II SA/Gl 277/08

WyrokWSA w Gliwicach2008-08-27

Skład orzekający: Bonifacy Bronkowski, Iwona Bogucka, Ewa Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji ustalającej jednorazową opłatę planistyczną może zostać wydane bez rozważenia wniosku o przywrócenie terminu, zwłaszcza gdy strona podnosiła, że przebywała za granicą w okresie biegu terminu?
Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy k.p.a. dotyczące przywrócenia terminu, wydając postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania bez rozważenia, czy strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu. Organ odwoławczy powinien był zbadać, czy strona nie przebywała za granicą i czy nie zachodzą podstawy do przywrócenia terminu, zanim orzekł o jego uchybieniu. Zaniechanie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Skarżący W. S. zbył nieruchomość, która została podzielona na dwie działki. Burmistrz Miasta W. wszczął postępowanie w sprawie jednorazowej opłaty planistycznej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości. Wydano dwie odrębne decyzje dotyczące każdej z działek. Skarżący wniósł odwołanie od decyzji dotyczącej jednej działki, podnosząc, że nie otrzymał decyzji dotyczącej drugiej działki i że nie wie, o którą działkę chodzi. Postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący zaskarżył to postanowienie, twierdząc, że przebywał za granicą w okresie biegu terminu i nie otrzymał decyzji.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. i orzekł, że nie podlega ono wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Bogucka (spr.), Sędzia NSA Ewa Krawczyk, Protokolant Sekretarz sądowy Ewa Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi W. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości uchyla zaskarżone postanowienie i orzeka, że nie podlega ono wykonaniu w całości. Aktem notarialnym z dnia [...] r. W. S. zbył nieruchomość położoną w W., oznaczoną jako parcela nr [...]. Działka ta została, jak wynika z decyzji Burmistrza Miasta W. z dnia [...]r. uprzednio podzielona na działki oznaczone numerami [...] i [...]. Burmistrz Miasta wszczął postępowanie w sprawie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w związku z uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. O wszczęciu postępowania dotyczącego działki [...] zawiadomiono pismem z dnia [...]r. O sporządzeniu operatu i możliwości zapoznania się z nim powiadomiono pismem doręczonym [...]r. Skarżący z operatem tym się zapoznał. Dnia [...] Burmistrz Miasta W. wydal decyzję nr [...], którą ustalił skarżącemu jednorazową opłatę z tytułu zbycia działki nr [...]. Decyzję tę doręczono na adres skarżącego, odebrał ją jego syn dnia [...]r. Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Burmistrz Miasta W. ustalił opłatę z tytułu zbycia działki nr [...]. W uzasadnieniu tej decyzji podane zostały jednak dwa numery działek, które zostały zbyte: [...] i [...]. W piśmie z dnia [...]r. skarżący wniósł "odwołanie od decyzji Burmistrza Miasta W. [...] z dnia [...]r. w sprawie zbycia parcel [...] i [...] powstałych z podziału parceli [...]". W odwołaniu tym na str. 2 podał, że nie otrzymał jeszcze decyzji dotyczącej działki [...] a z zaskarżonej decyzji nie wynika, o którą działkę chodzi. Postanowieniem z dnia [...]r. Burmistrz Miasta sprostował z urzędu oczywistą pomyłkę w decyzji z dnia [...]r., polegającą na błędnym wpisaniu w decyzji numeru działki [...] zamiast [...]. Skarżący złożył zażalenie także na to postanowienie. W zażaleniu tym, skierowanym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B., skarżący nawiązuje do pisma przewodniego Burmistrza z dnia [...]r. i podaje, że od początku [...] do końca [...]r. przebywał w H. i nie została mu doręczona żadna decyzja w sprawie działki [...], o czym poinformował w odwołaniu z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. postanowieniem z dnia [...]r., wydanym po rozpoznaniu odwołania W. S. od decyzji Burmistrza Miasta W. z dnia [...] r. w przedmiocie ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości działki nr [...] w W., stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu wyjaśniono, ze decyzja ta została doręczona [...] r. i zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie zaskarżenia. Termin ten upłynął [...]r. Dopiero składając odwołanie od decyzji z [...]r. skarżący podniósł zarzuty dotyczące ustalenia opłaty planistycznej dla obu parcel, objętych odrębnymi decyzjami. W skardze do sądu administracyjnego skarżący podniósł, że nie jest prawdą, aby doręczono mu decyzję z [...]r., albowiem zgodnie z informacją Burmistrza, decyzję tę [...]r. odebrał syn. Skarżący zauważył, że informował Kolegium, iż od [...] do [...]r. przebywał za granicą. Negując skuteczność dokonanego doręczenia, skarżący powołał się na przepisy art. 67 § 1 i art. 78 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 133 § 1 i 143 przepisy kodeksu postępowania cywilnego. Wyjaśnił, że wnosząc odwołanie od decyzji dotyczącej działki nr [...], odwołał się również od nieznanej mu decyzji dotyczącej działki [...], obie te parcele powstały bowiem z podziału działki [...] i obie zostały sprzedane w tym samym czasie. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wyjaśniło, że skarżący kwestionował decyzję z [...]r. dotyczącą opłaty planistycznej z tytułu sprzedaży dwóch działek. Z pisma organu I instancji wynikało, że w stosunku do każdej z działek wydano odrębne decyzje. Kolegium uznało zatem, ze strona wniosła odwołanie od każdej z decyzji. Decyzja z dnia [...]r. została doręczona [...]r. Skarżący dopiero w skardze kwestionował skuteczność doręczenia. Doręczenie dorosłemu domownikowi jest doręczeniem skutecznym. Na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2008 r. skarżący wyjaśnił, że w czasie biegu terminu do wniesienia odwołania od decyzji z [...]r. przebywał za granicą a o decyzji tej dowiedział się dopiero w zaskarżonego postanowienia o uchybieniu terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozważył, co następuje: Zgodnie z ar. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Sposoby doręczania decyzji regulują przepisy rozdziału 8 k.p.a. Wadliwie zatem w tym zakresie skarżący w skardze powoływał się na regulacje zawarte w przepisach procedury cywilnej i sądowoadministarcyjnej, nie maja one bowiem zastosowania do postępowania administracyjnego. Oprócz doręczenia pisma do rak adresata w miejscu zamieszkania, procedura administracyjna zna rodzaje doręczeń zastępczych, które wywołują taki sam skutek jak doręczenie adresatowi osobiście. Zgodnie z art. 43 k.p.a. w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, jeżeli podjął się jego oddania adresatowi. Taki właśnie przypadek zaistniał w badanej sprawie, skarżący nie negował że doszło do doręczenia przesyłki synowi. Należy zatem uznać, że decyzja Burmistrza Miasta z dnia [...]r. dotycząca działki nr [...] została prawidłowo doręczona a fakt ten uruchomił bieg terminu do wniesienia odwołania. Dla wywołania tego skutku nie było konieczne, aby strona wiedziała o dokonanym doręczeniu i by zapoznała się z treścią decyzji. Wniesienie odwołania po upływie 14 dni od daty dokonania doręczenia zastępczego nie jest skuteczne i co do zasady uprawnia organ odwoławczy do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do jego wniesienia. Istnieje jednak instytucja procesowa, która umożliwia stronom usunięcie skutków niezawinionego uchybienia terminu, jest nią wniosek o przywrócenie terminu. Do czasu rozpoznania takiego wniosku nie jest dopuszczalne wydanie przez organ odwoławczy postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W kontrolowanym przypadku organ odwoławczy nie rozważył, czy strona taki wniosek sformułowała. Z okoliczności sprawy wynika, że zaniechanie to stanowi uchybienie art. 7, 8 i 9 k.p.a., mogące mieć wpływ na wynik sprawy. W pismach kierowanych do Kolegium skarżący nie tylko podnosił, że nie doręczono mu decyzji dotyczącej działki [...] ale także wskazywał, że przez dłuższy czas był poza granicami kraju i nie mógł w tym okresie skutecznie bronić swych praw. Jeżeli organ II instancji miał wątpliwości co do charakteru tego argumentu, winien był skierować do strony wezwanie do jego sprecyzowania, w szczególności do podania, czy strona zwraca się o przywrócenie jej terminu do wniesienia odwołania. Wniosek taki wymagał rozpatrzenia przed rozstrzygnięciem terminowości wniesienia odwołania. Badanie kwestii terminowości odwołania jest oczywiście uwarunkowane uprzednim jego wniesieniem. Można zauważyć, że okoliczność ta również przez Kolegium nie była w należyty sposób rozważona, oparto się w tym zakresie bardziej na informacji Burmistrza Miasta niż na treści pisma strony. Tymczasem żądanie wynikające z odwołania z dnia [...]r., zwłaszcza wobec brzmienia decyzji z dnia [...] r. przed jej sprostowaniem, nie dawało w ocenie Sądu jednoznacznych podstaw do przyjęcia, że dotyczy także decyzji z [...]r. Wobec jednak stanowiska skarżącego zawartego w skardze i zajętego w czasie rozprawy, potwierdzającego zamiar złożenia odwołania od obu decyzji, zarzuty te nie mają obecnie znaczenia. Mając na uwadze podane argumenty, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania nie postanowiono ze względu na brak stosownego wniosku strony skarżącej w tym zakresie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło