II SA/Gl 274/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Broda (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Dobrowolski, Sędzia WSA Maria Taniewska - Banacka, , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 29 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości oddala skargę. Decyzją z dnia [...] r. Prezydent Miasta K. orzekł o umorzeniu postępowania w sprawie ustalenia i wypłaty odszkodowania za szkody, niedogodności i zmniejszenie wartości nieruchomości powstałych na działce Z. K. w wyniku wywłaszczenia nieruchomości sąsiedniej oraz o powołanie biegłego rzeczoznawcy majątkowego (...). Pismem z dnia [...] r. Z. K. wniósł o uzupełnienie decyzji poprzez wyjaśnienie przyjętej podstawy prawnej. Postanowieniem z dnia [...] r. Prezydent Miasta K. na podstawie art.113 § 2 k.p.a. wyjaśnił wątpliwości co do treści decyzji w zakresie dotyczącym wskazanej w niej podstawy prawnej. Pismem z dnia [...] r. Z. K. wniósł odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta K. z dnia [...] r. Postanowieniem z dnia [...]r.. Wojewoda [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia wskazał, że zaskarżona decyzja została doręczona Z.K [...] r., a zatem czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłyną [...] r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na postanowienie Wojewody [...] wniósł Z. K. podnosząc, naruszenie przepisów postępowania tj. - art.134 k.p.a. poprzez bezpodstawne jego zastosowanie, - art.111 § 1 k.p.a. poprzez pominięcie wniosku o uzupełnienie decyzji z [...] r., - art.129 § 2 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie, że termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia odpowiedzi na wniosek o uzupełnienie decyzji, - art.57 § 1 k.p.a. poprzez błędne obliczenie terminu i uwzględnienie dnia doręczenia decyzji. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że złożenie wniosku o uzupełnienie decyzji spowodowało, że termin do wniesienia odwołania biegł od dnia w którym skarżący otrzymał odpowiedź organu, a co za tym idzie zachował ustawowy termin do jego wniesienia. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] w całości podtrzymał stanowisko i argumentację zawartą w treści zaskarżonej decyzji i na tej podstawie wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonego postanowienia ( tekst jedn. Dz. U. z 2013r. poz.267 z późn. zm. dalej: " k.p.a."), organ właściwy do rozpatrzenia odwołania bada z urzędu zachowanie terminu do wniesienia tego środka zaskarżenia. Stwierdzenie dopuszczalności odwołania oraz wniesienie go w terminie jest koniecznym warunkiem merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ II instancji. Uchybienie ustawowego terminu powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu I instancji. W razie ustalenia, że odwołanie zostało wniesione po terminie, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. W orzecznictwie wskazuje się, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a. (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 1997r., sygn. akt SA/Łd 2990/95,; wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1997r.,sygn. akt I SA/Gd 1482/96, Lex nr 29004). W myśl art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Termin określony w tym przepisie jest terminem zawitym, co oznacza, że jego przekroczenie, niezależnie od przyczyn, które to spowodowały, powoduje konieczność stwierdzenia, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu. Ponadto jest to termin ustawowy, wiąże więc wszystkie osoby i organy występujące w postępowaniu administracyjnym. W rozpoznawanej sprawie skarżący osobiście odebrał w dniu 24 września 2015r. przesyłkę z decyzją organu I instancji, nadaną listem poleconym za zwrotnym poświadczeniem odbioru. Termin na wniesienie odwołania od tej decyzji upływał zatem w dniu 8 października 2015r. Tymczasem odwołanie skarżący wniósł 24 listopada 2015r. Faktów tych skarżący zresztą nie kwestionuje. Do odwołania skarżący nie dołączył wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Fakt złożenia odwołania po terminie i brak wniosku o przywrócenie tego terminu determinuje bowiem wynik niniejszej sprawy. Organ odwoławczy musi bowiem przed merytorycznym rozpatrzeniem odwołania ocenić jego dopuszczalność, w tym przede wszystkim to, czy złożone zostało w terminie. Negatywna weryfikacja tej okoliczności, przy jednoczesnym braku wniosku o przywrócenie terminu, powoduje, że organ zobligowany jest stwierdzić, na podstawie art. 134 k.p.a., wniesienie odwołania po terminie Nie ma w tej kwestii żadnego luzu decyzyjnego. Jako chybione należało uznać zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 111 § 2 k.p.a., bowiem przepis ten nie znajduje w niniejszej sprawie zastosowania. Jak słusznie wskazał Wojewoda wniosek skarżącego o uzupełnienie decyzji został rozpoznany w trybie art.113 § 2 k.p.a. zgodnie z którym organ, który wydał decyzję, wyjaśnia w drodze postanowienia na żądanie organu egzekucyjnego lub strony wątpliwości co do treści decyzji. Na postanowienie w sprawie sprostowania i wyjaśnienia służy stronie zażalenie ( § 3 ). Jednocześnie należy wskazać, że wydanie takiego postanowienia nie wpływa na bieg terminu do wniesienia odwołania od decyzji, której postanowienie dotyczy. Z kolei zgodnie z art. 111 § 1 k.p.a. w terminie czternastu dni od doręczenia lub ogłoszenia decyzji strona może żądać jej uzupełnienia co do: a) rozstrzygnięcia, b) pouczenia o środkach prawnych służących stronie od decyzji (odwołanie, powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego). Należy zatem przyjąć, że strona może żądać uzupełnienia rozstrzygnięcia, jeżeli organ nie rozstrzygnął o całości żądania strony albo nie nadał decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, albo nie zamieścił w osnowie decyzji rozstrzygnięcia, które zgodnie z przepisami szczególnymi, powinien był zamieścić z urzędu. Stosownie do brzmienia przywołanej normy nie jest zatem dopuszczalne uzupełnienie decyzji w zakresie dotyczącym przyjętej podstawy prawnej decyzji, a tylko takie żądanie, nie dotyczące ani osnowy decyzji, ani pouczenia stron, zawarte było we wniosku skarżącego. Z całą pewnością art.111 § 1 k.p.a. nie służy wyjaśnianiu wątpliwości strony co do treści decyzji w zakresie przyjętej przez organ podstawy prawnej. Wprawdzie skarżący pismem z dnia [...] r. wniósł o uzupełnienie decyzji, to jednak o tym, czy złożone w sprawie pismo stanowi wniosek o uzupełnienie decyzji o treści określonej w art. 111 § 1 k.p.a. decyduje nie nazwa nadana temu pismu przez stronę, ani też powołanie takiej czy innej podstawy prawnej, lecz przedmiot wyrażonego w nim żądania ( por: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2001r., sygn. akt V SA 2415/00; publ. LEX nr 50127). Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016r. poz.718), orzekł jak w sentencji.