II SA/Gl 27/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Bonifacy Bronkowski po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych na skutek sprzeciwu skarżącego od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 lutego 2011 r. w przedmiocie przyznania prawa pomocy p o s t a n a w i a 1. zwolnić skarżącego od kosztów sądowych w całości; 2. ustanowić dla skarżącego adwokata z urzędu. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, W. K. wniósł na druku urzędowego formularza PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu. Wniosek swój motywował szczupłością posiadanych dochodów oraz koniecznością ponoszenia wyższych od przeciętnych kosztów egzystencji. Z treści formularza wynika, że skarżący samotnie prowadzi gospodarstwo domowe, zamieszkując w lokalu mieszkalnym o pow. 48 m2. Jedynym jego źródłem utrzymania się jest świadczenie emerytalne w kwocie 992 zł netto miesięcznie oraz zasiłek pielęgnacyjny w wysokości 153 zł. Nadto wskazał, że jego małżonka nie zamieszkuje z nim, prowadząc życie w innym mieście. Skarżący posiada środki pieniężne w wysokości około 9.000 zł, jednakże są one przeznaczone na zabezpieczenie ewentualnych przyszłych wydatków związanych z kosztami leczenia. Oprócz tego wnioskodawca podkreślił, że jego stan zdrowia zmusza go do znacznych wydatków na leczenie (około 400 zł miesięcznie), a ponadto w zasadzie wyklucza podjęcie zatrudnienia. Do druku formularza dołączono szereg dokumentów obrazujących zarówno dochody (kserokopia decyzji ZUS o przyznaniu emerytury oraz zaświadczenia o wysokości dodatku mieszkaniowego i pielęgnacyjnego), jaki i wydatki. W szczególności ustalono, że czynsz za zajmowany lokal mieszkalny wynosi 353,54 zł zaś, opłata za telefon stacjonarny – 90 zł. Dodatkowo skarżący przedstawił zaświadczenie lekarskie, z treści którego wynika, że wnioskodawca doświadczył skomplikowanego urazu, a jego obecny stan zdrowia wymaga stałego leczenia, zaś codzienna egzystencja wsparcia osoby trzeciej. Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 lutego 2011 r. zwolniono skarżącego od kosztów sądowych oraz oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie. Od powyższego postanowienia w ustawowym terminie skarżący wniósł sprzeciw. W jego uzasadnieniu podniósł, że wykazane zasoby finansowe (9 000 zł) stanowią odszkodowanie za doznane uszkodzenie ciała i "są przeznaczane wyłącznie na jego ratowanie". Na dowód powyższego przedłożył zaświadczenie lekarskie, z którego wynika, że skarżący wymaga przewlekłego leczenia i fizykoterapii. A zatem środki finansowe są mu niezbędne, tym bardziej, że ze względu na znaczny stopień niepełnosprawności, podjęcie dodatkowego zatrudnienia jest niemożliwe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z treścią art. 245 § 1 p.p.s.a., strona może się ubiegać o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Przepis art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. stanowi zaś, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Instytucja prawa pomocy stanowi przy tym wyjątek od zasady odpłatności postępowań sądowych i stosowana być winna jedynie w przypadkach uzasadniających pokrycie kosztów procesu przez Skarb Państwa. Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przesłanka zwolnienia W. K. od kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków) oraz ustanowienia w sprawie fachowego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata z urzędu została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku w całości. Ocena możliwości finansowych wnioskodawcy, jego stanu majątkowego, jak również stanu zdrowia (z czym niewątpliwie wiąże się ponoszenie znacznych kosztów na leczenie), dokonana w oparciu o podniesione okoliczności oraz załączone do akt kserokopie dokumentów - prowadzi do wniosku, iż skarżący wykazał w dostateczny i przekonujący sposób, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania i kosztów zastępstwa procesowego. Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji w oparciu o art. 245 § 1 i § 2 p.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., działając na podstawie art. 254 § 1 p.p.s.a.