II SA/Gl 273/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Łucja Franiczek, po rozpoznaniu w dniu 29 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. O. na uchwałę Rady Gminy Z. z dnia (...) r. Nr (...) w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a oddalić wniosek skarżącej o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Skarżąca wnosząc skargę kasacyjną od postanowienia tut. Sądu z dnia 14 maja 2007 r. w przedmiocie odrzucenia skargi, równocześnie domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Zgodnie z oświadczeniem, zawartym na formularzu urzędowym, skarżąca zamieszkuje wraz z mężem i rodziną syna, składającą się z (...) osób, w tym (...) dzieci w budynku o pow. (...) m2, stanowiącym jej własność. Jest także z tytułu spadkobrania po rodzicach właścicielką nieruchomości rolnej o pow. (...) ha. Oprócz tego wraz z synową jest współwłaścicielką samochodu m-ki (...) r. prod. (...) o wartości (...) zł. Skarżąca podała, że jedynym źródłem jej utrzymania jest (...) w kwocie (...) zł netto. Wyjaśniła, że prowadzi odrębne gospodarstwo domowe, gdyż z mężem ((...)) pozostaje w faktycznej separacji, zaś syn ma na utrzymaniu niepracującą żonę bez prawa do zasiłku i (...) dzieci. Nadto skarżąca podała, że ponosi znaczne wydatki na leczenie po kontuzji z (...) r. Dołączyła też kserokopię dokumentacji leczenia w Klinice (...) oraz faktury za energię elektryczną w kwocie (...) zł za okres 10 maja 2007 r. do 30 czerwca 2007 r., wezwania do zapłaty Zakładu Usług Komunalnych kwoty (...) zł za okres od 23 czerwca 2006 r. do 8 czerwca 2007 r. oraz trzech faktur za gaz, w tym kwoty (...) zł z dnia 19 czerwca 2007 r. i kwoty (...) zł, płatnej do dnia 19 października 2007 r. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 19 września 2007 r. wniosek o przyznanie prawa pomocy oddalono. Odpis powyższego postanowienia doręczono skarżącej w dniu 27 września 2007 r. zaś pismem nadanym w dniu 4 października 2007 r. skarżąca wniosła sprzeciw od postanowienia, powołując się na zły stan zdrowia i niemożność pokrycia kosztów sądowych z uwagi na wysokość wydatków na leczenie. Dodatkowo skarżąca dołączyła kserokopię dokumentacji lekarskiej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wobec wniesienia w ustawowym terminie sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 19 września 2007 r., postanowienie to utraciło moc, zaś wniosek o przyznanie prawa pomocy podlegał rozpoznaniu przez sąd. Jednakże wniosek ten nie zasługuje na uwzględnienie. W tym względzie w pierwszym rzędzie stwierdzić przyjdzie, iż skarżąca wniosła skargę kasacyjną, sporządzoną przez ustanowionego pełnomocnika z wyboru w osobie radcy prawnego. Na tym etapie postępowania koszty sądowe sprowadzają się zaś do wpisu od skargi kasacyjnej w kwocie (...) zł (§ 3 w zw. z § 2 pkt 3 rozp. Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. – Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Skarżąca nie wykazała jednak, aby nie była w stanie uiścić powyższej kwoty bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego, co jest przesłanką przyznania prawa pomocy w świetle art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Faktem jest co prawda, iż skarżąca posiada bardzo niski dochód w postaci świadczeń (...) w kwocie (...) zł netto, jednak jest to dochód stały, a przede wszystkim skarżąca posiada majątek w postaci budynku i nieruchomości rolnej o pow. (...) ha. Ocena jej sytuacji na użytek przyznania prawa pomocy nie może zaś nastąpić w oderwaniu od stanu majątkowego. Nieruchomość rolna o takiej powierzchni winna być źródłem dochodu, a jeżeli skarżąca nie jest w stanie jej użytkować, możliwe jest oddanie w dzierżawę, czy też wreszcie, ubieganie się o dopłaty rolne. Istotna jest również sytuacja osobista skarżącej. Nawet przy założeniu, że skarżąca prowadzi odrębne gospodarstwo domowe, z przedstawionego oświadczenia nie wynikają żadne okoliczności, z których wynikałby obowiązek ponoszenia przez nią całości wydatków na gaz, energię elektryczną i innych opłat od nieruchomości. Zamieszkująca z nią wspólnie rodzina ma obowiązek partycypowania w kosztach utrzymania budynku, ponoszenia wydatków na ten cel. Wreszcie małżonek skarżącej może być obciążony obowiązkiem alimentacyjnym, nawet jeżeli pozostają w separacji. Stąd też stwierdzić przyjdzie, iż skarżąca nie wykorzystuje możliwości prawnych w celu poprawy sytuacji majątkowej. Nie negując zatem jej złego stanu zdrowia, przyjąć należy, iż posiadany majątek może stanowić dodatkowe źródło dochodu, a rodzina winna partycypować w kosztach utrzymania budynku mieszkalnego. W konsekwencji, mając na uwadze wysokość wpisu od skargi kasacyjnej ((...) zł), sąd administracyjny doszedł do przekonania, iż przy należytym wykorzystaniu możliwości, a także w postaci dochodzenia alimentów, skarżąca jest w stanie ponieść koszty sądowe i wydatki na ustanowienie radcy prawnego, zwłaszcza, że skarga kasacyjna została już należycie sporządzona. Zatem odmowa przyznania prawa pomocy nie ogranicza w tym wypadku prawa do sądu, co winno skutkować oddaleniem wniosku z braku przesłanek z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 252 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.