II SA/Gl 294/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2014-04-15

Skład orzekający: Łukasz Strzępek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych powinien zostać uwzględniony w całości, czy tylko częściowo, biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawców?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych został uwzględniony częściowo, tj. w zakresie wpisu od skargi. Sąd uznał, że mimo posiadania przez wnioskodawców dochodów i majątku, uiszczenie wpisu od skargi w wysokości 120 zł mogłoby stanowić problem i oznaczać rezygnację z podstawowych potrzeb egzystencjalnych. Natomiast w pozostałym zakresie wniosek oddalono, biorąc pod uwagę otrzymywane przez syna skarżących zasiłki dla bezrobotnych oraz fakt, że pozostałe koszty sądowe nie są znaczące.
Stan faktyczny
Skarżący Z. M. i H. M. złożyli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Jednocześnie złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację materialną i zdrowotną. Sąd zobowiązał ich do uzupełnienia wniosku i przedstawienia dokumentów dotyczących dochodów, wydatków oraz sytuacji ich syna. Po analizie nadesłanych dokumentów, sąd postanowił zwolnić skarżących z wpisu od skargi, a w pozostałym zakresie wniosek oddalić.
Rozstrzygnięcie
1) zwolnić skarżących z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Łukasz Strzępek po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. M. i H. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kosztów postępowania rozgraniczeniowego w kwestii wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postanawia: 1) zwolnić skarżących z wpisu od skargi, 2) oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie W druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, skarżący Z. i H. M. podkreślili swoją trudną sytuację materialną, w tym stan zdrowia oraz fakt utrzymywania rodziny swojego syna. Z treści formularza wynika, że wnioskodawcy utrzymują się ze świadczeń emerytalnych uzyskiwanych w łącznej kwocie 3295 zł brutto miesięcznie. We wspólnym gospodarstwie domowym zamieszkuje wraz z nimi syn z synowa i wnuczek, które to osoby nie osiągają żadnych dochodów. W skład majątku skarżących wchodzi budynek mieszkalny o pow. 120 m2 oraz nieruchomość rolna o pow. 4 ha. Pismem z dnia 25 marca 2014 r. referendarz sądowy zobowiązał skarżących do uzupełnienia braku formalnego wniosku poprzez wskazanie jego zakresu, także do nadesłania dokumentów dotyczących wysokości uzyskiwanych dochodów, zaświadczeń odnośnie przyznania synowi i synowej skarżących statusu osób bezrobotnych, a także wysokości uzyskiwanych dopłat bezpośrednich do gruntów rolnych oraz wysokości bieżących wydatków przeznaczanych na utrzymanie się. W wyznaczonym terminie Z. i H. M. nadesłali pismo procesowe, z treści którego można wywnioskować, ze wnoszą o zwolnienie od kosztów sądowych oraz nadesłali dokumenty, o które zostali wezwani. W oparciu o ich treść ustalono, że bieżące wydatki w rodzinie wnioskodawców kształtują się na poziomie około 500 zł (energia elektryczna, dostawy wody, odbiór śmieci, ubezpieczenie, usługi telekomunikacyjne), powiększone o wydatki na zakup niezbędnych lekarstw w kwocie około 250 zł (co ustalono w oparciu o nadesłane do Sądu faktury za leki). W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje: Przepis art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. Poz. 270. – zwana dalej P.p.s.a.) konstytuuje zasadę odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Wyjątkiem od niej jest możliwość przyznania prawa pomocy, które stosownie do treści art. 245 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym. Przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych może nastąpić wobec osoby fizycznej, która wykaże że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.). Ocena możliwości finansowych strony ubiegającej się o zwolnienie od kosztów sądowych dokonywana jest poprzez porównanie uzyskiwanego przez nią dochodu z wydatkami, które będzie zobowiązana ponieść w toczącym się postępowaniu sądowym. Zasadniczym wydatkiem na obecnym etapie postępowania sądowego jest wpis od skargi, który zgodnie z treścią § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) wynosi 120 zł. Biorąc pod uwagę powołane przez skarżących okoliczności oraz informacje uzyskane z nadesłanych dokumentów uznano, że ich wniosek zasługuje na uwzględnienie w części dotyczącej wpisu od skargi. Dochód Z. i H. M. wynosi w sumie 2935 zł netto miesięcznie. Bieżące koszty utrzymania, co do celowości których nie ma zastrzeżeń, kształtują się na poziomie około 700 – 800 zł miesięcznie. Oznacza to, ze do dyspozycji ich pięcioosobowej rodziny pozostaje kwota około 2200 zł netto miesięcznie, co w przeliczeniu na osobę daje 450 zł. Oceniając z tej perspektywy sytuację materialną rodziny wnioskodawców uznano, że nawet uiszczenie wpisu od skargi w stosunkowo niewielkiej wysokości może być dla skarżących problematyczne i oznaczać rezygnację z podstawowych potrzeb egzystencjalnych. Oddalając wniosek w pozostałym zakresie pod uwagę wzięto natomiast fakt, że miesiąc kwiecień jest pierwszym, w którym ich syn P. M. nie otrzymuje zasiłku dla bezrobotnych. W sumie, od 1 stycznia do 31 marca 2014 r. P. M. otrzymał zasiłki na łączną kwotę 2462 zł brutto miesięcznie. Skarżący nie wyjaśnili, na jakie cele zostały przeznaczone w/w środki. Mając zaś na uwadze, że pozostałe, ewentualne koszty sądowe nie są znacznymi kwotami, uznano, że ich opłacenie leży granicach możliwości finansowych wnioskodawców. Mając na względzie wszystkie przywołane wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło