Sprawowanie kontroli" w rozumieniu art. 1 p.u.s.a. oznacza bowiem pewnego rodzaju wtórność działań sądu wobec działań organów administracji. Rola sądu administracyjnego sprowadza się do badania (korygowania) działania lub zaniechania organów administracji publicznej, a nie zastępowania ich w załatwianiu spraw przez wydawanie końcowego rozstrzygnięcia w sprawie. Sąd administracyjny ocenia zgodność z prawem zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, a nie zastępuje go w czynnościach (por. R. Hauser, Założenia reformy sądownictwa administracyjnego, Państwo i Prawo 1999, z. 12, s. 23). Możliwości dowodowe Sądu są przy tym bardzo ograniczone (art. 106 §3 p.p.s.a.). Nie doszło zatem do naruszenia 7, 77 §1, 80, 107 §3, 138 §1 pkt 1 k.p.a., art. 98 ust. 3 w zw. z art. 132 ust. 2 u.g.n. w zw. z art. 481 § 1 Kodeksu cywilnego, ani też innych przepisów uzasadniających uwzględnienie skargi. Z powyższych względów skarga nie mogła odnieść skutku i jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powołane wyżej orzecznictwo sądowo-administracyjne dostępne jest w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, pod adresem internetowym http://orzeczenia.nsa.gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło