II SA/Gl 298/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Artur Żurawik, Sędziowie Sędzia NSA Łucja Franiczek, Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 czerwca 2017 r. sprawy ze skargi H. O. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w przedmiocie wymeldowania oddala skargę. Decyzją z [...] r. nr [...] Prezydent Miasta B. orzekł o wymeldowaniu H. O. z pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w B.. Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie o dopuszczalności wniesienia odwołania oraz o terminie i sposobie jego wniesienia. Doręczenie decyzji organu I instancji skierowanej do H. O. nastąpiło za pośrednictwem Wydziału Konsularnego Ambasady RP w H. i dokonane zostało [...] r. W związku z powyższym odwołanie powinno być wniesione najpóźniej do [...] r. H. O. odwołanie od decyzji organu I instancji sporządził [...] r. (data na piśmie). Następnie, [...]r., przedmiotowe odwołanie zostało nadane za pośrednictwem [...] placówki pocztowej PostNL, co potwierdza informacja zawarta na kopercie. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Wojewoda [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ wskazał, iż art. 57 § 5 pkt 2 i 3 k.p.a. jednoznacznie wskazuje, że dla zachowania ustawowego terminu do wniesienia odwołania niezbędne jest nadanie odwołania wyłącznie w polskiej placówce pocztowej (art. 57 § 5 pkt 2) lub polskim urzędzie konsularnym (art. 57 § 5 pkt 3). Natomiast nadanie odwołania w placówce pocztowej za granicą nie ma wpływu na zachowanie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ o zachowaniu terminu do dokonania czynności nie decyduje data nadania pisma w zagranicznym urzędzie pocztowym, lecz data przekazania pisma polskiej placówce pocztowej lub też polskiemu urzędowi konsularnemu. Celem ustalenia czy odwołanie nadane w zagranicznej placówce pocztowej zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu organ winien zatem określić datę wpłynięcia przesyłki do polskiej placówce pocztowej operatora publicznego ([...]S.A.). W okolicznościach niniejszej sprawy meldunkowej, na kopercie, w której nadano odwołanie H. O. od decyzji organu I instancji brak jest co prawda odcisku datownika polskiego urzędu pocztowego, jednak z ustaleń dokonanych przez organ, na portalu śledzenia przesyłek poczty [...] PostNL, wynika, że przesyłka o nr [...] "przybyła do kraju przeznaczenia" - Polski - [...] r. Zatem najwcześniej w tym dniu mogła ona zostać złożona w polskiej placówce pocztowej. Wpływ odwołania do polskiej placówki pocztowej w tej dacie ([...]r.), bądź późniejszej nastąpił zatem po ustawowym terminie do wniesienia odwołania, który jak wskazano powyżej upływał [...] r. W związku z powyższym stwierdzić należy, że odwołanie pana H. O. zostało złożone po terminie określonym w art. 129 § 2 k.p.a. Organ podkreślił nadto, że H. O. nie zwrócił się z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Pismem z dnia 27 lutego 2017 r. H. O., reprezentowany przez r. pr. T. K., wniósł do tut. Sądu skargę na ww. postanowienie [...]WINB wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ II instancji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił: naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 57 § 5 ust. 2 i 3 k.p.a. przez jego błędną wykładnię i zastosowanie w sytuacji gdy art. 57 § 5 ust. 2 k.p.a. jest niezgodny z przepisami wspólnotowymi, w tym z art. 18 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz Rozporządzeniem nr 1393/2007 Parlamentu i Rady z 13 listopada 2007 r. w zakresie, w jakim nakłada obowiązek oddania pisma w polskiej placówce pocztowej, a nie nadanie go w dowolnej placówce pocztowej w UE; naruszenie zakazu dyskryminacji ze względu na przynależność państwową wyrażonego w art. 18 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (dalej jako "TFUE") w zw. z art. 2 pkt 13 dyrektywy 97/67/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 grudnia 1997 r. w sprawie wspólnych zasad rozwoju rynku wewnętrznego usług pocztowych Wspólnoty oraz poprawy jakości usług, poprzez brak zastosowania tych przepisów wbrew zasadzie pierwszeństwa prawa unijnego oraz zasadzie bezpośredniości i brak przyjęcia, że nadanie przesyłki pocztowej w zagranicznym urzędzie pocztowym powoduje zgodnie z prawem unijnym zachowanie wyznaczonego terminu; naruszenie art. 7 w zw. z art. 8 i 57 § 5 pkt 2 k.p.a. poprzez nierozstrzygnięcie pojawiających się w sprawie wątpliwości na korzyść strony i nieprzyjęcie w świetle zgromadzonego materiału, że odwołanie zostało złożone w terminie; nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego, które w sposób nie budzący wątpliwości potwierdziłoby wpływ pisma do polskiej placówki pocztowej Skarga została wniesiona w terminie. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że nie jest ono dotknięte uchybieniami uzasadniającymi jego wzruszenie, a tym samym przedmiotowa skarga, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie zasługuje na uwzględnienie. Zważyć bowiem w tym miejscu należy, że zgodnie z art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. Warunkiem skuteczności czynności procesowej - wniesienia odwołania – jest zatem zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania. Złożenie odwołania po terminie powodować może różne skutki procesowe w zależności od tego czy odwołujący się złożył jednocześnie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania (art. 58 § 1 i 2 k.p.a.) czy też z prośbą taką nie wystąpił. Jeżeli wraz z odwołaniem strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu to wówczas organ odwoławczy jest zobowiązany w pierwszej kolejności wniosek ten rozpoznać, a następnie w zależności od oceny okoliczności i przyczyn wniesienia spóźnionego środka zaskarżenia, bądź to wydać postanowienie, w którym stwierdzi, iż odwołanie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu, bądź też, także w drodze postanowienia, przywrócić termin do złożenia odwołania i rozpoznać sprawę merytorycznie. Jeśli natomiast wnoszący odwołanie nie wystąpił jednocześnie z prośbą o przywrócenie terminu do jego złożenia, wówczas organ odwoławczy jest zobowiązany do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania (art. 134 k.p.a.). Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Należy jeszcze wskazać, iż w myśl art. 58 § 2 i 3 k.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu natomiast przywrócenie terminu do złożenia wskazanej wyżej prośby jest niedopuszczalne. Podkreślenia wymaga nadto, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który to termin nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu drugoinstancyjnym rozstrzygnięcia ostatecznego, takiego, które korzysta z ochrony trwałości. Odnosząc powyższe uwagi do okoliczności niniejszej sprawy wskazać w tym miejscu należy, że bezspornym jest, iż decyzja z [...] r. nr [...] Prezydenta Miasta B. została skarżącemu doręczona za pośrednictwem Wydziału Konsularnego Ambasady RP w H. i dokonane to zostało [...] r. W związku z powyższym, aby odwołanie mogło zostać skutecznie wniesione, powinno być wniesione najpóźniej do [...]r. Bezspornym jest także, iż odwołanie od decyzji pierwszoinstancyjnej, wyrażające niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia, skarżący nadał za pośrednictwem [...] placówki pocztowej PostNL w dniu [...] r., zaś jak wynika z ustaleń Wojewody [...]ego dokonanych za pomocą usługi śledzenia przesyłek pocztowych pismo dotarło do kraju dopiero w dniu [...]r. Stwierdzić zatem należy, iż tym samym skarżący, prawidłowo pouczony w decyzji o środkach zaskarżenia, uchybił określonemu w art. 129 § 2 k.p.a. 14-dniowemu terminowi do wniesienia odwołania, co czyniło jego odwołanie bezskutecznym. W konsekwencji merytoryczne rozpatrywanie odwołania przez Wojewodę [...]ego było niedopuszczalne, a z uwagi na brak stosownego wniosku niedopuszczalnym było także ewentualne rozważanie możliwości przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W efekcie organ II instancji zobligowany był, na podstawie art. 134 k.p.a., do wydania postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Merytoryczne rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który to termin nie został przywrócony, stanowiłoby bowiem, jak to wskazano powyżej, rażące naruszenie prawa. Powyższej oceny nie mogą zmienić przywoływane obecnie przez pełnomocnika skarżącego argumenty dotyczące niezbadania przez organ w jakiej dacie odwołanie wpłynęło do polskiej placówki pocztowej i oparcie się w tej mierze na dowodach pochodzących z śledzenia przesyłki. W pełni podzielić należy bowiem twierdzenie organu, iż skoro odwołanie zostało nadane w [...] dopiero w dniu [...]r. a więc w dniu, w którym upływał termin do wniesienia odwołania, to oczywistym jest, że tegoż dnia przesyłka nie wpłynęła do polskiej placówki pocztowej wyznaczonego operatora. Notabene pełnomocnik nie wskazuje w tej mierze odmiennych dat i jego zarzuty należy uznać za gołosłowne. Nie mogą także zostać uznane za przekonujące zarzuty pełnomocnika skarżącego dotyczące dyskryminacji. Stosownie do art. 57 § 5 k.p.a. termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało: 1) wysłane w formie dokumentu elektronicznego do organu administracji publicznej, a nadawca otrzymał urzędowe poświadczenie odbioru; 2) nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe; 3) złożone w polskim urzędzie konsularnym; 4) złożone przez żołnierza w dowództwie jednostki wojskowej; 5) złożone przez członka załogi statku morskiego kapitanowi statku; 6) złożone przez osobę pozbawioną wolności w administracji zakładu karnego. Reguły te dotyczą wszystkich obywateli Unii, nie można tym samym dowodzić dyskryminacji H. O.. Podkreślenia wymaga nadto, iż nadanie przesyłki drogą pocztową wymaga dla skuteczności odwołania nie tylko nadania jej w polskiej placówce lecz nadto musi to być placówka tzw. operatora wyznaczonego. W konsekwencji żądanie pełnomocnika by uznać za terminowo nadaną przesyłkę złożoną w placówce [...] w rzeczywistości polega na domaganiu się nie tylko by placówkę tę uznać za analogiczną jak placówka polska, ale by nadto uznać, że jest to placówka polskiego operatora wyznaczonego. Żądanie to nie ma oparcia w przepisach prawa. Uszło nadto uwadze pełnomocnika, iż, jak trafnie podkreśla w odpowiedzi na skargę Wojewoda [...], przywołana przez niego Dyrektywa 97/67/WE w sprawie wspólnych zasad rynku wewnętrznego usług pocztowych Wspólnoty oraz poprawy jakości usług przewiduje, zarówno w pkt 20 preambuły, jak i w art. 8, możliwość odmiennej regulacji w procedurach sądowych i administracyjnych i wyznaczanie w tym zakresie szczególnego operatora. Jednocześnie Sąd podkreśla, że kontroli podlegało w niniejszej sprawie jedynie postanowienie organu II instancji stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, mające zatem charakter wyłącznie proceduralny. W konsekwencji także Sąd, będąc związanym przedmiotem zaskarżenia, nie mógł badać ani pod względem formalnym ani merytorycznym zgodności z prawem kwestionowanej przez skarżącego decyzji w przedmiocie wymeldowania. W konsekwencji przedstawionych wyżej wywodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie uwzględnił skargi i na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Dodatkowo Sąd uczula r. pr. T. K. na konieczność starannego redagowania kierowanych do Sądu skarg. Skarga wniesiona bowiem w niniejszej sprawie choć w części nagłówkowej poprawnie (na co wskazuje dołączone pełnomocnictwo) podaje, iż pełnomocnik występuje w imieniu H. O. to jednak w pierwszym zdaniu stwierdza, że występuje on w imieniu skarżącej J. O.. Także w dalszej części skargi pełnomocnik zamiennie używa określenia "skarżący" bądź "skarżąca". Nadto oznaczając skarżone rozstrzygnięcie raz twierdzi, iż Wojewoda wydał postanowienie w przedmiocie uchybienia terminu, co oczywiście jest poprawne, w kolejnym zdaniu stwierdza zaś, iż zaskarża decyzję Wojewody w przedmiocie uchybienia terminu.