II SA/Gl 294/15

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-08-05

Skład orzekający: Ewa Krawczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, posiadający stabilną sytuację finansową i dochód wystarczający na pokrycie bieżących wydatków, może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu został oddalony, ponieważ skarżący, pomimo trudnej sytuacji materialnej, posiada stabilną sytuację finansową, a jego dochody pozwalają na pokrycie bieżących wydatków i partycypację w kosztach postępowania sądowego. Prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stosowaną jedynie w uzasadnionych przypadkach.
Stan faktyczny
Skarżący P. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu, powołując się na trudną sytuację materialną. Wnioskodawca wraz z małżonką utrzymują się ze świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości 3.542 zł brutto miesięcznie. Posiadają budynek mieszkalny, udział w innym budynku oraz nieruchomość rolną. Referendarz sądowy oddalił wniosek, a skarżący wniósł sprzeciw, kwestionując wysokość pozostałej do dyspozycji kwoty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Krawczyk po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu p o s t a n a w i a oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy. Skarżący, na druku urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wystąpił o ustanowienie radcy prawnego z urzędu, powołując się na trudną sytuację materialną, w szczególności zaś na stosunkowo niewielką kwotę jaka pozostaje do dyspozycji jego rodziny po opłaceniu bieżących kosztów utrzymania. Z treści formularza wynika, że wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z małżonką, a w skład ich majątku wchodzi budynek mieszkalny o pow. 256 m2, udział (1/3) w budynku mieszkalnym o pow. 316 m2 (sprawa o podział majątku jest w toku) oraz nieruchomość rolna o pow. 0,45 ha. Wnioskodawca wraz z żoną utrzymują się ze świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości 3.542 zł brutto miesięcznie. Na wezwanie referendarza sądowego P. B. nadesłał dokumenty obrazujące poziom i strukturę miesięcznych wydatków w jego rodzinie oraz wysokość uzyskiwanych dochodów. Postanowieniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 8 lipca 2015 r. oddalono wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy. Od powyższego postanowienia skarżący wniósł w ustawowym terminie sprzeciw. W jego uzasadnieniu wskazał przede wszystkim, że nie jest zgodne z prawdą, iż do jego dyspozycji pozostaje kwota 2500 zł, nie zostały bowiem uwzględnione wszystkie drobne wydatki, których skarżący nie mógł udokumentować. Kwota jaka pozostaje skarżącemu wystarcza jedynie na zaspokojenie podstawowych środków życiowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., strona może się ubiegać o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Przepis art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a. stanowi zaś, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazać przede wszystkim należy, że prawo pomocy jest instytucją o charakterze wyjątkowym, która winna być stosowana jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania (por. postanowienie WSA w Olsztynie z dnia 7 września 2006 r., sygn. akt II SA/Ol 588/2006, LEX nr 191863). Zasadą wynikającą z art. 199 P.p.s.a. jest bowiem ponoszenie przez każdą ze stron kosztów związanych ze swoim udziałem w sprawie. W związku z powyższym strona musi wykazać, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły (zob. postanowienie NSA z dnia 10 stycznia 2005 r., sygn. akt FZ 478/04, niepublik.). Mając na względzie powyższe Sąd stwierdza, że stan majątkowy skarżącego nie pozwala uznać go za osobę wymagającą pomocy państwa, a tym samym uwzględnić wniosku skarżącego w żądanym zakresie. Przede wszystkim skarżący i jego małżonka posiadają stabilną sytuację finansową, otrzymują miesięczny dochód – pochodzący ze świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości 3 542,46 zł netto miesięcznie, co zostało ustalone w oparciu o nadesłane przez stronę kopie decyzji o waloryzacji świadczeń emerytalnych. Bieżące wydatki, do których zaliczono opłaty za media oraz zakup niezbędnych lekarstw oscylują wokół kwoty 900 zł. Tym samym trudno jest uznać skarżącego za osobę rzeczywiście ubogą, która nie byłyby w stanie partycypować w kosztach postępowania sądowego. Dochód skarżącej i jego małżonki nie jest na tyle niski, że przy uwzględnieniu kosztów utrzymania, są w stanie odłożyć wystarczające środki na opłacenie pomocy fachowego pełnomocnika i to biorąc nawet pod uwagę, że ponoszą oni pewne wydatki na swoje leczenie. Zdaniem Sądu odmowa przyznania prawa pomocy w tym zakresie nie ograniczy skarżącemu prawa do sądu. Mając na względzie powyższe Sąd, działając na podstawie art. 245, art. 246, art. 254 § 1 P.p.s.a. w zw. art. 260 P.p.s.a., postanowił orzec jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło